Küba’nın dijital görünürlüğünde ani düşüş

Cubadebate Medya Gözlemevi’nin yayımladığı araştırma, Küba’nın Mart 2026’dan itibaren X platformunda “algoritmik sansür” ve “gölge engelleme” uygulamalarının hedefi olmuş olabileceğini öne sürdü.

Ocak-Mayıs 2026 döneminde Küba’ya ait kurumsal hesaplarla ilgili 600 binden fazla paylaşımı inceleyen araştırma, devlet kurumlarının dijital görünürlüğü, erişimi ve etkileşimlerinde ani ve eş zamanlı bir düşüş yaşandığını ortaya koydu. Çalışmada, Küba Komünist Partisi, Dışişleri Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ve hükümet hesapları dahil birçok kurumun bahsedilme oranlarında yüzde 30 ila 60 arasında gerileme görüldüğü, toplam etkileşim hacminin ise Nisan ayından itibaren yaklaşık yüzde 95 oranında düştüğü belirtildi. Araştırma, bu durumun kullanıcı ilgisindeki doğal bir azalmadan çok, algoritmik dağıtımın kısıtlanması, önerilerde geri plana atılma ve organik erişimin yapay biçimde azaltılması gibi süreçlerle uyumlu olduğunu savundu.

Raporda, Gazze savaşı sırasında Filistin yanlısı içeriklerin X ve Meta gibi platformlarda sistematik biçimde bastırıldığına dair uluslararası akademik çalışmalara da atıf yapıldı. Harvard, Oxford ve çeşitli Avrupa üniversitelerinin araştırmalarına dayandırılan değerlendirmelerde, sosyal medya platformlarının tarafsız olmadığı, görünürlüğü siyasi ve jeopolitik çıkarlar doğrultusunda yönlendirebildiği ifade edildi. Cubadebate’e göre Küba’daki dijital görünürlük kaybı da ABD ile yaşanan artan siyasi gerilim, Washington’dan gelen sert açıklamalar ve medya baskısıyla aynı döneme denk geliyor. Araştırma, Gazze’de gözlenen “algoritmik susturma” dinamiklerinin benzerlerinin Küba’ya karşı da uygulanıyor olabileceği uyarısında bulunarak, modern çatışmalarda bilgi dolaşımının kontrolünün askeri müdahaleler kadar stratejik hale geldiğini vurguladı.

Ablukanın gölgesinde: Sağlık ve tarım krizi derinleşiyor

Küba basınında yayımlanan haberde, ABD’nin Küba’ya uyguladığı ablukanın sağlık ve tarım alanındaki insani etkileri anlatıldı. Artemisa ilinde yaşayan bir ailenin doğuştan kalp rahatsızlığı bulunan üç yaşındaki kızları Taylor’ın ameliyatı için gerekli kalp kapakçıklarının abluka nedeniyle temin edilememesi sonucu tedavisinin geciktiği belirtilirken, çocuğun ameliyat için İspanya’ya gönderileceği aktarıldı. Haberde ayrıca, Güira de Melena’daki çiftçilerin yakıt, gübre, tohum ve yedek parça eksikliği nedeniyle üretimde ciddi zorluklar yaşadığı, tarımsal verimin düştüğü ve maliyetlerin arttığı ifade edildi. Röportajlarda, ablukanın sağlık hizmetlerinden gıda üretimine kadar günlük yaşamın tüm alanlarını etkilediği vurgulanırken, Kübalı aileler ve üreticiler tüm zorluklara rağmen yaşamlarını ve üretimi sürdürme kararlılıklarını dile getirdi.

Uluslararası aile gününde aileyi koruma vurgusu ve yasal denetimler artıyor

Küba Başsavcılığı (FGR), 15 Mayıs Uluslararası Aile Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, ailenin toplumun temel hücresi olduğunu vurgulayarak bu yapının korunmasının anayasal bir görev olduğunu hatırlattı. Birleşmiş Milletler tarafından ilan edilen gün kapsamında yapılan değerlendirmede, 2026 yılı temasının “aileler, eşitsizlikler ve çocuk refahı” olduğu belirtilirken, eşitsizliklerin azaltılması ve çocukların sağlıklı gelişimi için bütüncül politikalara yatırım yapılmasının önemi ifade edildi. Küba Anayasası’nın ilgili maddelerine atıfla, devletin aileyi koruma, çocuklar ve gençlerin üstün yararını gözetme ve yaşlılar ile engellilerin yaşam kalitesini güvence altına alma sorumluluğu yeniden vurgulandı.

