AKP'nin, kendi iktidarının geleceği açısından büyük önem verdiği Ankara'daki NATO Zirvesi'ne saatler kaldı.

Kentte ilan edilen fiili OHAL'e rağmen “NATO’ya geçit yok” diyen TKP'liler dün Kızılay Meydanı'nda kitlesel bir yürüyüş gerçekleştirdi. Polisin saldırdığı komünistler, NATO liderleri rahatça dolaşabilsin diye gözaltında tutuluyor.   

Zirve bugün NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin düzenleyeceği basın toplantısıyla başlayacak. Yarın gündüz dışişleri bakanları toplanacak, akşam liderler Saray’da verilen yemekte buluşacak.

Zirvenin son günü olan Çarşamba günündeyse 3-4 saat sürmesi planlanan ana oturum düzenlenecek, ardından sonuç bildirgesi yayımlanacak.

Peki zirve boyunca ne konuşulacak?

Yeni savaş planları masada

Geçen yılki zirveye silahlanma harcamalarının artırılması hedefi damga vurmuştu. Trump’ın tehditlerinin de etkisiyle birçok ülke bu hedefe uyum gösterdi.

Bu yılki zirvede harcamaların dağılımı masaya yatırılacak. Silah sanayinin üretim kapasitesinin nasıl artırılacağı konuşulacak, birçok projeye onay verilecek ve
NATO’nun fiili cephesi Ukrayna için kesenin ağzı biraz daha açılacak.

Avrupa ülkelerinin, NATO’nun savaş planlarında ne derece ve nasıl sorumluluk üstleneceği netleşecek.

NATO'nun askeri komuta yapısında önemli değişiklikler olacak. Avrupa ülkeleri yakın gelecekte NATO'nun üç müşterek kuvvet komutanlığının komutasını devralacak.

NATO içerisinde bir süredir tartışma konusu olan nükleer silah rekabetinin de gündeme gelmesi muhtemel. Nitekim NATO’nun taze üyesi Finlandiya, kısa süre önce ABD’nin nükleer projelerine kapıyı açtı.

Cephe sayısı artıyor

NATO ülkeleri bu defa önceki birçok zirveden farklı olarak belirleyici kararlar alabilir.

NATO ülkelerinin savaş planları 4 yıldır ciddi anlamda sınanıyor. Önce Ukrayna-Rusya savaşı, sonra Gazze soykırımı ve ardından İran’a yönelik saldırılar. Tüm bu süreç boyunca Çin de bir rakip olarak yükselişini sürdürdü.

Aynı anda birden fazla cephede gerilimi kışkırtan NATO’nun içerisindeki uyum kritik önem taşıyor.

İç tartışmalar büyüyor 

Zirve öncesi ortak bildiri üzerinde görüş ayrılıklarıysa derinleşiyor. Polonya askeri yakıt hattı için bastırırken, İtalya’nın Ukrayna’ya 2027 desteğinin metne nasıl gireceği konusunda çekince koyduğu belirtiliyor.

Zirve, İran’a yönelik saldırıların hemen ardından İran'a komşu bir ülkede düzenleneceği için de özel bir anlam taşıyor. Trump, İran’a yönelik operasyonlara hızlı ve aktif biçimde katılmadıkları için Avrupalı NATO müttefiklerine sitem etmiş, bir kez daha NATO’nun yapısını tartışmaya açmış, hatta gerçekçi bulunmasa dahi ABD’nin NATO’dan çıkma seçeneğini dile getirmişti.

ABD ve Avrupa ülkeleri arasındaki NATO çatlağının akıbeti belirsizliğini koruyor. Tam da bu noktada bir alternatif olarak Türkiye öne çıkıyor.

Sovyetler Birliği’nin çözülüşünden beri kendine yeni misyonlar icat eden ittifak, yarınki zirveyle birlikte "NATO 3.0" sürümüne geçiyor. ABD'nin yönünü Hint-Pasifik'e çevirdiği bu yeni versiyonda, Avrupa'da yaşanacak boşluk için yeni bir aday var. Türkiye, Karadeniz lojistiğinden Akdeniz’deki "güney kanat" görevine kadar çok uluslu bir askeri girdaba sürükleniyor.

AKP'nin zirveden beklentisi ne?

AKP bu zirve ile Türkiye'nin emperyalist dünyada artan askeri rolünü bir başarı olarak sunmayı hedefliyor.

ABD’nin Avrupa’dan askeri olarak çekilme niyetleri üzerine Avrupa Birliği’nin savaş stratejisinin değiştirilmesi gerektiği konuşulurken bir yeniden yapılanmanın Türkiye’siz gerçekleşmeyeceğini dillendiren ülkelerin sayısı artıyor. 

AKP de zirveyi fırsata çevirip Avrupa Birliği’ne eklemlenme konusunda bir fırsat olarak görüyor.

Rusya ile kurulan ilişkilerin dönem dönem Batı ile pazarlık unsuru olarak kullanan AKP, dış politikayı 2023’ten bu yana yeniden NATO merkezli bir çizgiye döndürmeye çalışıyor.

Türkiye’nin NATO içerisindeki konumunu pekiştirirken unsurlardan biri de silah sanayi. Bu durum en çok patronların işine geliyor. Yıldan yıla silah sanayi yatırımlarını artıran Türkiye sermayesi bugün 40’a yakın ülkeye silah satıyor.

Bu dönüşün arkasında Türkiye sermayesinin kaynak ihtiyacı, silah sanayisinin dünya pazarlarından pay alma hedefi ve ABD’nin bölgesel hamleleri yer alıyor. Bu kapsamda Yeni Osmanlıcı iddialar da NATO hedefleri doğrultusunda güncelleniyor.

En büyük koz: Silah sanayi

Zirvenin tali toplantılarından biri de silah sanayi için organize edilecek. Ankara’da düzenlenecek NATO Savunma Sanayii Fuarı'nda yeni ürünler sergilenecek ve yeni satışlara imza atılacak.

İlk adım atan ülke ABD ile ilişkilerini iyileştiren Arnavutluk oldu. MKE, Arnavutluk’a 6 adet hava obüsü satışı için anlaşmaya vardı.

Alman ordusunun Türkiye'den silah alması gündemde. Nitekim kısa süre önce 150 Alman askeri ve bir Patriot birliği, NATO kapsamında Türkiye'ye konuşlandırılmıştı.

ABD Başkanı Trump'ın NATO Zirvesi öncesi verdiği "Erdoğan'ı çok mutlu edeceğim" mesajı, Ankara'da beklentileri artırdı. Kulislerde masadaki "sürpriz" için iki güçlü ihtimal konuşuluyor: Yılan hikayesine dönen F-35'lerin teslimatı ya da KAAN için beklenen ABD menşeli jet motorlarına vize çıkması.

Makyaj bitmiyor: Köprüye çuval geçirdiler

Zirveye saatler kala AKP'nin kenti makyajlama çalışmaları sürüyor.

Devlet destekli otomobil şirketi TOGG'un ürettiği 10 adet limuzin NATO liderlerinin ulaşımında kullanılmak üzere Ankara'ya getirildi.

Darphane NATO Zirvesi için tedavülde kullanılabilecek özel tasarımlı 500 bin adet 5 liralık hatıra parası bastı.

Atakule özel olarak ışıklandırıldı. Türk Telekom genel müdürlük binasına NATO bayrağı yansıtıldı.

En çok tepki çekense İstanbul'da atılan adım oldu. Fatih Sultan Mehmet Köprüsü "ABD’nin bağımsızlığının 250. yılı" bahanesiyle ABD bayrağının renklerine büründü.   

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.