Ana içeriğe atla

Home

soL Haber'de reklam yok, sadece haber var. Bunu birlikte sürdürüyoruz. Abone olarak desteğinizi gösterin.

Yükleniyor...

Bütçe Günlüğü-11 | 16 Aralık: Yeni düzende yasama böyle çalışıyor

Dün, bütçe ve kesin hesap yasalarına ilişkin olan görüşmeler bitti. Maddeler kabul edildi. Bugün yapılacak konuşmalar ve açık oylamayla formalite tamamlanacak.

Kadir Sev

Yayın Tarihi: 17.12.2021 , 14:49 Güncelleme Tarihi: 22.01.2025 , 10:54

Dün, Meclis Genel Kurulunda 2022 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Yasası teklifinin önceki günden kalan 3 maddesi ile 2020 yılı Kesin Hesap Yasa teklifinin maddelerinin oylanması vardı.

Bütçe Yasası 16; Kesin Hesap Yasası 7 maddeden oluşuyor. Saat 11,00’de başlayan görüşmeler bugün sabaha karşı 02’55’e değin sürdü. Maddeler kabul edildi.

Bugün son konuşmalar için saat 14.00’de toplanılacak. Siyasi parti grupları ve ‘istemi halinde’ yürütme adına yapılacak konuşmaların süresi 60’ar dakika. Ardından bütçe ve kesin hesap yasa teklifleri açık oylamaya sunulacak. “İstemi halinde” Yürütme adına yapılacak konuşmadan sonra bileşim kapanacak.

Fuat Oktay 6 Aralık günü Mecliste; “Milli iradenin tecelligâhı Türkiye Büyük Millet Meclisinde milletimiz önünde hesap verme mecrası olarak gördüğümüz bütçe görüşmelerinin bu yıl da en hayırlı şekilde tamamlanmasını temenni ediyorum” demişti. Dileği bugün gerçekleşiyor.

İki gün Bütçe ve Kesin Hesap Yasa teklifinin maddeleri üzerinde konuşuldu. Maddeler üzerinde konuşmak, eleştirmek kolay değil. Sözgelişi, Bütçe Yasa Teklifinin 15’inci maddesinde; “Bu Kanun 1.1.2022 tarihinde yürürlüğe girer” yazıyor.

Konuşmaktan vaz mı geçsinler? Söz alıp, kendilerine tanınan süreyi “iktidarı” övmek, yermek ya da seçmenlerine selam göndermekte kullanıyorlar.

Birkaç örnek vermezsek rivayet sanılabilir. Bakın neler konuşuldu: Melih Gökçek’in dinozor heykellerine harcadığı paralar…Elmadağ’da bitmeyen üst geçit…işsizlik…enerji sorunu…Gazipaşa’ya tren isteği…Ankara-Niğde otoyolunda yaşanan sorunlar…Polatlı’nın yılan hikayesine dönen sulama sorunları…Gaziantep savunması…asgari ücret…faizler…dövizin artış hızı...cami ve kuran kurslarında boş kadro kalmaması… hepsini burada saymak olanaksız.

Meclis kürsüsünün topluma seslenmek için kullanılmasını eleştiremeyiz. Ancak bu konuşmaları, Meclisin ‘Bütçe Hakkını kullanma hanesine’ yazmamız doğru olmaz. Ne kendimizi ne halkı aldatalım; Mecliste öyle bir ortam yok.

Sayıştay raporlarındaki bulgular bile tartışılmadı. Oysa Sayıştay’ın temel görevi, Meclisin bütçe hakkını kullanabilmesi için veri üretmek. Raporların sansürlenerek meclise gönderildiği eleştirileri yapıldı, o kadar. Garip gelebilir: sansürlenmese de pek bir şey değişmezdi. Meclisin elinden bir şey gelmiyor. Basına biraz daha çok sayıda yolsuzluk olayı yansırdı, ötekileri olduğu gibi bunları da unuturduk.

