Türkiye'de son dönemde çeteleşme faaliyetleri ve suç oranlarının artışıyla çocuklar da bu suçların bir parçası haline getirildi. Çocukları suç şebekelerinden koruyamayan devlet, bu konuyla ilgili adalet sisteminde köklü bir değişikliğe adım atmaya hazırlanıyor.

Adalet Bakanlığı'nın hazırlıklarını sürdürdüğü 12. Yargı Paketi ve TBMM Suça Sürüklenen Çocukları Araştırma Komisyonu'nun çalışmaları, devletin çocuklara yönelik "koruyucu ve onarıcı" yaklaşımından uzaklaşarak, "cezalandırıcı" bir çizgiye kayma eğiliminde.

Terminoloji değişiyor

Türkiye gazetesinde yer alan habere göre Meclis Komisyonu Başkanı AKP'li Müşerref Pervin Tuba Durgut'un "müstakil çocuk paketi" hazırlığında olduklarını duyurmasının ardından, komisyonda dinlenen mağdur avukatlarının talepleri, yeni dönemin ipuçlarını veriyor.

Mevcut yasalarda, çocuğun suça itilmesindeki çevresel, ekonomik ve toplumsal faktörleri kabul eden "suça sürüklenen çocuk" kavramının kullanımdan kaldırılarak, doğrudan "fail çocuk" tanımına geçilmesi planlanıyor.

Ceza indirimlerine tırpan ve 'yetişkin' tipi infaz talebi

Düzenleme hazırlıklarında öne çıkan bir diğer başlık ise ceza süreleri ve infaz koşullarındaki sertleşme eğilimi.

Komisyona sunulan öneriler arasında, ağır suçlarda 15-18 yaş grubuna uygulanan indirim zorunluluğunun kaldırılması ve cezanın suçun niteliğine göre belirlenmesi yer alıyor.

Özellikle tasarlayarak öldürme gibi vakalarda, "çocukların denetimli serbestlikten yararlanmaması ve cezalarını yetişkinlere benzer şekilde yüksek güvenlikli kurumlarda çekmesi" talep ediliyor. Ayrıca sokaktaki şiddet olaylarını engellemek adına kolluk kuvvetlerine yönelik "üst arama yetkisinin" genişletilmesi ve bıçak taşıma konusunun yeniden düzenlenmesi de gündemde.

Bakan Gürlek işaret etmişti

İktidarın konuya yaklaşımının sinyallerini daha önce veren Adalet Bakanı Akın Gürlek'in açıklamaları da ceza adalet sistemindeki sertleşmeyi doğruluyor.

Gürlek, 12. Yargı Paketi'nin yaza kadar Meclis'e gelmesinin planlandığını belirterek, Avrupa'daki bazı örnekleri referans gösterip ceza ehliyeti yaşının 10'a kadar inebileceğinin sinyalini vermişti. Türkiye'deki mevcut 12-15 ve 15-18 yaş gruplarının cezai sorumluluklarının yeniden ele alınacağını belirten Gürlek, suç örgütlerinin ve sokak çetelerinin yasal boşlukları istismar ettiğini vurgulamıştı.

Derinleşen ekonomik kriz, okul terk oranlarındaki artış ve mahalle aralarına kadar inen uyuşturucu/çete ağları gibi temel sorunlar çözülmeden salt polisiyeye ve hapishanelere dayalı bir çözümün ne kadar mümkün olduğu tartışma konusu.