ABD yönetimi, Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM) İsrail'in savaş suçlarına ilişkin itirazını reddeden iki yargıcına yaptırım kararı aldı.

Gürcistanlı yargıç Gocha Lordkipanidze ile Moğolistanlı yargıç Erdenebalsuren Damdin ABD’nin yaptırım listesine alındı.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio yaptığı açıklamada ABD Başkanı Donald Trump’ın UCM yetkililerine yaptırım uygulanmasını onaylayan başkanlık kararnamesine dayanarak UCM’nin iki yargıcının daha yaptırıma tabi tutulduğunu duyurdu.

Yaptırım gerekçesi: 'İsrail'e karşı eylemler'

İki yargıcın 15 Aralık'ta UCM'nin, İsrail'in temyizine karşı aleyhte verdiği karara katıldıklarını belirten Rubio, yargıçların “İsrail’e karşı siyasallaştırılmış ve gayri meşru eylemlerde doğrudan yer aldığı” şeklinde gerekçeyle yaptırım kararı aldıklarını ifade etti.

Haziran'dan beri çok sayıda UCM savcı ve yargıcı ABD tarafından hedef alındı

Mahkemenin İsrail’i Gazze’deki savaş suçlarından dolayı sorumlu tutma çabalarını “İsrail’e karşı eylemler” diye niteleyen ABD yönetimi son olarak Ağustos ayında bir grup UCM yargıcına yaptırım uygulamıştı. Trump yönetimi mahkemenin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkında tutuklama kararı vermesinin ardından Haziran ayında da UCM Başsavcısı Kerim Han'ı yaptırım listesine almıştı.

Fransız yargıç anlatmıştı: ABD yaptırımları yargıçların günlük hayatını etkiliyor

ABD’nin yaptırım listesine aldığı UCM üyesi Fransız yargıç Nicolas Guillou Le Monde’a verdiği mülakatta ABD yaptırımları nedeniyle herhangi bir Amerikan firmasının kendisiyle herhangi bir alışverişte bulunmasının engellendiğini, bunun sonucu Amazon, PayPal vb. online sistemlerdeki hesaplarının kapandığını, bankaların kara listesine girdiğini, kredi kartlarını kullanamadığını, hatta Avrupa içerisinde yaptığı bir otel rezervasyonunun dahi iptal edildiğini anlatmıştı.

Sinan Odabaşı: ABD kendi idari ve yargısal yetkisini evrensel hale getiriyor

ABD yönetiminin Filistin topraklarında İsrail’in işlediği uluslararası suçların soruşturulmasına yönelik kararlar alan yargıçlara yaptırım uygulaması ne anlama geliyor? 

Altınbaş Üniversitesi Milletlerarası Hukuk Anabilim Dalı Başkanı Dr. Sinan Odabaşı’na sorduk. 

Yaptırım kararlarının dayanağının ABD hukuku olduğunu belirten Odabaşı “Yani yalnızca ABD topraklarında uygulanabilir” dedi.

Ancak ABD’nin bu kararları uluslararası alanda uygulatarak kendi idari ve yargısal yetkisini evrensel hale getirdiğine işaret etti.

'ABD ya da İsrail'le uğraşırsanız kredi kartlarınız bloke olur, seyahatleriniz engellenir mesajı'

Bu kararların sadece yargıçlara değil uluslararası kuruluşların çalışanlarına da bir mesaj niteliğinde olduğunu belirten Odabaşı şunları kaydetti:

“(ABD) Sadece yargıçlara değil, uluslararası kuruluşların çalışanlarına, ‘Benimle ya da İsrail'le uğraşırsanız, hayatınızı zorlaştırırım, kredi kartlarınız bloke olur, seyahatleriniz engellenir’ mesajını gönderiyor.”

ABD bu kararların baştan hiç alınmamasını istiyor

Uluslararası kuruluşların raporlarının ve mahkeme kararlarının İsrail üzerinde uygulanmasının zaten pek mümkün olmadığını dile getiren Odabaşı “Ancak bu kararların kamuoyu baskısı oluşturma işlevi var ki bu hafife alınmamalı” dedi.

Odabaşı “Böylesi yaptırımlarla, tavsiye niteliği taşıyan ya da emredici olsa da uygulamaya geçirilmesinin önünde engeller olan bu kararların, en baştan hiç alınmamasını arzuladığını gösteriyor” diye belirtti.