Sayıştay Raporları Plan-Bütçe Komisyonunda az da olsa tartışılmıştı. Yürütme adına konuşanlar, raporlarda mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerdiğinin belirtildiğini söylediler. Kamuoyuna yansıyan yolsuzluk bulgularının ise raporların ‘denetim görüşünü etkilemeyen hususlar’ bölümlerinde yer aldığını; eleştirilen işlemlerini öneriler doğrultusunda düzeltmeye başladıklarını söyleyip işin içinden çıktılar.

Raporlara göre aklanmış oluyorlar.

Daha ayrıntılı bilgi edinmek isteyenler, 9.873 sayfa uzunluğundaki Kesin Hesap Yasası raporuna bakabilirler.

Kesin Hesap Yasa teklifinin maddelerinde, verilen ve devredilen ödenekler; giderler; ödenek üstü harcamalar itibariyle genel toplamlar yer alır. Mecliste bu rakamlar okunur; kabul edildiğinde İdare aklanmış, Parlamento da bütçe hakkını kullanmış sayılır. Bu arada yasak olan ödenek üstü harcamalar, tamamlayıcı ödenek verilerek kapatılır. 2020 yılında yaklaşık 105 milyar lira ödenek üstü harcama, bu yöntemle yasallaştırıldı.

Bütçe görüşmelerinde asgari ücret tartışmaları

Bütçe görüşmeleri sürerken, asgari ücretin belirlendiği haberi geldi. Hazine ve Maliye Bakanı, bilgi vermek için Meclis Başkanından izin istedi. Sevgili işçi kardeşlerimize teşekkür ediyoruz; işverenlerimizden de hakikaten çok güzel tebrik mesajları geliyor, dedi. Ardından; “Teşekkür ve duamız Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a” diye ekledi. CHP Mersin milletvekilinin; “valla kimse teşekkür etmiyor” sözlerini, “sizden beklemiyoruz zaten” diye savuşturdu.

Mustafa Elitaş özetle şu bilgileri verdi: asgari ücret net 4.250 lira, artış oranı %50,51; brüt artış oranı %39,87; işverenin üzerindeki 447 lira 30 kuruşluk yükü alıyoruz, merkezi yönetim bütçesinden karşılayacağız; normal şartlar altında işverene maliyeti 6.327 lira olacaktı ama şimdi yapacağımız düzenlemeyle işverene maliyeti 5.879 lira olacak.

İşverene yükünü düşürebilmek için Gelir Vergisi ve Harçlar Yasalarını değiştirmeleri gerekiyor. Cumhurbaşkanı, arayıp asgari ücretteki gelir ve damga vergilerinin kaldırılmasıyla ilgili çalışma yapılmasını istemiş. Çalışmalara başlamışlar; önümüzdeki haftaya yetiştireceklermiş.

Yürütme yasamaya nasıl talimat verir diye eleştirenler oldu. Elitaş, soruyla yanıt verdi; Sayın Cumhurbaşkanım aynı zamanda benim genel başkanım, Meral Akşener milletvekili değil, şu yasayı çıkarın diye istekte bulunsa olmaz mı diyeceksiniz?

Haksız mı? Yeni düzende yasama böyle çalışıyor.

Dün, bütçe ve kesin hesap yasalarına ilişkin olan görüşmeler bitti. Maddeler kabul edildi. Bugün yapılacak konuşmalar ve açık oylamayla formalite tamamlanacak.

Bugün yapılacak konuşmaların, bütçe ve kesin hesap yasalarıyla ilgili olması beklenmemeli. Büyük bir olasılıkla her gün işittiğimiz, okuduğumuz konular yeniden tartışılacaktır.

Eğer tersi olursa, [bütçe günlüğü -12] de görüşürüz.

soL YZ Beta, soL’un geliştirdiği ve soL arşiviyle çalışan bir yapay zeka robotudur. Kullanımı, soL abonelerine açıktır.