Tokat’ta, Türkiye’nin 500 büyük sanayi kuruluşu arasında yer alan Şık Makas tekstil fabrikasında çalışan işçiler bir süredir hakları için mücadele ediyor.

2015'te kurulan fabrikada üretim kısmen devam ediyor.

İşçiler yaklaşık bir buçuk yıldır maaşlarını düzensiz ve eksik aldığını söylüyor. 

Bu durum nedeniyle istifalar ve işten çıkarmalar başladı.

Söylenene göre, aktif olarak çalışan sayısı 500-600 kadar. Ancak bundan 2 sene önce fabrikada yaklaşık 3 bin kişi çalışıyordu.

13 gündür eylem yapan, hakları için iş bırakan Şık Makas işçileri, eylemlerin ardından 600'den fazla kişinin işten çıkarıldığını anlatıyor.

Fabrikada yapılan eylemlerinin ardından işçiler direnişlerini kent merkezine taşımak istemiş ancak Tokat Valiliği yasaklama girişiminde bulunmuştu. 

Buna rağmen işçiler bugün kent meydanında bir araya geldi.

'Devlet desteği ve denetimsizlikle Şık Makas Tokat'a vurgunu vurdu'

Tokat Kale önü meydanında toplanan işçilerin önüne polis barikatı yığıldı. İşçiler dağılmadı, polise tepki gösterdi. Yürüyüşlerine izin verilmeyen, "Patron ve sarı sendika zulmüne son" pankartı taşıyan işçiler meydanda açıklama yaptı.

Açıklamada işçiler, "Patron bizi yıllarca Öz İplik-İş Sendikası'yla yıllarca çıplak ücret ve sıfır yan hakla çalıştırdı. 10 sene içinde aldıkları devlet desteği, emeğimiz ve denetimsizlikle Şık Makas Tokat'a vurgunu vurdu. Senelerce açlık sınırının altında ücretle, fazla mesainin de fazla mesaisine uğrayarak, baskı altında çalıştık" dedi.

"Anlaşılan bunlar da patronu doyurmadı" diyen işçiler, tüm bu sömürüyü rağmen aldıkları tek ücret olan maaşlarına da aylardır el konulduğunu hatırlattı.

'Bu mücadele hem patronlara hem de onlara teşvik yağdıranlara karşı'

Öz İplik-İş Sendikası'nın "patron zor durumda" diyerek kendilerini oyaladığını anlatan işçiler, bu nedenle sendikadan istifa edip Birtek-Sen'e geçtiklerini söyledi.

Yüzlerce kişinin Kod22 ile, işsizlik maaşı alamayacak şekilde işten atıldığını dile getiren işçiler, tazminatlarına el konulduğunu, çalışanların da sürekli işsizlikle tehdit edildiğini kaydetti:

Yalnızca aylıklarımız, tazminatımız için, Kod22'nin kaldırılması için, esnafa olan borcumuzu ödemek için direniyoruz. Bu direniş daha önce bu fabrikada gasp edilen işçilerin ve onların ailelerinin de mücadelesidir. Tokat halkının mücadelesidir. Bu mücadele hem patronlara hem de onlara teşvik yağdırırken işçilerin haksızlığa uğramasına göz yuman yetkililere karşı. Karşımızdaki gücün ne kadar büyük olduğunu biliyoruz ama bizler de binlerce emekçiyiz. Biz kazanırsak patronların bir kez daha düşünmesi gerekecek.

Mesaiye kaldılar, yan haklarını alamadılar

soL'a konuşan, 4 senedir fabrikada çalıştığını belirten işçilerden biri çalışma koşullarını şöyle anlattı:

3 vardiya halinde günde 8 saat ve öğlen yarım saatlik yemek molası hariç molasız çalışıyorduk. Sonra dikim bölümü kısa bir süre önce 10 saat tek vardiyaya döndü. Cumartesi günleri sadece dikim bölümü için tatil verildi. Mesaiye kaldığımız zamanlar oluyordu. Patron yandaşı sendikanın verdiği yılda iki kere erzak yardımı dışında başka hiçbir yan hakkımız yoktu.

Son 2 aydır maaşlarımız hiç ödenmedi. Düzensiz maaş aldığımız aylarda fabrikanın bir kısmı özellikle dikim bölümü iş yavaşlatma veya iş bırakma eylemi yapıyordu ancak daha önce hiç bu kadar büyük bir eyleme dönüşmemişti.

Eylemlerden sonra patronların kendileriyle iletişime geçmediğini daha önce de sürekli "maaşların ödeneceği" sözü verildiğini söyleyen işçi, "Paralarının olmadığını ödeyemediklerini söylüyorlar ancak bizler buna inanmıyoruz" diye konuştu. Taleplerini şöyle sıraladı:

İçerdeki aylıklarımızın ödenmesini, Kod45 ve Kod22 ile işten çıkarılan arkadaşlarımızın işe geri alınmasını, işe devam etmeyecek arkadaşlarımızın üzerindeki kodların kaldırılmasını, çalışmaya devam etmeyenlerin tazminatlarının ödenmesini istiyoruz. Sadece Tokat için değil Çorlu fabrikasından da çıkarılan işçiler var, onların da tazminatlarının ödenmesini istiyoruz. Bunların tamamı haklı taleplerimiz, fazlasını değil emeğimizin karşılığını istiyoruz. Patronun direnmeye gücü varsa bizim de var. Mücadelemizi sonuna kadar götüreceğiz.

Şık Makas patronunun zenginliği

Şık Makas’ın Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Kolunsağ. Çorlu fabrikasıyla ilgilenen Faruk Kolunsağ, Tokat fabrikasıyla ilgilenense Haluk Kolunsağ.

İhracat devi firma işçilerini asgari ücretle çalıştırıyor.

Tokat'taki fabrikalarını devlet desteğiyle kuran Şık Makas patronu, burada Zara, H&M gibi uluslararası hazır giyim devlerine üretim yapıyor.

Kentte fabrikanın kurulmasının ardından dönemin valisi patronu makamında ağırlıyor. İşler büyünce patronla birlikte kurban bile kesiyorlar.

Merkezi İstanbul’da yer alan Şık Makas'ın Çorlu ve Mısır’da da entegre denim konfeksiyon ve yıkama fabrikası bulunuyor. Almanya, Polonya ve Çekya başta olmak üzere tüm Avrupa ülkelerinde "Cross Jeans" markası ile perakende üretim yapıyor. 

Şirket, işçilerin üzerine basarak Yıldız Üniversitesi Teknoparkı’nda bir teknoloji şirketi ile elektrik santralleri de kurmuş durumda.