Dünyanın en fazla nükleer savaş başlığına sahip iki ülkesi ABD ile Rusya arasında bu silahların kısıtlanmasına dair Yeni START (Stratejik Silahların Azaltılması) Antlaşması dün sona erdi.

Böylece dünya, iki büyük nükleer gücün savaş başlıkları ve füzelerinin hiçbir bağlayıcı kısıtlamaya tabi olmadığı, nükleer savaş tehdidinin tırmandığı bir evreye girdi.

ABD başından beri anlaşmaya Çin’in de taraf olarak dahil olmasını istiyor. Ancak Çin’in sahip olduğu bilinen nükleer savaş başlığı sayısı ABD ve Rusya’nınkilerin neredeyse onda biri kadar.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) verilerine göre, 2025 yılı itibarıyla Rusya 5 bin 459, ABD 5 bin 177 nükleer savaş başlığına sahip. Çin'in savaş başlığı sayısınınsa 600'ün biraz üzerinde olduğu tahmin ediliyor.

Trump'tan 'yeni, iyileştirilmiş, modernize edilmiş' anlaşma mesajı

ABD Başkanı Donald Trump dün Truth Social sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Çin’in de müzakerelere davet edilmesinden söz etmedi ancak mevcut antlaşmayı uzatmaya yeşil ışık yakmadığı mesajını verdi.

ABD Başkanı, Amerikan ordusunu nükleer silahlar da dahil birçok açıdan güçlendirdiğini vurgulayarak, "ABD tarafından kötü bir şekilde müzakere edilen ve ağır bir şekilde ihlal edilen Yeni START antlaşmasını uzatmak yerine, nükleer uzmanlarımızı, gelecekte uzun süre geçerli olabilecek yeni, iyileştirilmiş ve modernize edilmiş bir antlaşma üzerinde çalıştırmalıyız” ifadesini kullandı.

Kremlin: Sorumlu davranılacağı konusunda anlayış var

Rusya dün süresi dolan anlaşmanın uzatılması için yaptıkları önerilerin ABD tarafında karşılık bulmadığını duyurmuştu.

Bugün ise Kremlin’den anlaşmanın uzatılabileceği, ABD ile bu konuda müzakerelerin başlayabileceğine dair bir açıklama geldi.

Başkent Moskova’da gazetecilerin sorularını yanıtlayan Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Trump’ın "yeni, iyileştirilmiş ve modernize edilmiş bir antlaşma” açıklamasına dair soruya şöyle yanıt verdi:

“Antlaşma hükümlerinin süresi uzatılabiliyor. Tarafların sorumlu davranacakları ve en kısa sürede müzakerelerin başlatılmasına ihtiyaç duyulduğu konusunda anlayış var. Bu konu Abu Dabi'de ele alındı.”

Rusya, Ukrayna ve ABD arasında Abu Dabi'de 4-5 Şubat'ta yapılan müzakereleri değerlendiren Peskov, "Çalışma yapıcı ve aynı zamanda zor. Çalışmalar sürecek" dedi.

Axios'a konuşan ABD'li kaynaklar: Taslak plan üzerinde anlaşıldı

ABD merkezli haber platformu Axios da ABD ile Rusya’nın Yeni START anlaşmasının devamı yönünde karar aldıklarını iddia etti.

Konuyla ilgili haber platformuna bilgi veren 3 kaynaktan 2'si, taslak plan üzerinde anlaşıldığını ancak hâlâ her iki ülke liderinin de onayına ihtiyaç duyulduğunu, 3'üncü kaynak ise son 24 saatte Abu Dabi'de görüşmelerin yapıldığını ancak henüz anlaşmaya varılmadığını öne sürdü.

Söz konusu yetkililerden biri, "Rusya ile iyi niyetle hareket etme ve sistemin nasıl güncellenebileceği konusunda görüşmelere başlama konusunda anlaştık" ifadesini kullandı.

Haber kaynaklarından bir diğeri ise "Taslak anlaşmanın pratik sonuçlarının, her iki tarafın da en az 6 ay boyunca anlaşmanın şartlarına uymayı kabul edeceği ve bu sürede potansiyel yeni bir anlaşma üzerinde görüşmelerin yapılacağı anlamına geldiğini" belirtti.

Haberin devamında, Yeni START anlaşmasıyla ilgili görüşmelerin, çarşamba gecesi geç saatlere kadar sürdüğü detayına yer verildi.

Beyaz Saray: Ruslarla görüşme devam edecek

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt düzenlediği basın brifinginde, Trump’ın Yeni START Antlaşması ile paylaşımı için "Başkan, nükleer uzmanlarımızın gelecekte uzun süre geçerli olacak yeni, iyileştirilmiş ve modernize edilmiş bir anlaşma üzerinde çalışmasını istiyor ve Amerika Birleşik Devletleri bu konuyu Ruslarla görüşmeye devam edecek” dedi.

Öte yandan Çin, Trump’ın “yeni ve daha kapsamlı” anlaşma önerisinin ayrıntılarından haberdar olmadığını duyurdu, ABD’ye bir kez daha Rusya ile anlaşmayı uzatmaya çağırdı.

Çin: Ayrıntılardan haberdar değiliz

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Cien bugünkü basın toplantısında, Trump’ın açıklamasına dair soru üzerine Çin'in bu konudaki ayrıntılardan haberdar olmadığı yanıtını verdi.

Lin ülkesinin uzun vadede küresel stratejik istikrarı korumak amacıyla ABD'yi Rusya ile stratejik istikrar diyaloğunu yeniden başlatmaya ve Yeni START'ın sona ermesinin ardından takip düzenlemelerini görüşmeye çağırdığını, bunun uluslararası toplumun da ortak beklentisi olduğunu dile getirdi.