ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, dün Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştükten sonra İrlanda’nın başkenti Dublin’de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy bir araya geldi.

Witkoff ve Kushner görüşmelerin ardından yaptıkları açıklamalarda bir sonraki görüşme turuna Avrupalı temsilcilerin de katılacağı konusunda anlaşmaya varıldığını duyurdu.

Zelenskiy de dün yaptığı açıklamada barış görüşmelerinin bir sonraki turunda Avrupa'nın da müzakere ekibinde yer almasının beklendiğini belirterek bunu memnuniyetle karşıladığını söyledi.

Rusya, Ukrayna ve ABD arasında üçlü görüşmeler 10-11 Kasım’da Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’de yapılmıştı.

Abu Dabi'de yapılan görüşmelerde Avrupa tarafı Rusya ile doğrudan müzakere masasına oturmamış, ancak Ukrayna ve ABD heyetleriyle ayrı istişarelerde bulunmak üzere sahada ulusal güvenlik danışmanları, AB ve NATO yetkililerinden oluşan bir heyetle yer almıştı.

Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, dün Dublin'de Zelenskiy ile görüştükten sonra ortak bir bildiri yayımlayarak “barış sürecindeki yeni ivmeyi” memnuniyetle karşıladıklarını belirtti.

İkili, Ukrayna’nın müzakere pozisyonunu güçlendirmek amacıyla mali ve askeri yardımların devam edeceği, yeniden inşa planlaması yapılacağı ve Ukrayna'nın AB üyelik sürecine destek verileceği taahhüdünde bulundu.

Peskov: Gerçek niyetlerini anladıktan sonra karar verilebilir

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov bugün yaptığı açıklamada "Avrupalılar arasında konuşmak için yetkilendirilen biri varsa ve onlar gerçekten bunu istiyorsa diyaloğa açığız. Onlarla konuşmaya hazırız” dedi.

Ancak Peskov henüz müzakere formatında bir genişleme konusunda kesin kararın verilmediğini de şu sözlerle ifade etti:

Gerçek niyetlerini ve barış sürecine katkıda bulunmaya hazır olup olmadıklarını anladıktan sonra, Ukrayna'daki çözüm sürecine ilişkin diyaloğun genişletilmiş formatta yürütülüp yürütülmeyeceğine karar verilebilir.”

Avrupalılara ilişki temaslarının henüz söz konusu olmadığını belirten Peskov, Abi Dabi’daki görüşmelerde Finlandiya’nın NATO’dan ayrılmasını istedikleri yönündeki iddiayı da yalanladı. Peskov "Bu konu kesinlikle gündeme getirilmedi" dedi.

Macron'un temsil edeceği iddiası

Sözcü Peskov, çok taraflı müzakerelerde Avrupa'yı Fransa Cumhurbaşkanı Macron'un temsil edeceği yönündeki iddialara ilişkin, "Bu bilginin neye dayandığını bilmiyoruz. Bu aşamada bunun hakkında net bir şey konuşmamız mümkün değil” ifadesini kullandı.

Uşakov: Rusya yeni bir Avrupa güvenlik mimarisini tartışmaya hazır

Öte yandan Kremlin danışmanı Yuri Uşakov da Avrupa’nın bir sonraki müzakere turuna katılımını teyit etmedi ve Putin'in Avrupa ülkelerini barış mı istediklerine yoksa savaşın devam etmesini mi arzuladıklarına karar vermeye çağırdığını aktardı.

Uşakov, Rusya'nın yeni bir Avrupa güvenlik mimarisini tartışmaya hazır olduğunu belirterek, Moskova'nın NATO'nun genişlemesine son verilmesi ve Rusya sınırları yakınındaki askeri konuşlandırmaların sınırlandırılması yönündeki uzun süredir devam eden taleplerini yineledi.

Zelenskiy: Bu ay seçmeliyiz

Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy ise Avrupa ülkelerine temsilcilerini bu ay seçmeleri çağrısında bulundu. Zelenskiy, "Bunu kasım ayında yapmamız gerekiyor çünkü müzakerelerin devam edeceğini öngörüyoruz" dedi.

Birçok AB yetkilisinin dış temsil konusunda kurumsal sorumlulukları bulunsa da üye devletler liderliği kimin üstlenmesi gerektiği konusunda bölünmüş durumda.

AB şefleri mi, E3 formatı mı?

Xinhua’da yer alan habere göre temsil konusundaki tartışmalarda adı en sık geçen isimler arasında Costa ve AB dış politika şefi Kaja Kallas yer alıyor. Von der Leyen'in de Komisyon'un yetki alanına giren konularda sorumlulukları bulunuyor.

Mevcut makam sahiplerinin AB antlaşmaları kapsamında halihazırda sorumlulukları olmasına rağmen, AB liderleri henüz tek bir başmüzakereci veya ortak bir temsil düzenlemesi üzerinde anlaşmaya varamadı.

Costa birçok AB başkentinin desteğini kazanmış durumda. Ancak Politico'ya göre Kallas, Rusya'ya karşı takındığı "şahin tutum" nedeniyle Moskova ile müzakereleri zorlaştırabileceğini düşünen bazı diplomatların çekinceleriyle karşı karşıya.

Fransa ve Almanya, tek bir AB temsilcisi lehine kendi temsil haklarından vazgeçmekte isteksiz. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, dün yaptığı açıklamada, E3 olarak bilinen Fransa, Almanya ve İngiltere'nin katılımının uygun olacağını buna Polonya ve İtalya’nın da eklenebileceğini savundu.

Politico'nun haberine göre, Fransa'da faşist Le Pen'in Ulusal Birlik partisinden Fransız Avrupa Parlamentosu üyesi Fabrice Leggeri, Fransa'nın BM Güvenlik Konseyi'ndeki daimi üyeliğine ve nükleer kapasitesine işaret ederek Costa veya Kallas'ın Paris adına konuşup konuşamayacağını sorguladı.

Bu anlaşmazlık ulusal çıkarlar, siyasi otorite ve Avrupa entegrasyonunun sınırları konusundaki daha büyük farklılıkları yansıtıyor.

Hong Kong Üniversitesi'nde doçent olan James Fichter, Avrupa'nın tek bir siyasi birim olarak var olmadığını ve bunun da ortak bir siyasi bakış açısı geliştirmeyi zorlaştırdığını söyledi.

AB kurumları koordinasyon için bir çerçeve sağlasa da ulusal hükümetler dış politika ve güvenlik politikası üzerinde önemli ölçüde yetkiyi elinde tutuyor. Fransa ve Almanya'nın kendi müzakere pozisyonlarından vazgeçme konusundaki isteksizliği, Avrupa işbirliğini birleşik bir siyasi duruşa dönüştürmenin zorluğunu gözler önüne seriyor.

soL'un dört kez sansürlenen X hesabını takip ederek yaygınlaştırabilirsiniz. 

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.