ABD Başkanı Donald Trump, önceki gün Rusya'nın Ukrayna'daki savaşını sona erdirmeyi amaçlayan barış görüşmelerinin sekteye uğramasından duyduğu "hayal kırıklığını" öne sürerek, iki ABD nükleer denizaltısının Rusya'ya yakın "uygun bölgelere" konuşlandırılmasını emretti.

Cuma günü Trump, Moskova'nın askeri lideri ve eski cumhurbaşkanı Dimitri Medvedev'in açıklamalarına sert yanıt verdi.

Trump bir gün öncesinde Rusya'ya bir ültimatom verdi: 8 Ağustos Cuma gününe kadar Moskova ateşkesi kabul etmezse, bir dizi ekonomik yaptırım uygulayacak.

Ertesi gün Medvedev, sosyal medyada Trump'ın tehdidini "savaşa doğru bir adım" olarak nitelendirdi ve ABD Başkanı'nın "Rusya ile ültimatom oyunu oynadığını" yazdı.

Truth Social'da yaptığı bir paylaşımda Trump, "Sözler çok önemlidir ve çoğu zaman istenmeyen sonuçlara yol açabilir, umarım bu onlardan biri olmaz" diye yanıt verdi.

Trump ne yaptı?

Cuma günü Trump, Truth Social platformunda iki ABD "Nükleer Denizaltısının" "uygun bölgelere" yeniden konumlandırılmasını emrettiğini yazdı.

Trump, eski Rusya Devlet Başkanı ve şu anda Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı olan Medvedev'in tehdit edici yorumlarını gerekçe gösterdi. Medvedev'in açıklamalarını "son derece kışkırtıcı" olarak nitelendiren Trump, eylemlerinin bir "tedbir" olduğunu ekledi.

Trump, "Bu aptalca ve kışkırtıcı açıklamaların bundan daha fazlası olması ihtimaline karşı, iki nükleer denizaltının uygun bölgelere konumlandırılmasını emrettim" diye yazdı.

Trump, başkanlık seçimi kampanyası öncesinde Rusya'nın Ukrayna'daki savaşını 24 saat içinde sona erdireceğine söz vermişti. Ancak göreve gelmesinin ardından, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yapılan birçok görüşme herhangi bir sonuç vermedi.

Trump'ın yeniden konuşlandıracağını söylediği denizaltılar hakkında ne biliniyor?

Trump'ın hangi denizaltılardan bahsettiği bilinmiyor. Trump, nükleer motorlu denizaltıların mı yoksa nükleer füze taşıyan denizaltıların mı yeniden konuşlandırılacağını söylemedi.

Trump, ABD askeri protokolünün gerektirdiği gibi denizaltıların yerini de açıklamadı.

Ancak Trump'ın açıklaması, askeri bir tehditten ziyade retorik bir tehdit olarak görülüyor. Bazı, güvenlik analistleri, ABD'nin halihazırda konuşlandırılmış ve Rusya'yı caydırıcı bir unsur olarak vurabilecek nükleer enerjili denizaltılara sahip olduğunu belirtiyor.

Trump'ın denizaltı hamlesine ne sebep oldu?

ABD Başkanı, bir süredir Rusya ve Ukrayna arasındaki barış görüşmelerinde ilerleme kaydedilememesinden duyduğu hayal kırıklığını dile getiriyordu.

Medvedev ile sosyal medyada yaşadığı tartışma, Trump'ı harekete geçmeye itmiş gibi görünüyor.

Trump ve Medvedev bir süredir sosyal medya platformlarında birbirlerine çamur atıyordu.

Daha önce, Trump'ın Ukrayna'da ateşkes için verdiği yeni son tarihe yanıt olarak Medvedev, X'te yayınladığı bir gönderide Trump'ın Rusya ile "ültimatom oyunu" oynadığını yazmıştı.

Medvedev, "Her yeni ültimatom bir tehdit ve savaşa doğru atılmış bir adımdır. Rusya ve Ukrayna arasında değil, kendi ülkesiyle. Uykucu Joe yoluna girmeyin!" demişti.

Haftanın başlarında, Hindistan'a yönelik ticaret tarifelerini ve Rus petrolü alımına ek cezayı açıklarken Trump, Hindistan ve Rusya'nın "ölü ekonomilerini el ele çökertmelerini" umursamadığını belirtmişti.

Geçtiğimiz perşembe günü Telegram'da paylaştığı bir gönderide Medvedev, Trump'ın "yaşayan ölülerle ilgili en sevdiği filmleri tekrar izlemesi ve efsanevi 'Ölü El'in ne kadar tehlikeli olabileceğini hatırlaması gerektiğini" yazmıştı.

