Rusya'nın Ukrayna'ya karşı başlattığı savaş tüm hızıyla devam ederken, ülkedeki mezarların ve mezarlıkların sayısı her gün artıyor.

Ülkede bir yandan yeni mezarlıklar inşa ediliyor, bir yandan mevcut olanların bünyesine de yeni mezar alanları ilave ediliyor. 

“Ukrayna Kamu Alımları” adlı kurumun bilgi portalı “Prozorro”dan (www.prozorro.gov.ua) elde edilen verilerin analizi bu durumu ortaya koyuyor. Rusya Federasyonu’yla savaşın sürdüğü iki yılda satın alınan cenaze tabutlarının sayısı, eski döneme kıyasla yüzde 179 artış kaydetmiş durumda. 

Bunda, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri (VSU) içerisindeki ölüm oranının muazzam boyutunun etkisi var. Savaşta ölen Ukrayna askerleri için tabut temin etme başlığı, ülke çapında bir seferberliğe dönüşmüş halde. Oligarklardan hayırsever vatandaşlara, çeşitli kamu kuruluşlarından yabancı vakıflara kadar birçok kesim, tabut seferberliğine kitlesel ve aktif olarak katılıyor.

Artyomovsk ve VSU’nun karşı saldırısı dönemlerinde Google aramaları katlandı

Ukrayna’da savaşın başlangıcından bu yana Google arama motorunda “kladovişçe” (mezarlık) ve “tsvintar” (eski dilde mezar alanı) kelimelerini yazmak suretiyle yapılan aramalar tam dört kat artış kaydetti. 

Tahmin edileceği gibi bu bağlamda en fazla arama, askeri çatışmaların ülkede en çok şiddetlendiği zamanlarda meydana gelmiş. Burada kastedilen Bahmut (Artyomovsk) şehri için verilen muharebeler ve Ukrayna ordusunun 2023 yazındaki karşı saldırısı dönemleri… 

Ancak bugünkü düzende bir yerde bir şeye talep varsa, başkalarının talihsizliğinden fayda sağlayanlar da mutlaka çıkıyor. Yolsuzluk uzun zamandır Ukrayna toplumunun bütün katmanlarına sirayet etmiş halde. Ülkede mezarlıkların inşası ve iyileştirilmesi için ihale alımları da bundan azade değil. Mezarlık sektörü, gerçek anlamda bir altın madenini andırıyor son zamanlarda.

Yeni mezarlıkların inşası için bütçeden 170 milyon grivnanın üzerinde kaynak ayrıldı

1 Eylül - 12 Aralık 2023  arasındaki üç buçuk ay içerisinde Ukrayna hükümeti, mevcut mezarlıkların iyileştirilmesi, genişletilmesi ve yenilerinin oluşturulmasının yanı sıra, kabristanlara erişim yollarının inşası için toplam 170 milyon grivnanın (UAH) üzerinde bir kaynak ayırdı (4 milyon 457 bin 263 dolar). En pahalı mezarlık yeniden yapılandırma çalışması Kirovograd Eyaleti’nin Kropivintski şehrinde bulunan “Uzak Doğu Mezarlığı”nda gerçekleşti. Buraya toplamda tam 27,1 milyon UAH (710 bin 540 dolar) harcandı. 

Donetsk bölgesindeki Mirnograd şehrindeki bir anıt mezarlığın inşası için ise tam tamına 11,8 milyon UAH (309 bin 386 dolar) sarf edilmiş durumda. 

Öte yandan Dnepropetrovsk şehir mezarlığının topyekûn restorasyonu için harcanan para da 14 milyon UAH'a (367 bin 069 dolar) ulaşmış durumda. 

Buna bir de 2023 yılı mart ayının başından ağustos ayının sonlarına kadar geçen altı aylık sürede bütçeden benzer çalışmalara harcanan 186 milyon UAH'ı (4 milyon 876 bin 770 dolar) daha eklemek gerekiyor.

