Özellikle yoksul mahallelere yerleşen organize suç örgütleri, mafya ve çeteleşme ile silah kullanımını artırdı. Silah kullanımının yaşı da her geçen yıl düştü.

Gazeteci Cengiz Erdinç de Kısa Dalga'daki yazısında, "dönüştürülmüş" silahlara dikkat çekti. 

Erdinç, "Milenyumun başından itibaren şekillenen yeni bir eğilim bu hafızayı da canlandırıyor; 'dönüştürülmüş silah'. Kuru sıkı ticaretiyle başlayan, Karadeniz’deki geleneksel atölye üretimiyle kesişen, giderek dünyaya yayılan bir saf şiddet aracı" dedi.

Gazeteci Hazar Dost’un Aposto'da geçtiğimiz hafta yazdığı yazıya da atıf yapan Erdinç, bütün dünyaya dönüştürülebilir silah temin eden beş Türk şirketi ve markası olduğunu hatırlattı.

Silah ticareti ve dönüştürülmüş silahların yeni nesil suç örgütlerinin büyümesinde yasadışı bahis ve uyuşturucu kadar sürükleyici bir role sahip olduğunu ifade eden Erdinç, şöyle diyor:

"Anahtar aslında hala mevcut uygulamada gizli; kurusıkı silahlar piyasadan rahatlıkla elde edilebiliyor. Eskisi gibi internet satışları yok, ancak emniyet müdürlüklerinden alınacak 'kurusıkı tabanca satın alma belgesiyle' silah satan dükkanlardan kolaylıkla temin ediliyor. Belge aynı gün çıkıyor! Bir sonraki adımda bu kurusıkı silaha yiv ve seti olan namlu takıp dönüştürmek bu yeraltı atölyelerinde 100 dolardan başlayan maliyete sahip, kolaylıkla erişilebilir bir olanak."

'Yasal boşluklar kolaylıkla dönüştürülebilecek silahların önünü açtı'

Kurusıkının 1996 yılına kadar herhangi bir izne tabi olmadığını belirten Cengiz Erdinç, "Sadece 2002-2004 yılları arasında dönüştürülmüş silahlarla 11 binden fazla suç işlendi. 2008 yılı başında dönüştürülmüş silah yasada tanımlandı ve işlem suç sayıldı. İç piyasa gerilediğinde üreticiler ihracata yöneldi. Yasal boşluklar kolaylıkla dönüştürülebilecek silahların önünü açtı. 2010 yılında 'Türk beşlerinin' dünyaya açılma serüveni böyle başladı. Avrupa ülkelerinde yaşanan suç olaylarında Türk malı kurusıkıdan dönüştürülmüş silahlar giderek daha çok boy gösterdi" diye yazdı.

'Çatışma bölgelerinden Avrupa'da sokak çetelerine binlerce silah Türkiye çıkışlı'

Erdinç şöyle devam etti:

"Birleşik Arap Emirlikleri’nde Yemen’e giderken yakalanan 16 bin tabancanın markası Blow’du. İstanbul’da üretiliyordu. Sadece iki yılda 50 binden fazla dönüştürülmeye uygun kurusıkı Avrupa ve Ortadoğu’da yakalandı. Blow’un patronu İrfan Akdal 'Türkiye’de satışı yasak. Ancak biz ihracat amacıyla üretiyoruz. Satıştan sonra karışmayız' diyordu. Akdal’ın karışmadığı Afrika ve Ortadoğu’da çatışma bölgelerine giden, Avrupa şehirlerinden Kanada’ya kadar sokak çeteleri tarafından kullanılan binlerce silahtı."

'113 üreticinin 7,5 milyon silah üretme kapasitesi var'

Kurusıkıdan dönüştürülen silahların tüm Türkiye’de yakalanan silahların dörtte birini oluşturduğunu vurgulayan Erdinç, "ihracat" bahanesiyle yapılan üretimlerin iç piyasaya sızdığına işaret etti. Mevcut 113 üreticinin 7,5 milyon silah üretme kapasitesi olduğunun altını çizdi.

Erdinç "yeni nesil" çetelerin bu işle bağını şöyle anlattı:

"İtalya’daki Barış Boyun soruşturmasında açığa çıkanlar dönüştürülmüş silahın yeni nesil çetelerin 2017 yılında başlayan büyümesiyle ilgili çok fazla ipucu veriyor. Kariyerine Kasımpaşa’da Bilal Yaman’la birlikte Whatsapp üzerinde sipariş edilen ve motosikletle teslim edilen silahlarla başlayan Boyun, artık yeraltı atölyelerinde üretilen silahların Avrupa’daki pazarında da söz sahibi. Başlangıçta Türkiye’ye getirilerek satılan 'Hırvat Glock’u' organize suçun çok uluslu yapısını gösteriyor. Dönüştürülmüş silah bu gelişmelerde ödeme aracı işlevi de gördü. Polonya’dan iade edilen Sinan Memi Barış Boyun ile Daltonlar arasında silahla yapılan ödemelerden söz etmişti."

Çetelerin yeraltı üretim kapasitesinin farklı parçaların farklı taşeron atölyelerde üretilmesine kadar evrildiğini belirten Erdinç, "Sekiz eksenli CNC tezgahları da düşünüldüğünde bu yeraltı üretiminin dönüştürülmüş tabancaların ötesine geçip daha ağır silahların, belki dronların ya da küçük füzelerin çatışmaların bir parçası olacağı bir üretim kapasitesine ulaşabilir" dedi.