ABD'de uzun süredir devam eden Trump-Fed gerilimi, "cezai soruşturma" hamlesiyle yeni bir boyuta taşındı.

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, dün yayınladığı video mesajla, Adalet Bakanlığı’nın mahkeme celbi gönderdiğini ve kendisini cezai iddianameyle tehdit ettiğini duyurdu.

Soruşturmanın konusu Fed’in Washington’daki tarihi ofis binalarının yenilediği 2,5 milyar dolarlık restorasyon projesi. Proje, daha önce Senato’daki Cumhuriyetçiler tarafından "lüks harcamalar içerdiği" gerekçesiyle eleştirilmişti. Powell ise ifadesinde bu iddialara itiraz ederek projede mermer kaplamalar veya özel asansörler bulunmadığını savunmuştu.

Powell, dünkü mesajında restorasyon konusunun bir "bahane" olarak kullanıldığını belirterek, asıl meselenin faiz politikalarına yönelik siyasi dizayn girişimi olduğunu ilan etti. 

Nitekim ABD’de bir Fed Başkanı’nın görev süresi devam ederken Adalet Bakanlığı tarafından hapis istemli bir iddianameyle tehdit edilmesi bir ilk.

Trump'ın daha hızlı faiz indirimine gitmesini istediği Powell, mesajında bu durumu şu sözlerle özetledi:

"Cezai suçlama tehdidi, Fed'in faiz oranlarını Başkanın tercihlerini izlemek yerine halka neyin hizmet edeceğine dair en iyi değerlendirmemize dayanarak belirlemesinin bir sonucudur. Bu mesele, Fed’in faiz oranlarını kanıtlara ve ekonomik koşullara göre belirlemeye devam edip edemeyeceğiyle, yoksa para politikasının siyasi baskı veya yıldırma yoluyla mı yönlendirileceğiyle ilgilidir."

Powell geri adım atmıyor

Fed’in 2025’in ikinci yarısında üç kez faiz indirimine gitmiş ama bu Beyaz Saray’ın "daha hızlı ve daha sert" indirim taleplerini dindirmemişti.

Powell’ın görev süresi Mayıs ayında dolacak. Ancak Trump yönetiminin bunu beklemeden Powell’ı etkisizleştirmeye çalıştığı anlaşılıyor.

Geri adım atmayan Powell ise faiz politikasında kararlı olduğunun altını çizdi:

"Senatonun beni onayladığı görevi, dürüstlükle ve Amerikan halkına hizmet etme taahhüdüyle sürdürmeye devam edeceğim. Kamu hizmeti bazen tehditler karşısında kararlı durmayı gerektirir."

Trump: Bilgim yok

NBC News’e verdiği mülakatta soruşturmadan haberdar olmadığını savunan Trump, Powell’ı hedef almaktan geri durmayarak, "Bu konuda hiçbir şey bilmiyorum ama Fed’de de bina yapımında da pek iyi değil" dedi.

Soruşturma haberi Senato'da hızla yankı buldu. Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis, soruşturma sonuçlanana kadar Trump’ın Powell’ın yerine aday göstereceği herhangi bir ismi veya diğer Fed Yönetim Kurulu adaylarını onaylamayacağını açıkladı. Tillis, "Trump yönetimi içindeki danışmanların Fed’in bağımsızlığını sona erdirmeye çalıştığına dair hâlâ bir şüphe varsa, artık kalmamalı. Artık sorgulanan, Adalet Bakanlığı’nın bağımsızlığı ve güvenilirliğidir" dedi.

Demokrat Senatör Elizabeth Warren ise Trump’ın "ABD Merkez Bankası’nı ele geçirme" planı yaptığını belirterek, Trump’ın amacının Powell’ı uzaklaştırarak kuruma bir "kukla" yerleştirmek olduğunu söyledi.

Trump yönetiminin Fed hamlesi finans piyasalarında da sarsıntıya yol açtı. Haftanın ilk işlem gününde altının ons fiyatı 4 bin 600 dolar seviyesini aşarak tarihi bir rekor kırarken, gümüş de benzer bir tırmanışla zirve yaptı.