Kayyımlar, soruşturmalar, SGK borçları, İller Bankası kesintileri, yolsuzluk dosyaları nedeniyle parti değiştiren yerel yöneticiler...

Hem iktidar baskısı hem de soruşturmaya konu edilebilecek usulsüzlüklere ses çıkarmayan muhalefet nedeniyle belediyeler uzun süredir kıskaca alınmış durumda.

Ancak tüm belediyeleri kontrolü altında tutamayan ve ihale, işe alım gibi süreçlere de doğrudan müdahil olmak isteyen, seçim ve genel oy hakkına saldıran iktidar geçtiğimiz yıldan bu yana belediyelerde düzenlemeleri gündemine almıştı.

Aslında yerel seçimlerde kaybedilen belediyelerin hemen ardından gelen bu değişiklik isteğinin, belediyelere çeki düzen verme görüntüsünün altında yetkinin merkezde toplanması, belediye işçilerinin grev hakkının yasaklanması gibi amaçlar yattığını daha önce soL'da gündeme getirmiştik.

14 Mayıs 2025'teki grup toplantısında İstanbul'da yürüyen soruşturmanın "Cumhuriyet tarihinin eşi benzeri görülmemiş bir suç organizasyonunu" açığa çıkardığını öne süren AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu duruma sebep olarak "mahalli idarelerdeki yozlaşma"yı göstermişti.

'Merkezi idare ile yerel yönetimler arasındaki yapıyı modernize etmeliyiz'

Erdoğan yaklaşık 9 ay sonra yeniden belediyelere düzenleme sinyalinin yolda olduğunu vurguladı.

Geçen hafta yaptığı konuşmada, "2026 kapsamlı bir reform yılı olacak" diyerek şunları söyledi:

"Belediyelerin millet adına kullandıkları kaynakların denetiminde problemler yaşandığını görüyoruz. Merkezi idare ile yerel yönetimler arasındaki o hantal, yetki çatışmalarına neden olan yapıyı bir defa modernize etmeliyiz." 

Erdoğan, "mali disiplinin artırılması" konusuna da dikkat çekmişti.

Yandaş gazete duyurdu: Belediyelerin mali konulardaki geniş hareket alanı suistimale yol açıyor

Bugün AKP'li Türkiye gazetesi konuyu manşetine taşıdı.

Buna göre konu, Erdoğan başkanlığında toplanan AKP MYK’da gündeme getirildi. "Mali konularda belediyelerin hareket alanının geniş olduğu, bunun suiistimale yol açtığı, birçok konuda acilen düzenleme yapılması gerektiği" belirtildi.

Habere göre toplantıda Yerel Yönetimler Başkanı Mustafa Demir de belediyelere yönelik hayata geçirilmesi planlanan düzenlemeler hakkında bir sunum yaptı.

Sunumda, "belediyelerin mali yapısını, hizmet önceliklerini belirleyen ve denetim mekanizmalarını değiştirecek" bir dizi öneri yer aldı. Yapılan değerlendirmede, "seçim dönemlerinde parti ayrımı gözetmeksizin birçok belediye başkanının, belediye bütçesini aşan miktarlarda kredi kullandığı, bu durumun ise göreve sonradan gelen belediye başkanlarını mali açıdan zor durumda bıraktığı" tespiti yapıldı. 

Borçlanma ve personel alımı ilk sırada

Belediyelerin borçlanma konusuna zaman ve miktar sınırı getirilmesi tartışıldı.

Bunun yanı sıra personel alımına sınırlandırma getirilmesine rağmen iştirak şirketleri üzerinden alımların sürdürüldüğüne dikkat çekildi. Sunumda şu öneriler de yer aldı:

• Belediye başkanları görevleri sırasında edindikleri mal varlıklarını açıklamalı.
• Aylık ihale, sözleşme bilgi ve sayıları her ay kamuoyunu duyurulmalı.
• Belediye başkanlarının akrabalarını göreve getirilmesi yasaklanmalı.
• Belediyelerin SGK borçlarını düzenli ödemesi sağlanmalı, birikmesine müsaade edilmemeli.
• Her şey şeffaf olmalı.

Haberde, toplantıda "vali ve kaymakamlara yetki devrinin gündeme gelmediği" de öne sürüldü.

Cezai yaptırım ve yetki devri uygulaması getirilecek, 'denetim komisyonu' kurulacak

Görevini yerine getirmeyen belediyelere cezai yaptırımlar uygulanacak, bazı yetkilerin devredilmesi de gündeme alınacak. 

Mevzuata aykırı imar uygulamalarına imza atan belediyeler içinse ağır yaptırımlar öngörülüyor. 

Sayıştay, Mülkiye Teftiş Kurulu ve İçişleri Bakanlığı kontrolörlerinin yanı sıra, belediyelerin harcamalarının etkinliğini ölçmek üzere yeni bir “Denetim Komisyonu” kurulacak. 

Yaz aylarında nüfusu artan turizm bölgelerinde farklı bütçe stratejileri uygulanması da masada.