Sayfa yolu
Colossal baş araştırmacısı kabul etti: 'Ulukurt' geri dönmedi
soL'a güvenin, algoritmaya müdahale edin. Tek tıkla soL Haber'i Google'da tercih edilen kaynağınız olarak belirleyin.
Haber Merkezi
Yayın Tarihi: 27.05.2025 , 20:50 Güncelleme Tarihi: 27.05.2025 , 21:17
7 Nisan’da Colossal Biosciences, soyu 12 bin yıl önce tükenmiş ulukurdun (Aenocyon dirus) yeniden hayata döndürüldüğünü iddia etmiş ve bu açıklama dünya çapında büyük bir medya ilgisiyle karşılanmıştı. Şirketin duyurusunda, doğan yeni bireylerin “dünyanın ilk başarıyla yeniden diriltilmiş (de-extincted) hayvanı” olduğu ileri sürüldü. Ancak kısa süre içinde, bu açıklamaların bilimsel gerçeklerle ne derece örtüştüğü sorgulanmaya başlandı.
soL, geçtiğimiz günlerde bu tartışmalara yer vermiş, kâr hırsı uğruna bilimsel çalışmaları çarpıttığını vurgulamıştı.
Colossal’ın baş araştırmacılarından Beth Shapiro da bu eleştirilere katılır bir tutum sergiliyor. New Scientist’e verdiği röportajda, “Hayatta kalmış bir türün birebir aynısını geri getirmek mümkün değil. Bizim hayvanlarımız 20 gen düzenlemesi yapılmış gri kurtlardan klonlandı. En başından beri bunu açıkça söyledik. Halk arasında onlara ‘ulukurt’ denmesi insanları kızdırıyor” dedi.
Oxford Üniversitesi’nden Richard Grenyer ise bu açıklamanın, Colossal’ın önceki açıklamalarıyla açıkça çeliştiğini belirtiyor: “Bu, yaptıklarının ne olduğunu ve ne olmadığını net biçimde ortaya koyuyor. Ve yapmadıkları şey, ulukurdu yeniden diriltmek.” Grenyer’e göre, Colossal’ın basın bültenleri, web sitesi ve diğer tanıtım materyalleri, bu genetiği düzenlenmiş kurtları ısrarla “ulukurt” olarak tanıtıyor ve bu durum kamuoyunda yanlış bir algıya yol açıyor.
Nitekim daha önce 7 Nisan’da New Scientist’e konuşan Shapiro, “morfolojik tür kavramına” dayandıklarını ve “eğer görünüm olarak bu hayvana benziyorsa, o hayvandır” görüşünü savunmuştu. Ancak gerçekte genetiği değiştirilmiş bu kurtların gerçekten ulukurtlara ne kadar benzediği belirsiz. Oxford Üniversitesi’nden Claudio Sillero, bazı bulgulara göre ulukurtların açık renkli değil, kırmızımsı kürklere sahip olabileceğini belirtiyor.
Bazı uzmanlar kamuoyuna açık bir açıklama yaparak bu yeni bireylerin ulukurt sayılamayacağını belirtmiş olsa da, Colossal geri adım atmamıştı. Şirketin X üzerinden 22 Nisan’da yaptığı açıklamada, “Romulus, Remus ve Khaleesi’yi gündelik dilde ‘ulukurt’ olarak adlandırma kararımızın arkasındayız” denildi.
Shapiro ise son açıklamalarında, başından beri bu hayvanların gri kurtlar olduğunu gizlemediklerini, ancak kamuoyunun tanımlamaya tepki verdiğini belirtti: “İnsanlar ‘ama bunlar sadece 20 gende düzenleme yapılmış gri kurtlar’ diyor. Ama mesele şu ki biz bunu en başından beri söyledik. Onlar 20 düzenleme yapılmış gri kurtlar.”
Trump yönetiminden bazı siyasiler, nesli tükenmekte olan türleri kurtarmak için bir şey yapılmasına gerek olmadığı yönünde görüş bildiriyor. Yapılan çalışmaların bu algıyı beslediğini reddeden Shapiro, “Bu, (yok olmakta olan türleri koruma çalışmalarını) umursamamakla ilgili bir fikre aniden bağlandı. Bu korkunç bir düşünce” diyor. Grenyer ise bu ‘aniden’ kavramına katılmıyor: “Uzun süredir biliniyor ki, insanlar yeniden canlandırma mümkün sanırsa, doğa korumaya olan destek azalabilir.”
Colossal’ın web sitesinde yer alan “Yok oluş dünyayı tehdit eden devasa bir sorundur... çözüm yeniden canlandırmadır” gibi iddiaların gerçeği yansıtmadığını vurgulayan Grenyer, “Evet, bu bir bilimsel atılımdır. Ama bu, türün yeniden diriltilmesi değildir” diyor.
Haberin yayınlanmasının ardından Colossal’dan yapılan açıklamada ise şu ifadelere yer verildi: “Basın bültenimizde gri kurt hücrelerine 20 gen düzenlemesi yaptığımızı açıkça belirttik. Gri kurtlar, ulukurtlara en yakın yaşayan akrabadır. Bu düzenlemelerle ulukurdu geri getirdik. Başından beri işlevsel yeniden diriltme (functional de-extinction) kavramını kullandık; yaptığımız da budur. Gerçekler bunlardır ve değişmemiştir.”
Şirket ayrıca, “Tür kavramının insanlar tarafından tanımlandığını ve diğer bilim insanlarının bu hayvanları nasıl adlandıracağına kendi karar verebileceğini de” ifade etti. Açıklamada, “Khaleesi, Romulus ve Remus son 12.000 yılda yeryüzünde yürüyen ilk ulukurtlardır” denildi.
| Sahte Jurassic Park: Ulukurt yalanı |
|
soL YZ Beta, soL’un geliştirdiği ve soL arşiviyle çalışan bir yapay zeka robotudur. Kullanımı, soL abonelerine açıktır.