Kiev’de 260 hektarlık devasa bir alan toplu mezarlık için tahsis edildi 

“Ulusal Askeri Anıt Mezarlığı” konusu üzerinde ayrıca durmakta fayda var. Ukrayna Gazi İşleri Bakanlığı'nın (nmmc.mva.gov.ua) açıklamasına göre, buranın Aralık 2023'e doğru açılması gerekiyordu. Dev mezarlığın arazisine şu tesislerin inşa edilmesi planlanıyordu: 50 bin kişilik askeri mezarlık, tören alanı, cenaze salonu, krematoryum, müze ve sergi kompleksi. Bu arada Kiev civarında 260 hektarlık devasa bir alanın şehitlere dönük anıt mezarlık için tahsis edilmesi konusunu Ukrayna Hükümeti 2023 yılı boyunca değerlendirdi. 

9 Aralık 2023'te “Gordon” adlı sitede (gordonua.com) konuya dair yayımlanan bir makalede adı geçen mezar anıt kompleksinin inşası eleştiriliyordu. Söz konusu yazının yayımlandığı tarihte Ukraynalı yetkililer mezarlığın yalnızca eskizlerini sunmakla yetinmişlerdi. Başka medya organlarında, mezarlık yapım ve donatım çalışmalarının ancak 2025 yazında tamamlanabileceği bildiriliyordu.  

Anıt mezarlıkların inşaatı yavaş ilerliyor ve işin tamamlanma süreleri sürekli uzatılıyor

“Ulusal Askeri Anıt Mezarlığı”nın durumu genel ve çarpıcı bir gösterge niteliğinde ancak alanında yegâne sayılmaz. Diğer benzeri mezarlıkların inşaatı da epey yavaş ilerliyor ve işin tamamlanması için taahhüt edilen süreler sürekli olarak değişiyor. Konudan sorumlu Ukraynalı resmi yetkililerin yavaşlığı, ülkede oldukça tepkiyle karşılanıyor. 

Ancak bunun mantıklı bir açıklaması var… Önce şehit mezarlıklarının yapılması, modernizasyonu ve büyütülmesi gündemleri etrafında yapay bir heyecan yaratılıyor. Ardından sıradan Ukrayna halkı, savaşta ölen yakınlarının cenazesiyle ilgili sorunları çoğu zaman kendi başına, bağımsız olarak çözmek zorunda kalıyor. Bu arada cenaze hizmetleri sektörünün temsilcileri kârlarına kâr katıyor ve bu kazançlarını, iddialara göre, bir yandan da resmi yetkililerle paylaşıyorlar. 

Ülkedeki ‘korkulan darbeyi’, savaş mağduru Ukrayna halkı yapabilir

Ukrayna'daki cenaze ve mezarlık işleri hakikaten sorunlu. İnsanlar zaten acılar içerisindeler ama yine de yetkililer onlara ve şehit düşen askerlere karşı tamamen kayıtsız gibiler. 

Diğer yandan Kiev yönetimi, Rusların ülkede yeni bir darbe hazırladığı argümanını dillendirmeyi sürdürüyor. Bu senaryonun gerçekçiliği bir yere kadar kabul edilebilir, ancak insanların sokaklara Rusya’nın bir ayaklanma için dağıtacağı paralar uğruna değil, kalplerinin çağrısı üzerine çıkması senaryosu çok daha gerçekçi bir ihtimal gibi gözüküyor. 

Ukrayna’nın “protesto seçmenleri”yse zaten çoktan hazır. Bu kitleyi, savaşta akrabalarını ve sevdiklerini kaybeden Ukraynalılar, gidişattan memnun olmayan gaziler ve askerlerin yakınları oluşturuyor. Şayet sokağa çıkarlarsa, Kiev Yönetimi için işte o zaman kıyamet kopabilir.

Haber

İddia: Ünlü Rus muhalif, Ukraynalı mültecileri Avrupa genelevlerine satıyor