AKP Merkez Karar ve Yönetim Kurulu (MKYK) toplantısından, dijital alandaki sansürü yeni bir boyuta taşıyacak "Dijital Platformları Denetleme Kurulu" önerisi çıktı. 

Aile Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın sunumuyla gündeme gelen düzenleme, radyo ve televizyonlardaki sansür aygıtı RTÜK’ün bir benzerini internetin tamamına yaymayı hedefliyor.

Toplantıda "gayriahlaki içerik" ve "sosyal doku" gibi kavramlar üzerinden savunulan bu yeni üst kurul, iktidarın sosyal medya ve internet mecrasına tümden denetim getirme isteğiyle yakından ilişkili.

Dev şirketleri inceleme raporundan çıkan sonuçlar

İktidar bu yeni baskı kurulunu inşa ederken, küresel sermayenin temsilcisi olan sosyal medya devlerinin de bu sürece zaten şu andan itibaren katkı sunduğu biliniyor. İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) yayımladığı “Dijital İtaat Rejimi” raporu, Facebook, X, YouTube ve TikTok gibi platformların kullanıcı haklarını değil, Türkiye’deki ticari çıkarlarını koruduğunu vurgulamış, bu bağlamda iktidarın "sansür aparatına" dönüştüğünü ortaya koymuştu:

• TikTok: Türkiye’den gelen taleplere yüzde 90 oranında uyum sağlayarak "yüksek itaat" sergiliyor.
• LinkedIn: Kendi küresel raporlarında hükümet taleplerine yüzde 100 uyum sağladığını itiraf ederken, Türkiye kamuoyuna "sıfır talep" aldığını beyan ederek şeffaflık yanılsaması yaratıyor.
• BTK ve Şirket İşbirliği: Sosyal medya şirketlerinin sunduğu raporlar, BTK tarafından "ticari sır" kalkanı altına alınarak kamuoyu denetiminden kaçırılıyor.

Alternatif Bilişim Derneği: 'İhtiyaç sansür değil, özgürlük'

Konuyla ilgili soL’a değerlendirmelerde bulunan Alternatif Bilişim Derneği Başkanı, Bilişim Hukuku Uzmanı Faruk Çayır, "çocukları koruma" söyleminin arkasındaki tehlikeye dikkat çekti. 

Çayır, Türkiye'de dijital sansürün artık bir istisna değil kural haline geldiğini belirterek şunları söyledi:

"Genel ahlak ve aile yapısı gibi kavramlar hukuken belirsizdir ve siyasi iktidarın keyfi müdahalelerine kapı açar. Sosyal medya için RTÜK benzeri bir kurum, ifade özgürlüğünü fiilen askıya alan bir mekanizmaya dönüşecektir. Türkiye’nin ihtiyacı yeni bir sansür kurumu değil; özgür, çoğulcu ve güvenli bir dijital kamusal alanın inşasıdır."

'Yeni dijital medyanın denetim organı' çıkışının ardındaki gerçekler

AKP'ye yakın Türkiye gazetesinde yer alan haberde, AKP'nin hazırlıklarına giriştiği kurul için şöyle deniliyor:

Bazı üyeler “Yeni dijital medyanın denetim organı” olması gerektiğini belirtirken, sosyal dokuyu zedeleyen ve özellikle çocukları ve gençleri hedef alan gayriahlaki içeriklerle ancak bu şekilde etkin mücadele edilebileceğini dile getirdi.

AKP iktidarı klasik olarak çocukları koruma kılıfıyla sosyal medyayı sansür şemsiyesine almaya hazırlanırken, bunun haber sitelerini ve habercilik yapılan Youtube kanallarını da kapsayıp kapsamayacağı merak konusu.

Şu anda halihazırda ESB eliyle yürütülen sansür mekanizması her gün onlarca habere erişimin engellenmesine neden oluyor. Kurulması planlanan yeni kurulun bu mekanizmayı da devralıp devralmayacağı, bu açıdan haberlere yönelik sansürün de çok daha sistematik yeni bir aşamaya taşınıp taşınmayacağı merak konusu.