FGR, bu anayasal çerçeve doğrultusunda aileleri korumaya yönelik denetim, soruşturma ve yargısal süreçlerde aktif rol oynadığını belirterek, 2025 yılı içinde çocuklar ve savunmasız gruplara yönelik kurumlarda 1.118 yasal uygunluk denetimi yapıldığını açıkladı. Ayrıca boşanma, velayet ve aile içi uyuşmazlıklara ilişkin binlerce davaya müdahil olunduğu, mahkemelerde aile hukuku süreçlerinin takip edildiği ifade edildi. Kurum, çocuk, ergen ve gençlerin korunmasına yönelik yasal düzenlemelerin uygulanmasına katkı sunduğunu ve sosyal koruma sisteminin güçlendirilmesi için çalıştığını bildirirken, ekonomik zorluklar ve toplumsal sorunlara rağmen aileyi koruma politikasının sürdürüldüğünü ve bu ilkenin devletin temel önceliklerinden biri olmaya devam ettiğini vurguladı.

Yerli üretim kalça protezleri üretiliyor

Küba Bilim, Teknoloji ve Çevre Bakanı Armando Rodríguez Batista, ülkede üretilen ilk yerli kalça protezinin başarıyla geliştirildiğini duyurdu. Fructuoso Rodríguez Eğitim Ortopedi Hastanesi öncülüğünde yürütülen ve Devrimci Silahlı Kuvvetler ile Halk Sağlığı Bakanlığı tarafından desteklenen proje, ortopedik implant ithalatının yerini almak ve özellikle kalça kırığı vakalarına daha hızlı müdahale etmek amacıyla 2023’te başlatıldı. Küba anatomisine uygun olarak tasarlanan protez, devlet kurumları, üniversiteler, teknoloji parkları, özel sektör ve Belaruslu kuruluşların ortak çalışmasıyla geliştirildi. Uluslararası standartlara uygunluğu Cecmed tarafından onaylanan protezin, gelecekte ihracat potansiyeli taşıdığı belirtilirken, ekip ayrıca yerli dirsek protezi üretimi için de çalışmalara başladı.

Mayabeque'de gençlere yönelik uyuşturucu madde kullanımının önlenmesi

Küba’nın Mayabeque iline bağlı Güines belediyesindeki Bolivya Kahramanları Temel Ortaokulu’nda öğrenciler, sağlık çalışanları, eğitim uzmanları ve medya temsilcilerinin katılımıyla uyuşturucu kullanımını önlemeye yönelik farkındalık etkinliği düzenlendi. Radio Mayabeque’nin aktardığına göre etkinlikte, madde kullanımının riskleri ele alınırken aile, arkadaşlık ve kişisel hedefler gibi değerlerin önemi vurgulandı; Sonido Joven radyo programı da gençlerle doğrudan diyalog kurulmasına katkı sağladı. Yetkililer, okul, sağlık ve medya iş birliğinin gençlerin bilinçlendirilmesinde önemli rol oynadığını belirtirken, Küba’nın uyuşturucu kaçakçılığı ve kullanımına karşı “sıfır tolerans” politikası izlemeyi sürdürdüğü ifade edildi. Bu kapsamda, Nisan 2026’da ABD’den bir mısır gevreği kutusuna gizlenmiş sentetik uyuşturucuların ülkeye sokulma girişiminin engellendiği ve 22 binden fazla dozun ele geçirildiği hatırlatıldı.

