Kentsel dönüşüme yönelik kanun geçtiğimiz hafta Meclis'te kabul edilen torba yasayla değiştirildi.

Değişikliğe gerekçe olarak 6 Şubat depremleri ve olası İstanbul depremi gösterildi. Hedefse bu bölgelerdeki kentsel dönüşüm süreçlerinin hızlandırılması olarak belirlendi.

Değişikliğin altında imzası bulunan AKP'li 10 milletvekilinin, 2018 yılında da kaçak yapıların kayıt alınmasına sağlayan imar affına ''Evet'' dediği ortaya çıktı.

Hem yenilenen kentsel dönüşüm kanunu hem imar affının altında imzası bulunanlar şöyle:

• Adem Yeşildal
• Radiye Sezer Katırcıoğlu
• Cemil Yaman
• Sami Çakır
• Yusuf Beyazıt
• Orhan Kırcalı
• Mehmet Demir 
• Nazım Maviş
• Şahin Tin 
• Hasan Turan

Sorular yanıtsız kaldı

Listedeki vekillerin de onayıyla mülkiyet veya imar sorunu olan, mevzuata aykırı eklentiler yapılan ve ruhsatsız binalar kayıt altına alındı. 6 Şubat depremlerinin vurduğu 11 ilde, binalarda yıkımın bu kadar çok ve beraberinde vefat sayısının yüksek olmasında son imar affının da rolü bulunuyor. Aynı isimler, bu defa yeni inşaat faaliyetleri için depremin yol açtığı yıkımı gerekçe gösteriyor.

soL, iki düzenleme arasındaki çelişkiyi her ikisinde de imzası bulunan 10 AKP'li milletvekiline sordu. ''İmar 'Barışı'nı neden desteklemiştiniz'', ''Aradan geçen 5 yılda fikrinizde bir değişiklik oldu mu'' soruları milletvekillerine sözlü veya yazılı olarak iletildi. Ancak 10 isim de soruları yanıtsız bıraktı.

Yenilenen yasayla ne amaçlanıyor?

6306 sayılı kanun 2012 yılında, Van depreminden sonra yürürlüğe girdi, bu tarihten sonra pek çok değişikliğe uğradı. Kanun mevcut haliyle dahi Anayasaya aykırı pek çok düzenleme içermekteydi. Kanunun kapsamı ''afet riski altındaki alanlar'' olarak tarif edilirken, yalnızca deprem riski bulunan bölgelere değil, ranta açılması planlanan alanlara uygulandı.

Çok sayıda bilim insanının uyarılarına karşın 6 Şubat öncesinde depremin etkilediği şehirlerde bu kanun kapsamında bir planlama yapılmadı. Buna karşılık, kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden yıllarda yoksulların yaşadığı pek çok mahalle riskli alan ilan edildi, bugüne dek bu mahallelerin bir kısmı tahliye edilerek yıkıldı. 

Aynı kanuna dair bugün kabul edilen değişikliğin gerekçesindeyse yaşanana dek herhangi bir önlemin alınmadığı 6 Şubat depremi işaret ediliyor. Ranta dayalı bir dönüşüm için hukuki her türlü "engel" bertaraf edililiyor.

Yenilenen yasada ‘yeni yerleşim alanı’ bölümü kaldırıldığı için artık boş alanlara değil mevcut yapı stoklarının olduğu alanlar da rezerv alan ilan edilebilecek. Kentsel dönüşüm alanında daha önce 3’te 2 çoğunluğun kararıyla uygulamaya geçiliyordu. Artık salt çoğunluk yani yüzde 50+1 yeterli olacak. Bu durumda yoksul mahalleler üzerindeki kentsel dönüşüm baskısı artacak. 

Süreler ve usullerde yapılan değişikliklerle her türlü itiraz ve dava yolu oldubittiye getirilerek engellenebilecek, keyfiyetle binlerce insanın yaşadığı mahallelerin yıkımının ve tahliyesinin önü açılabilecek.

Depremzedelerin mahkemeye erişim hakkı kısıtlanacak

6 Şubat depremlerinden etkilenen 11 ilde çok sayıda yıkım, güçlendirme, tahliye, abonelik iptali gibi işlemlerine karşı dava açılmıştı. Deprem bölgesinde depremden önce veya sonra herhangi bir önlem almayan iktidar, kanun değişikliği kapsamında iptal davalarının hızlandırılmasını amaçladığını açıkça belirtiyor. 

Savunmaya cevap ve cevaba cevap dilekçesinin ve yürütmenin durdurulması kararına itirazın kaldırılması, tebligatın seri yolla yapılması ve istinaf sürelerinin kısaltılması ile deprem bölgesindeki ev sahipleri başta olmak üzere, hak sahiplerinin mahkemeye erişim hakkı kısıtlanacak. Bu yolla, 6 Şubat depreminde yıkılan on bir ili depremden etkilenen yurttaşların aleyhine yeniden inşasının önü açılacak. 

Haber

Rantsal dönüşümün önündeki engeller kaldırıldı: 'Yoksullar kentin daha da çeperine itilecek'