Rusya'nın Sovyetler Birliği'nden kalma "Ölü El sistemi", Rus yönetimi ilk saldırıda yok edilse bile karşı saldırı başlatmak için tasarlanmış, Soğuk Savaş döneminden kalma otomatik bir nükleer misilleme mekanizması.

Trump, "Hâlâ başkan olduğunu sanan başarısız eski Rusya Devlet Başkanı Medvedev'e sözlerine dikkat etmesini söyleyin. Çok tehlikeli bir alana giriyor!" diye yanıt verdi.

Trump, nükleer denizaltılarla ilgili paylaşımının ardından Cuma günü gazetecilere yaptığı açıklamada, "Dikkatli olmalıyız. Bir tehdit yapıldı ve biz de bunun uygun olmadığını düşündük, bu yüzden çok dikkatli olmalıyım. Eski bir Rusya başkanı tarafından tehdit geldi, biz de halkımızı koruyacağız" dedi.

Kimin nükleer gücü daha fazla: Rusya mı, ABD mi?

ABD ve Rusya, toplamda dünya nükleer cephaneliğinin yaklaşık yüzde 87'sini elinde bulunduruyor. İki taraf, fiilen konuşlandırılmış veya operasyonel kullanıma hazır nükleer savaş başlıklarının ise yaklaşık yüzde 83'ünü kontrol ediyor.

Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu'nun bir raporuna göre, Soğuk Savaş sonrası önemli azalmalara rağmen küresel nükleer cephanelikler "çok yüksek seviyede" kalmaya devam ediyor. Ocak 2025 itibarıyla, sadece dokuz ülkenin toplam yaklaşık 12 bin 241 nükleer savaş başlığına sahip olduğu tahmin ediliyor.

Kâr amacı gütmeyen Silah Kontrol Derneği'ne göre, ABD bugün 1419, Rusya ise birkaç yüz bombardıman uçağı ve füzesine 1549 stratejik savaş başlığı konuşlandırıyor.

2025 itibarıyla ABD Donanması, tamamı nükleer enerjiyle çalışan 71 denizaltıya sahip. Bu da ülkeyi en büyük denizaltı gücü haline getiriyor. Bu filoda 14 Ohio sınıfı balistik füze denizaltısı (SSBN), saldırı veya özel operasyonlar için Tomahawk füzeleriyle donatılmış dört Ohio sınıfı dönüştürülmüş güdümlü füze denizaltısı (SSGN) ve istihbarat toplama, denizaltı savunma savaşı ve seyir füzesi desteği için tasarlanmış yaklaşık 53 hızlı taarruz denizaltısı bulunuyor.

Buna karşılık, Rus Donanması, Bulava füzeleri taşıyan, modern Borei ve eski Delta IV sınıflarının bir karışımı olan yaklaşık 10 stratejik SSBN de dahil olmak üzere 30'dan az nükleer enerjiyle çalışan denizaltıya sahip.

Moskova'nın ayrıca, birkaç stratejik füze seyir botu ve gemi savar ve çok amaçlı görevler için donatılmış yaklaşık altı Akula sınıfı taarruz denizaltısı da bulunuyor. Buna ek olarak Rusya, Yasen-M sınıfı denizaltılarla modern filo genişletmesine yatırım yapıyor.

Rusya, Trump'ın denizaltı manevrasına yanıt verdi mi?

Ne Kremlin ne de Medvedev, Trump'ın sözlü atışmalarının ardından iki nükleer denizaltının taşınması emrine kamuoyu önünde yanıt vermedi.

Ancak, kıdemli Rus milletvekili ve Devlet Duması Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) İşleri Komitesi Başkan Yardımcısı Viktor Vodolatskiy, Rusya'nın dünya okyanuslarında ABD'den "önemli ölçüde daha fazla nükleer denizaltıya" sahip olduğunu belirterek, ABD denizaltılarının "uzun süredir kendi kontrolleri altında" olduğunu ve bu nedenle özel bir yanıta gerek olmadığını iddia etti.

Geçen ay ABD Başkanı, Putin'den "hayal kırıklığına uğradığını" söylemişti.

BBC'ye verdiği bir röportajda, Trump, Putin için, "Harika bir görüşme yapacağız. 'Bu iyi, sanırım başarmaya yakınız' diyeceğim ve ardından Kiev'de bir binayı yıkacak" demişti.

Cuma günü, Trump'ın sözlerine açıkça atıfta bulunan Puti isen, "Birinin hayal kırıklığına uğraması söz konusu olduğunda, tüm hayal kırıklıkları abartılı beklentilerden kaynaklanır. Bu, bilinen genel bir kuraldır" dedi.

Kiev ile ateşkes konusunda ise Putin, Ukrayna'da "kalıcı ve istikrarlı bir barış" istediğini ifade etti.