soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.

ABD'nin İsrail ile birlikte İran'a karşı başlattığı savaşta Avrupa'daki NATO müttefiklerinden istediği desteği alamaması sonrası Avrupa'daki ABD güçlerini çekme planı şimdi yeni bir aşamaya taşınmış görünüyor.

NATO'nun kriz anlarında ABD'nin müttefiklerine sağlamayı taahhüt ettiği askeri kapasite havuzunun daraltılması gündemde. Washington'un bu kararını haftasonuna doğru Brüksel'de duyurması bekleniyor.

Transatlantik ittifakında artan bu gerilimin Ankara'da Temmuz ayında düzenlenecek NATO Zirvesi'ne damgasını vurması bekleniyor.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde yapılacak zirvenin ev sahibi AKP iktidarı bu gerilimi Türkiye'yi Avrupa Birliği'ne eklemleme fırsatına çevirmek istiyor. Bunu da ABD'nin güçlerini azalttığı Avrupa'nın savaş makinesine ülkemizin gençlerini kara gücü olarak sunma vaadiyle yapıyor.

Bu sırada AKP'li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın Haziran ayında Beyaz Saray'ı ziyaret edebileceği ve Trump'ın Temmuz'daki NATO Zirvesi'ne katılmayabileceği iddiası ortaya atıldı.

ABD'den Avrupalı müttefiklerinden 'kriz gücü' desteğini esirgeme kararı

Trump yönetimi, bu hafta NATO müttefiklerine ABD’nin Avrupa ülkelerine büyük bir kriz ya da savaş durumunda sağlayacağı askeri kapasite havuzunu daraltacağını bildirmeye hazırlanıyor.

Reuters’a konuşan konuya yakın üç kaynağa göre Pentagon, NATO Kuvvet Modeli olarak bilinen çerçeve kapsamında ittifaka sunulan ABD askeri kabiliyetlerini “önemli ölçüde” azaltma kararı aldı. Bu model, NATO üyesi ülkelerin bir çatışma, askeri saldırı ya da büyük kriz anında devreye sokulabilecek kuvvetlerini tanımlıyor.

Söz konusu kuvvetlerin kesin bileşimi gizli tutulurken, Pentagon’un kararını cuma günü Brüksel’de yapılacak savunma politikası yöneticileri toplantısında duyurmayı planladığı belirtildi.

Avrupa savunmasında ABD'sizleşmeye hazırlık

ABD Başkanı Donald Trump, uzun süredir Avrupa ülkelerinin kıtanın güvenliğinde birincil sorumluluğu üstlenmesi gerektiğini savunuyor. NATO Kuvvet Modeli’nde yapılacak değişiklik, bu politikanın sahaya yansıyan en somut adımlarından biri olarak görülüyor.

Pentagon’un politika şefi Elbridge Colby, ABD’nin NATO üyelerini nükleer silahlarıyla korumaya devam edeceğini, ancak Avrupa’nın konvansiyonel kuvvetlerde daha fazla sorumluluk alması gerektiğini söylemişti. Reuters’a konuşan kaynaklara göre ABD’yi Brüksel’de Colby’nin yakın yardımcılarından Alex Velez-Green’in temsil etmesi bekleniyor.

Colby ekibinin, Temmuz ayında Türkiye’de yapılacak NATO liderler zirvesi öncesinde NATO Kuvvet Modeli’nin yeniden düzenlenmesini öncelikli başlıklardan biri haline getirdiği aktarıldı.

Trump yönetimi son haftalarda Avrupa’dan yaklaşık 5 bin ABD askerini çekme planını duyurmuş, ayrıca Polonya’ya gönderilmesi planlanan bir kara tugayının konuşlandırılmasını iptal etmişti. ABD’nin Avrupa’da halihazırda yaklaşık 80 bin askeri bulunuyor.

Erdoğan zirve öncesi Beyaz Saray'a mı gidiyor?

Öte yandan dikkat çekici bir iddia, Washington merkezli “düşünce kuruluşu” Ortadoğu Enstitüsü’nün Türkiye Programı Direktörü Gönül Tol'dan geldi. Tol X hesabından yaptığı paylaşımda Ankara'daki NATO Zirvesi'nden kısa süre önce Erdoğan'ın Beyaz Saray'ı ziyaret edeceğini, Trump'ın NATO Zirvesi'ne katılmayabileceğini öne sürdü.

Tol henüz doğrulatamadığını söyleyerek paylaştığı iddiaya dair şunları yazdı:

Washington'daki üç farklı kaynaktan Ankara ve Washington'ın Haziran ayında Erdoğan'ın Beyaz Saray'ı ziyaret etmesi olasılığını görüştüklerini duydum. Henüz teyit edemedim.

Eğer doğruysa, olası bir açıklama, Trump'ın Temmuz ayında Türkiye'deki NATO zirvesini atlaması ve Beyaz Saray ziyaretinin iki lider arasındaki kişisel ilişkinin güçlü kaldığını göstermek için kullanılması olabilir. Ancak yine de somut sonuçlar bekliyorlar ve bunların ne olabileceğinden emin değilim.