Savunma sanayi alanında faaliyet gösteren Baykar tarafından Ukrayna'ya satılan SİHA'lara karşılık, ödemenin buğdayla yapıldığı öne sürüldü.

Türkiye'nin ihtiyacının iki katına tekabül eden miktardaki buğday ödemesi nedeniyle, Türkiye'de yetiştirilen buğdayların toprağa gömülerek çürümeye terk edildiği iddiası gündeme geldi.

Ticaret Bakanlığı söz konusu iddiayı yalanlarken, Baykar ise konuya dair hukuki süreç başlatılacağını açıkladı.

'Buğday ithal edildi, Türk buğdayları çürümeye terk edildi'

Geçtiğimiz günlerde İYİP Milletvekili Turhan Çömez, 2023 yılında gerçekleştirilen genel seçimler öncesinde AKP'nin ekmek fiyatlarını düşürmek amacıyla Rusya ve Ukrayna'dan 10 milyon tondan fazla buğday ithal ettiğini açıkladı.

İthal edilen buğdayların un fabrikalarına ucuza verildiğini söyleyen Çömez, söz konusu adımla birlikte ekmek fiyatlarının düştüğünü, ancak Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) zarar ettiğini aktardı. 

Çömez, TMO'nun ettiği zararı şöyle açıkladı:

"Şimdi o ithal edilen buğdayların hepsi Toprak Mahsulleri Ofisi'nin silolarına ve lisanssız depolara yüklendi. Toprak Mahsulleri Ofisi'nin mayıs seçimlerinin ardından buğday sezonu başladığında Türk çiftçisinin buğdayını alacak yeri kalmadı. Ve çiftçiden mal almamaya başladı, çünkü depoları doluydu ithal mallardan."

Türkiye'de yetiştirilen buğdayların Tarım Bakanlığı'na bağlı çiftliklere gömüldüğünü ve üzerlerinin naylon kapatılarak muhafaza altına alındığını belirten Çömez, "Naylonlar perişan ve batak halde. Bu buğdayların hepsi çürüyecek toprağın altına gömdüğünüz bu buğdaylar kullanılmayacak" dedi.

Balıkesir'in Bandırma ilçesinde bulunan Koyunculuk Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Merinos) arazisine giden Çömez, küflenmiş ve plastik atıkların içinde kalmış buğdayları görüntüledi.

TMO'dan 'mesnetsiz iddia' açıklaması

Çömez'in açıklamalarının ardından açıklamada bulunan TMO, söz konusu iddiaları yalanladı.

Depoların yeterli gelmemesi halinde satın aldığı ürünleri açık yığınlarda depolamakta olduğunu belirten TMO, yaptığı açıklamada "Açık yığınlarda ürün stoklama yöntemi; TMO’nun köklerinde yer alan, konuyla ilgili mevzuatı, izahnamesi bulunan bir yöntemdir. Zemin hazırlığının yapılmasına müteakip hem ürün altına hem de ürün üzerine polietilen serildiği, sonrasında ise serilen polietilenin üzerine dış etkilerden korunması amacıyla toprak atıldığı geleneksel ürün stoklama yöntemidir" ifadelerine yer verdi.

Alımı yapılan ürünlerin tamamının mevzuata uygun olarak hazırlanan açık yığınlarda stoklandığı belirtilen açıklamada, "asılsız iddialarla algı oluşturmanın amaçlandığı" ifade edildi:

"Tasfiye aşamasında stokta yapılan analizlerde nicelik ve nitelik olarak kayda değer bir sorun görülmemiştir. Bahse konu stokların tasfiyesi sonucunda binde 9 noksanlık ve binde 5 kıymet kaybı oluştuğu tespit edilmiştir. Oluşan toplam noksanlık ve kıymet kaybı miktarı, uzun yıllar verilen fire oranları dikkate alındığında normal sınırlar içerisindedir.

Hâlihazırda tasfiyesi tamamlanmış olan açık yığın sahasında yüklemeler esnasında etrafa savrulan ve açık yığınların kenarlarında oluşan küçük miktarlardaki kıymet kayıplarını göstererek asılsız iddialarda bulunmanın maksatlı, kasıtlı ve algı oluşturma amaçlı olduğu düşünülmektedir.

Dolayısıyla açık yığın sahaları üzerinden oluşturulan görüntü ve söylemlerle Kurumumuzun aldığı ürünlerin çürütüldüğü şeklinde ortaya atılan mesnetsiz iddialar gerçeklerle bağdaşmamaktadır."

'Baykar'ın ödemesi buğdayla yapıldı'

Konu medyada geniş bir yer bulurken, Fatih Altaylı da söz konusu iddiayı programında gündeme taşıdı. 

Altaylı, Çömez'e atıfta bulunarak, Baykar tarafından Ukrayna'ya satılan SİHA'ların ödemesinin buğdayla yapıldığını ve Türkiye'nin ihtiyaç fazlası buğdayı toprak altına gömdüğüne ilişkin iddiayı dile getirdi.

Altaylı, konuya dair şu ifadeleri kullandı:

"Turan Çömez diyor ki 'Bu kadar buğdayın toprak altına gömülmesinin sebebi şu Türkiye Ukrayna'dan ihtiyacının iki katı buğday aldı. Bunun sebebi ise Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın damadı Selçuk Bayraktar'ın Baykar şirketinin Ukrayna'ya satmış olduğu dronların ödemesi buğdayla yapıldı. Bu yüzden de Türkiye ihtiyaç duyduğundan daha fazla buğdayı aldı' diyor.

