ABD merkezli haber sitesi Axios, üst düzey bir ABD yetkilisine dayandırdığı haberinde, Donald Trump yönetiminin İran’la bir anlaşma için görüşmelere açık olduğunu aktardı. Aynı günlerde ABD’nin Körfez bölgesinde askeri varlığını artırması, diplomasinin olası bir saldırıyı ya da daha geniş çaplı bir bölgesel savaşı önleyip önleyemeyeceği sorusunu gündeme getirdi.

Siteye konuşan iki bölgesel kaynağa göre Türkiye, Mısır ve Katar, Beyaz Saray temsilcisi Steve Witkoff ile üst düzey İranlı yetkililer arasında bu hafta Ankara’da bir görüşme organize edilmesi için temaslarını sürdürüyor.

Kaynaklardan biri, “İşler ilerliyor. Elimizden geleni yapıyoruz” ifadelerini kullanırken, ikinci bir ABD yetkilisi de ABD ile İran arasında bu hafta Türkiye’de bir görüşme yapılmasına dair ihtimali doğruladı.

Gazze ateşkesi diplomasisi İran hattına taşındı

Gazze’deki "ateşkes" sürecinde Trump'ın safında çalışan Türkiye, Mısır ve Katar’ın, "bölgesel bir savaşı önlemek" amacıyla ABD–İran müzakerelerinin başlamasını istediği belirtiliyor.

Beyaz Saray yetkilileri, Trump’ın İran’a yönelik bir saldırı konusunda henüz nihai bir karar almadığını ve diplomatik bir çözüme açık olduğunu savunuyor. ABD’li yetkililer, Trump’ın müzakere mesajlarının bir “blöf” olmadığını, ancak İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in diplomatlarına ABD açısından “kabul edilebilir” bir anlaşma için yetki verip vermeyeceğinin belirsiz olduğunu ifade ediyor.

Katar, Mısır ve Türkiye devrede

ABD'li sitenin aktardığına göre Katar, Mısır ve Türkiye her iki tarafla da eş zamanlı temas kurarak süreci koordine ediyor.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Irakçi, pazar günü CNN’e verdiği demeçte, “dost ülkelerin” ABD ile İran arasında güven inşa etmeye çalıştığını ve bu girişimlerin “verimli” olduğunu söyledi.

Irakçi, “ABD müzakere ekibi Başkan Trump’ın söylediği çizgide kalır ve nükleer silahları dışlayan adil ve eşit bir anlaşmaya yönelirse, yeni bir görüşme olasılığı görüyorum” dedi.

Katar Başbakanı Muhammed bin Abdulrahman El Sani, cumartesi günü Tahran’ı ziyaret ederek İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri ve Hamaney’e yakınlığıyla bilinen Ali Laricani ile görüştü. Görüşmenin ardından Laricani, X hesabından “müzakereler için bir çerçeve oluşturulmasında ilerleme kaydedildiğini” yazdı.

Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi de cumartesi günü İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile telefonda görüşerek Trump yönetimiyle temas kurulması yönünde çağrı yaptı.

Bir gün önce ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı’nı ağırlayarak Beyaz Saray temsilcileriyle olası bir görüşmenin yeri ve gündemi üzerine temaslarda bulundu.

Trump’tan 'anlaşma' mesajı, Hamaney’den sert uyarı

Trump, cumartesi gecesi başkanlık uçağı Air Force One’da gazetecilere yaptığı açıklamada, İran için “Umarım kabul edilebilir bir şey müzakere ederler. Nükleer silahların olmadığı tatmin edici bir anlaşma yapabilirler. Yapacaklarından emin değilim ama bizimle ciddi biçimde konuşuyorlar” dedi.

Buna karşılık Ali Hamaney, pazar günü Tahran’da yaptığı konuşmada sert bir ton benimsedi. ABD’nin İran’ı “yutmak” ve ülkenin petrol, gaz ve maden kaynaklarını ele geçirmek istediğini ifade eden Hamaney, “Amerikalılar bir savaş başlatırsa bunun bölgesel bir savaşa dönüşeceğini bilmelidir” dedi. Konuşmasında müzakerelere değinmedi.

Hamaney’in açıklamaları sorulduğunda Trump, ABD’nin bölgede “dünyanın en büyük ve en güçlü gemilerine” sahip olduğunu söyledi ve “Umarım bir anlaşma yaparız. Yapmazsak, o zaman haklı olup olmadığımızı görürüz” dedi.

İsrail–ABD hattında askeri temas

Öte yandan İsrail Savunma Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Korgeneral Eyal Zamir, cuma ve cumartesi günleri Washington’da ABD Genelkurmay Başkanı General Dan Caine ile görüştü.

ABD ve İsrail yetkilileri, düşük profilli bu ziyaretin, İran’la olası bir savaş durumunda savunma ve saldırı planları konusunda iki ülke arasında koordinasyon sağlamayı amaçladığını söylüyor.