Antalya'da başlayan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 öncesinde Türkiye Komünist Partisi Antalya İl Örgütü, “İklim Krizine Karşı Ne Yapmalı?” başlıklı bir söyleşi düzenledi.

Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü Ekoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Çağatay Tavşanoğlu ile gazeteci Yusuf Yavuz'un konuştuğu söyleşide, COP31'in yapabilecekleri ve yapamayacakları ile Antalya'nın bu süreçten nasıl etkilendiği ele alındı.

'Önümüzdeki en büyük engel kâr hırsı'

COP31'in temel anlayışı olan piyasacılıkla çevre sorunlarının çözüme ulaşamayacağını söyleyen Tavşanoğlu, Cengiz Holding'in bir yandan COP31'e sponsor olurken bir yandan çevre katliamlarına devam etmesini bunun bir örneği olarak gösterdi.

Zirvenin iklim finansmanı başlığına odaklandığına dikkat çeken Tavşanoğlu, şirketlerin ve kapitalist sistemin anlaşma yapacağı bir toplantının halkın sorunlarını göremeyeceğini vurguladı. COP31'den ne çıkacağı sorusuna “Ülkeler, şirketler finanslarını düzeltmek için çeşitli anlaşmalar imzalayabilirler, çaba gösterebilirler. Bize nasıl bir yansıması olur? Halk olarak pek bir yansıması olmayabilir. Çünkü daha önce bunu gördük” yanıtını verdi.

Türkiye'nin enerji politikasını eleştiren Tavşanoğlu şöyle konuştu:

“Çoğunlukla fosil yakıtlarla elektrik üreten bir ülkeyiz. Karadeniz'de doğalgaz arıyoruz, kömür santralleri açıyoruz, bir yandan da güneş enerjisi santralleri açıyoruz ve bu ikisini birlikte yapıyoruz. Ama bunu daha planlı, daha kamucu bir şekilde yapabilseydik, kömür santrallerini kapatma ya da faaliyetlerini azaltma noktasına gidebilirdik. Şu anda her şey tamamen kâr hırsıyla gidiyor ve bu önümüzdeki en büyük engel. Tek bir planlama yapamıyoruz. Türkiye'nin enerji politikalarını sermaye planlıyor gibi bir şey aslına bakarsanız.”

'Vitrinler şıkır şıkır, mutfakta fareler geziyor'

Gazeteci Yusuf Yavuz ise COP31'in ana başlıklarından “ekoloji ve iklim finansmanı”nın, çevreye uygulanan yağmanın ancak “zekatı” olabileceğini söyledi. Antalya Valiliği'nin ve tüm devlet kurumlarının bir süredir “sıfır atık” başlığında çalışma yürüttüğünü hatırlatan Yavuz, Avrupa'nın çöpünün üçte birini ithal eden Türkiye'de sıfır atık projesinin bir “balon” olduğunu belirtti. Valiliğin sıfır atık kampanyası için hazırlanan animasyon tanıtım filmine 900 bin lira harcadığını, buna karşın Antalya sahillerinin ve denizinin tarihinin en kirli sezonunu geçirdiğini aktardı.

Yavuz, Türkiye'nin ve özellikle Antalya'nın zirvenin ev sahibi olarak görülmesine rağmen tartışma ve karar alma süreçlerinin parçası yapılmadığını, “entelektüel misafir” konumunda bırakıldığını söyledi. Zirve için Antalya'da milyarlarca lira harcandığını ancak bunun halka fayda getirmek yerine zarar verdiğini belirten Yavuz, tabloyu “Vitrinler şıkır şıkır, mutfakta fareler geziyor” sözleriyle özetledi.

Müzakereleri Avustralya'nın yönettiğini, Türkiye'nin ise ev sahipliği yaptığını hatırlatan Yavuz, şöyle konuştu:

“Türkiye ev sahipliği yapıyor, COP31'in başkanıyız diyoruz. Bununla aylardır övünülüyor. Milyarlarca kamu kaynağı harcandı. Ama sonuçta bir şey çıkacak mı? Bence bunu sorgulamamız lazım. Bu etkinliğin Antalya'ya da Türkiye'ye de büyük bir yükü oldu. Bir şey çıkacak mı, çok merak ediyorum.”

Antalya'nın biyoçeşitliliği göz ardı ediliyor

Prof. Tavşanoğlu, Antalya'nın biyoçeşitlilik açısından taşıdığı önemi buzul çağına uzanan bir örnekle anlattı:

“Antalya 22 bin yıl önce, Avrupa'nın bugünkü Almanya'sı, Rusya'nın kuzeyi ya da İskandinavya'sı kilometrelerce buzul altındayken, bitkiler, hayvanlar Antalya'da bulunuyordu ve 22 bin yıl içinde iklimin yumuşamasıyla, şu anki iklime yaklaşmasıyla göç ederek oraları kolonize ettiler. Biz genetik olarak baktığımızda Antalya'daki genetik çeşitliliğin kuzeyden daha yüksek olduğunu görüyoruz.”