Pinar del Río kasırga sezonuna hazırlanıyor

Küba’da tropikal siklonlardan en fazla etkilenen il olan Pinar del Río, 1 Haziran’da başlayacak Atlantik kasırga sezonu öncesinde Meteoro 2026 tatbikatı kapsamında hazırlık çalışmalarını yoğunlaştırdı. Yetkililer, bu yıl sezonun görece sakin geçmesinin beklendiğini ancak ilin coğrafi konumu nedeniyle riskin sürdüğünü belirtirken, bölgede kanalizasyonların temizlenmesi, yağmur suyu tahliye sistemlerinin açılması, katı atıkların toplanması ve ağaç budama çalışmaları yürütüldü. Aynı zamanda aşırı kuraklık ve düşük su rezervleriyle mücadele eden ilde, Ian Kasırgası’nın yarattığı yıkımın hâlâ hafızalarda taze olduğu ifade edildi. İl Savunma Konseyi Başkanı Yamilé Ramos Cordero, halkın hidrometeorolojik olaylara karşı eğitildiğini ancak rehavete kapılmadan savunmasız bölgeler ve kişilerin korunmasına yönelik önlemlerin sürdürülmesi gerektiğini vurguladı.

Villa Clara’da elektrikli araçta yerli model

Küba’nın Villa Clara ilinde faaliyet gösteren Talleres Albe adlı mikro, küçük ve orta ölçekli işletme, elektrikli ve hibrit araçların tamamen ulusal para birimiyle satışını sağlayarak sürdürülebilir ulaşımı yaygınlaştırmayı hedefliyor. Şirket yetkilileri, ekonomik kriz ve döviz sıkıntısı nedeniyle araç ithalatında yaşanan sorunlara çözüm olarak, ulusal sanayiyle işbirliği içinde parça ithalatı, montaj ve sertifikasyon süreçlerini ülke içinde yürüttüklerini belirtti. Devlete bağlı Solimport Automotriz’in desteğiyle yürütülen projede, bireyler ve kurumlar Küba’nın elektronik ödeme kanalları üzerinden araç satın alabiliyor. Talleres Albe ayrıca hastanelere destek, hemodiyaliz hastaları için elektrikli üç tekerlekli araç temini ve geri dönüşüm uygulamaları gibi sosyal projeler de yürütürken, ABD yaptırımlarına rağmen yerel kalkınma ve dayanışma odaklı üretim modelini sürdürdüğünü vurguladı.

Cepil’de meteoro 2026 kapsamında yangın ve saldırı tatbikatı

Ciego de Ávila’da Meteoro 2026 tatbikatı kapsamında Juan Antonio Márquez Fırça ve Plastik Eşya Şirketi (Cepil) tesislerinde, düşman hava saldırısı sonucu çıkabilecek olası yangın senaryosu üzerinden kapsamlı bir afet müdahale tatbikatı gerçekleştirildi. Senaryoya göre fabrikada çıkan yangına kurumun itfaiye ekibi ilk müdahaleyi yaparken, alarmın devreye girmesiyle yaralanan işçilere Küba Kızılhaçı tarafından ilk yardım uygulandı. Tatbikatın, çalışanları hem barış hem de olağanüstü durumlarda müdahale kapasitesi açısından hazırlamayı amaçladığı belirtilirken, İl Savunma Konseyi yetkilileri ve savunma yapıları sürecin değerlendirilmesine katıldı. Program sonunda, afetlere hazırlık ve yangınla mücadelede gösterilen performans nedeniyle Cepil ekibine ödül verilirken, aynı oturumda kasırga sezonu, kuraklık ve temel hizmetlerin durumu gibi konularda da eğitimler yapıldı.

Küba’da elektrik üretiminde son durum

Dün, kapasite yetersizliği nedeniyle hizmetlerde 24 saat süren aksaklıklar yaşandı. Dün, üretim Üretim kapasitesi açığının dünkü en büyük etkisi, saat 21:20'de 1991 MW olarak kaydedildi.

Öte yandan, 54 yeni güneş enerjisi santralinin toplam üretimi 2112 MWh oldu. Bu santrallerin ortalama bir saatte sağladığı azami güç ise 200 MW olarak gerçekleşti.

Dün Küba’da ne kadar elektrik açığı yaşandı?