Mehmet Erdemli'nin "Odalarda..." başlıklı yazısı 23 Nisan 2013 Salı tarihli soL Gazetesi'nde yayımlanmıştır.

Kantarın topuzunu kaçırıyorlar sanki. Hafif uyuşturucu kullanımını suç olmaktan çıkarmayı istemenin anlaşılabilir yanı vardı. Her şeyden önce bu işin ticareti engellenir, pazarı denetlenebilir, müptelaları çekinmeden tedavi şansından yararlanabilirlerdi. Uyuşturucuları sınıflandırarak, kısmen bunu gerçekleştirdi İngiliz hükümeti.

Şimdi, daha tartışmalı bir işe soyunuyor bana kalırsa. Bu kez, tutkunları, yasadışı elde ettikleri uyuşturucularını daha güvenli, daha rahat bir ortamda içsinler diye odalar hazırlıyor. Yakalanma korkusu da olmayacak haliyle. Bunun nedeni, uyuşturucudan ölümleri azaltmak, uyuşturucunun sokakta ulu orta içilmesini engellemek. Öncelikle ülkenin güneyindeki emeklilerin de yoğun ilgi gösterdikleri ünlü tatil kenti, ki uyuşturucunun da başkenti sayılıyor İngiltere’de, Brighton ile Hove Kent şehrine başlayacak bu uygulama. Uyuşturucu bağımlıları, kendi eroin iğnelerini getirecek, uzmanlar denetiminde kullanabilecekler.

Niyetin iyi olduğuna kuşku yok. Ancak bunun özendirici bir tarafı olduğu da hesaba katılmalı. Bu uğursuz ticaretin kısmen yasallaşması anlamına da geliyor bu. Yaşam tarzını bu şekilde sürdürmek isteyenlere de “yasal” bir fırsat yaratılmış oluyor. İstenirse kolayca önlenecek uyuşturucu satışının, engellenemeyeceği gerekçesiyle bu tür bir uygulamaya gitmenin uyuşturucunun kullanım alanlarını çoğaltıyor olmak gibi bir zararı da var. Asıl önemlisi de, bu durumun “istismar” edilebilecek bir yanının olması. Bu uygulamaya karşı çıkanların, bunun çok maliyet gerektireceği tahmini de dikkate alınmalı. Çok zor bir iş çünkü bu. Ama asıl uyarıyı halen tedavisi devam eden Nic Newman adlı müptela dile getiriyor. Sokakta yapamayacakları uyuşturucu denemelerini bu odalarda yapmaları mümkün diyor Newman. Bağımlılıktan kurtulma tedavisi süresince “yokluk sendromu”yla baş etme konusunda hizmet veren bir rehabilitasyon merkezinin yöneticisi olan Chip Somers, uygulamanın işe yaranayacağı kanısında. “Çok çok riskli” diyor. Ama bu uygulamanın yapılacak olma ihtilami bile örneğin Sussex bölgesi polis örgütünü çok sevindirdi. Bunun uyuşturucuyla mücadele önemli bir aşama olduğuna inanıyor polis. Haklı olabilirler belki.

İngiltere’nin bu uygulamayı akıl etmesinin nedeni, Kanada’da Vancouver’da Insite olarak adlandırılan bir tesiste, 2003’ten beri bu benzeri bir uygulamanın var olması. Tabii bu çıkarılan özel bir yasayla mümkün. Şimdi İngiltere de bu yasanın çıkarılması için uğraşılıyor. İngiltere’de, bilerek ya da bilmeyerek uyuşturucunun yaygınlaştırılmasına yarayacak bir esnekliği, uyuşturucu satışı, kimilerinin yasaklanması gibi önlemlere rağmen, hep var olageldi. Sosyal yaşamdan söküp atılmaya çalışılması bir yana, kimi “public figure”ler aracılığıyla sanki özendirildi bile. Özel yaşama müdahale etmeme ilkesinin, başkalarının yaşamını tehdit eder boyuta gelmesine pek aldırılmadı İngiltere’de. Uyuşturucunun, yüksek “efor” gerektiren etkinliklerin “olmazsa olmaz”lardan sayıldığını bilmeyen yok. Polisin, suç çeteleriyle mücadelede esnek davrandığı, çok sayıda polisin, yüksek yetkilinin de bu çetelerle bağı olduğu haberlerine zaman zaman rastlanırdı.

Uyuşturucuya karşı dini ya da ahlaki telkinlerin bir işe yaramadığı, tedavi olmak isteyenlere cezai yaptırımın sürdüğü bir ortamda, İngiliz hükümetinin “uyuşturucu odaları” uygulaması yeni bir deneme olabilir. Ama riskinin, yararından daha çok olacağı konusundaki endişe, ciddi bir endişe.