Ana içeriğe atla

Home

soL Haber'de reklam yok, sadece haber var. Bunu birlikte sürdürüyoruz. Abone olarak desteğinizi gösterin.

Yükleniyor...

Dinlemenin ve İzlemenin Ritmi | Ludwig van Beethoven - Coriolan Uvertürü

Bu hafta köşemizde Ludwig van Beethoven’ın yaşamına ve orkestra için Op. 62 eser sayılı Coriolan adlı uvertürüne yer veriyoruz.

Haber Merkezi

Yayın Tarihi: 19.12.2021 , 09:37 Güncelleme Tarihi: 22.01.2025 , 10:54

Bu hafta köşemizde klasik müzik repertuarının en çok icra edilen bestecilerinden Ludwig van Beethoven’ın yaşamına kısaca değiniyor ve orkestra için Op. 62 eser sayılı Coriolan adlı uvertürüne yer veriyoruz.

16 Aralık 1770 tarihinde Almanya’nın Bonn kentinde dünyaya gelen Beethoven’ın müzikal fikirleri henüz genç bir besteci iken Mozart ve Haydn'ın çalışmalarından etkilenmiş olsa da yaşam, özgürlük ve mutluluk arayışı dönemin aydınlanma düşüncesinden oldukça etkilenmiş, ileriki yıllarda Avrupa müziğinde yeni ve güçlü bir rota çizmiştir.

İlk piyano ve keman derslerini babası Johann van Beethoven’dan alan Ludwig, 1779'da hayatına yön veren müzik öğretmeni Christian Gottlob Neefe ile tanıştı. 1787'de kısa bir süre Mozart'la tanıştığı Viyana'da kaldı, 1792'de ise hayatının geri kalanını geçireceği Viyana'ya tekrar gitti. Haydn ile kompozisyon üzerine çalışan genç besteci başta pek başarılı olamadı ancak o yıllarda verdiği sayısız halk konseriyle Viyana'da tanınan bir müzisyendi. 1800'e gelindiğinde, yayıncılar bestecinin eserleri için yarışıyordu. 1806 yılına gelindiğinde Avrupa'nın dört bir yanında hem besteci hem piyanist olarak ünlenmişti. 

1795'ten itibaren belirginleşen ve giderek kötüleşen duyma sorunu nedeniyle 1806'dan itibaren halk konserlerinden vazgeçmek zorunda kaldı ve ilerleyen yıllarda yaşadığı iletişim sorunu nedeniyle halk arasında görünmekten de vazgeçti. Sağırlığının yol açtığı umutsuzluk ve içe dönüklük bugün onun müzikal bestelerine damgasını vuran duygunun gücüyle ilişkilendirilir. 1818'den sonra, kendisi ile yazılı olarak iletişim kurmak zorunda kalan ziyaretçilerle artık görüşmelerini sürdüremez hale geldi. Son birkaç ayını hasta ve yatalak olarak geçiren Beethoven sahip olduğu her şeyi yeğeni Karl'a bıraktı ve üç gün sonra 26 Mart 1827'de hayata veda etti. Cenaze töreni tahminen 10.000’den fazla kişinin katılımıyla 29 Mart’ta gerçekleştirildi ve Viyana'nın kuzeybatısındaki Währing mezarlığına gömüldü.

Franz Xaver Stöber (1795–1858) Beethoven'ın Cenazesi (1827)

 Beethoven'ın yapıtları geleneksel olarak yaşamının üç ana döneminde incelenir. İlk dönem 1802'ye kadar uzanır; ilk piyano sonatları, oda müzikleri, ilk iki senfonisi, ilk üç piyano konçertosu ve keman sonatları bu döneme aittir. İkinci dönem (1802-1816) 4. ve 5. piyano konçertosu, keman sonatları, altı yaylı dörtlü, keman konçertosu, piyano sonatları ve 3-8 no’lu senfoniler ile tamamlanır. Son dönem ise beş piyano sonatı, 9. senfoni, Missa Solemnis ve geç dönem yaylı dörtlüleri ile sona erer.

Dramatik soyut müziğin en büyük bestecilerinden biri olan Beethoven sahne müziği yazma konusunda hiçbir zaman tam olarak başarılı olamamıştır. Bestecinin tek operası Fidelio nadiren sahnelenir ve Prometheus'un Yaratıkları, Egmont ve Atina Harabeleri gibi sahne müzikleri bütün olarak neredeyse hiç sahnelenmez fakat bu eserlerin giriş parçaları olan uvertürler, senfonik orkestra repertuarının temel unsurlarıdır ve en iyi dramatik müzik örnekleridir.

Coriolan Uvertürü, sanılanın aksine Shakespeare üzerine değil, Heinrich Joseph von Collin'in beş perdelik bir trajedisi üzerine yazılmıştır. Hem Shakespeare'in hem de Collin'in oyunları, gerçek sonu bilinmeyen yarı efsanevi figür Gaius Marcius Coriolanus hakkındadır. Eser ilk kez 1807 Mart ayında özel bir konserde, 4. senfoni ve 4. piyano konçertosu ile beraber seslendirilmiştir. Beethoven’ın bu uvertürü oyunun girişinde seslendirilmesi için mi yoksa sadece oyundan ilham aldığı için mi yazdığı bilinmiyor. Uvertürün başarısı Beethoven’ın diğer klasik dönem bestecilerinin de ortak retoriği olan sonat formundakiSonat formu: Çeşitli ana ve yan temalar kullanılarak bir ana ton ve bu ana ton ile ilişkili başka tonlarda geliştirilen, sonuçta tüm gerilimin tekrar ana tonda özetlenmesi ve çözülmesi ile tamamlanan müzikal biçim. ustalığıdır.

Nicolas Poussin 'Ailesi, Coriolanus’a Yalvarırken' (ca. 1652-53)

Girişteki güçlü akorlar Coriolan'ın kararlılığını ve Roma'yı işgal etme eğilimi olan bir savaşçı karakterini temsil ederken lirik bir tema annesinin vazgeçmesi için Coriolan’a yalvarışlarını temsil eder. Coriolan sonunda şefkate teslim olur ancak eski düşmanlarından oluşan bir orduyu Roma'nın kapılarına götürdükten sonra geri dönemediği için kendini öldürür. 

soL YZ Beta, soL’un geliştirdiği ve soL arşiviyle çalışan bir yapay zeka robotudur. Kullanımı, soL abonelerine açıktır.