Çin’in, Ukrayna savaşında “tarafsız” olduğu yönündeki açıklamalarına karşın, Rus askeri personeline gizli eğitim verdiği iddia edildi.

Reuters’ın üç Avrupa istihbarat kurumu ve gördüğü belgelere dayandırdığı haberine göre Çin silahlı kuvvetleri, 2025’in sonlarında yaklaşık 200 Rus askeri personelini Çin’deki askeri tesislerde eğitti. Eğitimlerin ardından bazı Rus askerlerinin Ukrayna’daki savaşa döndüğü belirtildi.

Eğitimler İHA savaşına odaklandı

Habere göre gizli eğitimler, 2 Temmuz 2025’te Pekin’de üst düzey Rus ve Çinli subaylar tarafından imzalanan Rusça-Çince bir anlaşmada yer aldı. Anlaşmada Rus askerlerinin Pekin ve Nanjing dahil bazı kentlerdeki askeri tesislerde eğitilmesi öngörüldü.

Eğitim başlıkları arasında İHA kullanımı, elektronik harp, kara havacılığı ve zırhlı piyade uygulamaları yer aldı. Bir istihbarat yetkilisi, Rus askerlerinin operasyonel ve taktik düzeyde eğitilip daha sonra Ukrayna’da görev almasının, Çin’in Avrupa kıtasındaki savaşa daha önce bilinenden daha doğrudan dahil olduğu anlamına geldiğini söyledi.

Çin: Tarafsız tutumumuz açık

Çin Dışişleri Bakanlığı, habere ilişkin yaptığı açıklamada, Ukrayna krizi konusunda “nesnel ve tarafsız” bir tutum aldığını, barış görüşmelerini teşvik ettiğini savundu. Bakanlık, “ilgili tarafların kasıtlı olarak karşıtlığı körüklememesi ve suçu başkalarına atmaması gerektiğini” belirtti.

Haberde yer alan anlaşmaya göre eğitim ziyaretlerinin hiçbir şekilde basına yansıtılmaması ve üçüncü taraflara bildirilmemesi kararlaştırıldı.

Kırım ve Zaporijya’da kullanıldığı iddiası

Avrupa istihbarat kaynaklarından biri, Çin’de eğitim alan bazı Rus askeri personelin kimliklerinin doğrulandığını ve bu kişilerin daha sonra işgal altındaki Kırım ile Zaporijya bölgelerinde İHA operasyonlarına katıldığını öne sürdü. Aynı kaynağa göre bu kişilerin rütbeleri astçavuştan yarbay düzeyine kadar uzanıyordu.

Mayın, havan ve elektronik harp eğitimi

Rus askeri raporlarında, Çin’de verilen dört ayrı eğitim programına ilişkin ayrıntılar da yer aldı. Aralık 2025 tarihli bir raporda, Şijiazhuang’daki Çin Halk Kurtuluş Ordusu Kara Kuvvetleri Piyade Akademisi’nde yaklaşık 50 Rus askerine birleşik silah eğitimi verildiği belirtildi.

Bu eğitimde askerlerin, hedef tespiti için insansız hava araçları kullanarak 82 mm havan atışı yaptığı kaydedildi. Bir başka raporda ise gelen İHA’lara karşı elektronik harp tüfekleri, ağ fırlatan sistemler ve İHA savunma yöntemleriyle eğitim verildiği aktarıldı.

Yibin’deki askeri havacılık eğitim merkezinde verilen bir başka kursta ise Rus personelin uçuş simülatörleriyle FPV İHA ve farklı tipte insansız hava araçlarının kullanımına ilişkin eğitim aldığı belirtildi. Kasım 2025’te Nanjing’de yapılan bir diğer eğitimde ise patlayıcı teknolojisi, mayın yapımı, mayın temizleme ve el yapımı patlayıcıların etkisiz hale getirilmesi başlıklarının işlendiği ifade edildi.

‘Sınırsız ortaklık’ savaşta

Çin ve Rusya, 2022’de Ukrayna savaşının başlamasından hemen önce “sınırsız” stratejik ortaklık ilan etmişti. O tarihten bu yana Batı ülkeleri Rusya’yı ekonomik ve diplomatik olarak tecrit etmeye çalışırken, Çin Rus petrolü, doğalgazı ve kömürünün başlıca alıcılarından biri oldu.

Daha önce de özel Çinli şirketlerden uzmanların, Rusya için askeri drone geliştiren bir üreticiye teknik destek sağladığı bildirilmişti. Çin Dışişleri Bakanlığı o dönem bu işbirliğinden haberdar olmadığını açıklamıştı. Söz konusu haberde adı geçen iki şirketin geçen ay Avrupa Birliği tarafından yaptırım listesine alındığı belirtildi.