Bu zenginliğin başta kuraklık olmak üzere birçok etkenle tehlike altında olduğunu belirten Tavşanoğlu, Antalya'nın COP31'de öne çıkarılış biçimini eleştirdi:

“Antalya'nın turizm merkezi olarak lanse edilmesi elbette öyle, ona hiçbir şüphe yok. Ama COP olduğu için, iklim değişikliğinden bahseden bir etkinlik olduğu için biyoçeşitliliğin neden ön plana çıkarılmadığını anlamak gerçekten zor.”

Kentler betona teslim

Tavşanoğlu, COP31'in ikinci ana başlığı olan “iklime dirençli kentler”e de değindi. Kentlerin çevresine göre neden daha sıcak olduğunu şöyle anlattı:

“Kentlerde ekstra koyu yüzeyler vardır. Binalar vardır. Hava akışını engelleyen yapılar var. Koyu yüzey güneşi daha çok tutuyor, çok basit fiziksel ilişkiler. Kentler çevresine göre daha sıcak. O yüzden kente bağlı olarak yaşayacağımız iklim riskleri giderek artacak. Şehirlerde özellikle ağaçların çok büyük bir rolü var. Ferahlatmak açısından; sadece serinletmek değil, psikoloji açısından da. Rahatça yürüyerek ulaşabileceğimiz, zaman geçirebileceğimiz geniş park alanlarını genişletmeliydik. AVM yerine orada parklar olması gerekirdi ve biz daha mutlu olurduk aslında, toplumsal olarak.”

Belediyelerin payına da değinen Tavşanoğlu, “Bunun önündeki yasal engeller de aslında birer birer Türkiye'de kaldırıldı. Bunu da bilelim” dedi.

Madenleri örnek gösteren ekolog şöyle devam etti:

“Çok kritik bir maden olduğunda orada herhangi bir çevre etki değerlendirmesi yapmadan hızlı kamulaştırma yapılıyor, biyoçeşitlilik ya da ekosistem bütünlüğü düşünülmeden tamamen ekonomi odaklı olarak yapılıyor.”

Yavuz ise bu yaz Avrupa kentlerinde yaşananlara dikkat çekerek gelişmiş ülkelerin hazırlığını sorguladı:

“Bu yaz Avrupa kentlerinin tam ortasında, insanları öldürecek, panik yaratacak şekilde iklim krizinin etkileri ortaya çıkmaya başladı. Peki Avrupa, gelişmiş ülkeler diyoruz, buna ne kadar hazırlıklıydı, bilmiyorlar mıydı? Tıpkı pandemi döneminde İtalya'nın, Fransa'nın başına gelenler gibi benzer bir şeyle karşı karşıya kalındı. Çünkü sosyal devlet ilkesinin Avrupa'da da nasıl çöktüğünü birden gördük.”

Yavuz, aynı soruyu Antalya için sordu:

“Antalya Paris'ten daha sıcak bir yerdir. Akdeniz coğrafyasındayız ve sıcaklık bilinen bir gerçektir. Peki bu kentte kentsel ısı adası konusunda toplantılar yapılıyor. İklime dirençli kentlerle ilgili çalıştayı, sempozyumu, söyleşisi, konferansı yapılıyor ama adım atılıyor mu?”

Söyleşide, COP31'in yapılacağı günlerde Antalya'nın Akseki ilçesinde en az 60 bin ağacın katledileceği bir toplantı yapılması planlandığı, ancak kamuoyundan gelen tepkiler nedeniyle toplantının Aralık ayına ertelendiği hatırlatıldı.

Dirençli kentlerin kurulabilmesi için halkın iklim konusundaki taleplerinin örgütlü bir şekilde dile getirilmesi gerektiği, iklim ve ekoloji mücadelesinin çevre talanının asıl sebebi olan kapitalist düzene karşı verilen mücadeleden ayrılamayacağı bir kez daha vurgulandı. 

Söyleşinin sonunda TKP Antalya İl Örgütü, çevre mücadelesinin yağmacı patronlara ve onların destekçisi emperyalist devletlere bırakılamayacak kadar önemli olduğunu belirterek örgütlenme çağrısı yaptı.

soL'un dört kez sansürlenen X hesabını takip ederek yaygınlaştırabilirsiniz.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.