Taliban yönetimi, Afganistan’ı yüzyıllar öncesine götürecek yeni bir ceza muhakemesi kanununu yürürlüğe koydu. 

“Mahkemeler İçin Ceza Muhakemesi Kanunu” adı verilen düzenleme, adaletle en ufak bir bağı olmayan, ilkel bir toplumsal düzeni resmileştiriyor.

119 maddelik bu metin, hukuku bir baskı aracı olarak yeniden tanımlıyor: Toplumu sınıflara ayırıyor, köleliği meşrulaştırıyor, din adamlarını fiilen yargıdan muaf tutuyor ve şiddeti hem devletin hem de “makbul” yurttaşın hakkı haline getiriyor.

Adalet değil, kast sistemi

Kanun Afgan toplumunu dört hiyerarşik sınıfa ayırıyor: Din alimleri, seçkinler, orta sınıf ve alt sınıf. Aynı suç için verilecek ceza, suçun ağırlığına göre değil, failin ait olduğu sınıfa göre belirleniyor.

Üst sınıflar için “tavsiye” ve “uyarı” yeterli görülürken, alt sınıflar hapis ve bedensel cezayla karşı karşıya bırakılıyor. 

Kölelik geri dönüyor

Kanunda “gulam” yani köle, açık bir yasal kategori olarak yer alıyor. “Özgür ya da köle” ayrımı yapılarak ceza tarif edilmesi, köleliğin fiilen tanınması anlamına geliyor. Üstelik cezaların “efendi” ya da “koca” tarafından uygulanabileceği belirtiliyor.

Çocuklara, kadınlara ve muhaliflere açık şiddet çağrısı

Yeni düzenleme, çocuklara yönelik fiziksel cezayı büyük ölçüde serbest bırakıyor. Kemik kırılmadıkça, deri yırtılmadıkça şiddet “suç” sayılmıyor. Bir babanın 10 yaşındaki çocuğunu “namaz kılmadı” diye cezalandırabilmesi meşru görülüyor.

Kanun ayrıca “günah işlediğini” düşündüğü kişiyi cezalandırma hakkını sıradan yurttaşa da tanıyor. 

Dans etmek, dans izlemek, “ahlaksız” sayılan mekânlar, muğlak ifadelerle yasaklanıyor. 

Rejime muhalif toplantılardan haberdar olup bildirmeyenler de hapisle tehdit ediliyor. 

Din dayatması, mezhep baskısı

Kanun yalnızca Hanefi mezhebini “meşru” kabul ediyor. Diğer mezhep ve inançlar ya yok sayılıyor ya da doğrudan suç kapsamına alınıyor. Mezhep değiştirmek hapisle cezalandırılıyor.