Bu araştırmaya değer bir iddia. Çünkü bir milletvekili tarafından dile getiriliyor ve bu sorumsuzca ortaya atılacak bir iddia değil. O yüzden bunun araştırılması lazım. Ama devlet bu iddiaların üstüne gitmediği için bir soru işareti olarak kalacak bu. Bir Sayıştay raporuyla ortaya çıkar zaten bunun böyle olup olmadığı. Tabii Sayıştay bunu raporlaştırılır mı onu da bilmiyoruz."

Baykar: Hukuki süreç başlatacağız

Ukrayna'da SİHA karşılığında buğday alındığı yönündeki iddialara ilişkin Baykar basın sözcüsü İlker Akgüngör, sosyal medya hesabından açıklamalarda bulundu.

Bu iddiaların Baykar'ın itibarını zedelemeye yönelik iftira olduğunu öne süren Akgüngör, Baykar'ın ihracat süreçlerini uluslararası ticari normlara uygun bir şekilde yürüttüğünü söyledi.

Açıklama şöyle:

"Bu iddia tamamen gerçek dışı ve hayal ürünü olup, Baykar'ın itibarını zedelemeye yönelik çirkin bir iftiradır. Baykar, ne Ukrayna'da ne de başka bir ülkede bu tarz asılsız anlaşmaların parçası olmamıştır. Şirketimizin tüm ihracat süreçleri uluslararası ticari normlara uygun bir şekilde yürütülmektedir. Baykar’ın geliştirdiği yüksek teknolojiye sahip platformlar, ülkeler tarafından doğrudan kendi bütçeleriyle alınır. İddia edildiği gibi buğdayla ya da başka bir emtia ile ödeme yapılması söz konusu dahi olamaz. Bu iftiraya karşı yasal haklarımızı kullanarak hukuki süreç başlatacağımızı kamuoyunun bilgisine sunarız."

Bir açıklama da Ticaret Bakanlığı'ndan: 'Ülke ekonomisine set çekmeyi amaçlamakta'

Baykar'ın ardından bir diğer açıklama da Ticaret Bakanlığı'ndan geldi.

İddianın yalanlandığı açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Ülkemiz ve Ukrayna arasında iddia olunan haliyle bir ticaretin gerçekleşmediği, kamuoyuna açık olan ikili dış ticaret verileri ile de sabittir. Ayrıca, üreticilerimizden temin edilen buğdayın toprağa gömüldüğüne ilişkin olarak T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi'nin 20 Eylül 2024 tarihinde yapmış olduğu açıklama ile bu yalan ayrıca net bir biçimde ortaya konulmuştur.

Söz konusu iddiaların bu kez ülkemizce Ukrayna'ya gerçekleştirilen İHA ve SİHA ihracatı ile ilişkilendirilerek gündeme getirilmesinin ülkemizin savunma sanayinde yakaladığı ihracatı gölgelemeye yönelik kasıtlı bir girişim olduğu açıkça görülmektedir. Bu tür yalan iddialar, uyum içerisinde ilerleyen dış ticaret ve tarım politikalarımız üzerinden hedeflerine emin adımlarla yürüyen ülkemiz ekonomisine set çekmeyi amaçlamaktadır."

Baykar ve Ukrayna

Savunma ve havacılık sanayisinde geçen yıl en fazla ihracat yapan şirket, AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın damadı Selçuk Bayraktar'ın yönetim kurulu başkanlığını yaptığı Baykar oldu. 2023 yılında 1 milyar 766 milyon dolarlık ihracat gerçekleştiren şirket, Türkiye'nin en fazla ihracat yapan 10 firması arasında yer alıyor.

Baykar, bu zamana kadar 30'u aşkın ülkeye İHA ve SİHA satışı gerçekleştirdi. Şirketin en dikkat çeken satışlarından biri ise Rusya-Ukrayna savaşı sırasında Ukrayna'ya gerçekleştirdiği satışlar oldu. Baykar'ın ürettiği insansız hava araçları, Ukrayna ordusu tarafından aktif olarak kullanıldı.

Türkiye ile Ukrayna arasındaki ilişkilerin stratejik düzeye ulaşmasına katkı sunduğu gerekçesiyle 2020 yılında Genel Müdür Haluk Bayraktar'a, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy tarafından Devlet Nişanı verildi. 2022 yılında ise Selçuk Bayraktar'a Zelenskiy'nin emriyle Ukrayna Devlet Liyakat Nişanı takdim edildi.

Öte yandan Ukrayna’da bir fabrika açmayı hedefleyen Baykar, bu amaçla 2019 yılında LLC Avia Ventures şirketini kurmuştu. Baykar’ın Ukrayna’daki şirketi olan LLC Avia Ventures çatısı altında, Bayraktar TB2 ve AKINCI SİHA’ların üretileceği fabrikanın inşa faaliyetleri devam ediyor. Fabrikanın 2025 yılında üretime geçmesi hedefleniyor.

Haber

Ukrayna’ya yağmaya gidiyorlar: Baykar, müteahhitler ve şimdi de Trendyol