İtalya’da lise öğrencileri, Mussolini’nin faşist diktatörlüğünün 1943’te çöküşünden bu yana ilk kez açık biçimde “solcu öğretmenlerini” ihbar etmeye çağrıldı.

Başbakan Giorgia Meloni’nin liderliğini yaptığı İtalya Kardeşleri partisine bağlı bir gençlik yapılanması olan Azione Studentesca (Öğrenci Eylemi), 14–19 yaş arası lise öğrencilerini, derslerinde “sol eğilimli fikirler” savunduğu iddia edilen öğretmenleri teşhir etmeye yönlendiren bir anket başlattı.

Altı sorudan oluşan ankette, “Derslerinde siyasi propaganda yapan en az bir solcu öğretmeniniz var mı?” ve “Solcu propagandanın en sembolik örneklerinden birini anlatın” gibi doğrudan hedef gösterici sorular yer aldı.

Hükümet ve Eğitim Bakanlığı, bu girişimin “zararsız bir öğrenci faaliyeti” olduğunu öne sürerken, yüzlerce öğretmen, öğrenci ve eğitim emekçisi buna karşı çıktı. Aralarında öğretmenlerin ve okul çalışanlarının da bulunduğu en az 305 kişi, uygulamayı kınayan bir kamuoyu bildirisine imza attı.

Öğretmenler kendini 'ihbar etti'

Tepkiler, Venedik’te görev yapan 35 yaşındaki öğretmen Giorgio Peloso Zantaforni’nin başlattığı ve sosyal medyada yayılan “kendini ihbar” videolarıyla daha da büyüdü. Yüzlerce öğretmen, ironik bir dille “solcu” olduklarını ilan ettikleri videolar paylaştı.

Zantaforni, “2026 yılında solcu olduğunu söylemenin bu kadar güçlü bir medya yankısı uyandırması yaşadığımız dönemin açık bir göstergesi. Bu, siyasal partilerin toplumla kurduğu ilişkiyi yeniden düşünmesi gerektiğini gösteriyor” dedi.

Instagram’da paylaştığı ilk videoda ise şu ifadeleri kullandı:

“Bu, öğretmenlerin siyasallaşmasını araştıran tarafsız bir girişim değil. Asıl korkulan şey, unutulmamış bir faşizmden çok, hâlâ canlı olan anti-faşist düşüncedir.”

'Farklı bir İtalya mümkün'

Zantaforni yaşananlara rağmen sözlerini iyimser ifadelerle sonlandırdı:

“Şimdi ayağa kalkma zamanı. İnsanların sandıktan uzaklaştığı bir dönemde demokrasi zaten zayıflıyor. Ama farklı bir İtalya’nın mümkün olduğunu göstermek hâlâ bizim elimizde.”

QR kodlu ihbar formları

Anket, liselerin dış duvarlarına asılan broşürlerdeki QR kodları ve Azione Studentesca’nın sosyal medya hesapları üzerinden erişime açıldı. Broşürlerde “Okul bizim!”, “İtalyan okullarının durumu hakkında ulusal bir rapor hazırlıyoruz” gibi sloganlar yer aldı.

Ancak formu doldurabilmek için öğrencilerden ad-soyad, posta kodu, okul ve sınıf bilgileri talep edildi. Bu durum, bildirilen her öğretmenin kolaylıkla teşhis edilebilmesinin önünü açtı.

İtalya Eğitim ve Liyakat Bakanlığı’na göre ülkede yaklaşık 7,1 milyon lise öğrencisi bulunuyor. İnternetten kaldırılan anketin kaç öğrenci tarafından doldurulduğu ise bilinmiyor.

Tepkiler: 'Bu bir fişleme girişimi'

Tarihçiler, entelektüeller, eğitim emekçileri ve II. Dünya Savaşı’nın anti-faşist gazileri, girişimi açık bir fişleme ve ihbar mekanizması olarak nitelendirdi.

Ulusal İtalyan Partizanlar Birliği (ANPI) Başkanı Gianfranco Pagliaruolo, “Bu, öğretim özgürlüğüne, didaktik özerkliğe ve fikir çoğulculuğuna yönelik doğrudan bir saldırıdır. Aynı zamanda öğrenciler arasında ihbar kültürü yaratma girişimidir” dedi.

Muhalefetteki 5 Yıldız Hareketi ise parlamentoda yaptığı açıklamada, “Sorun öğretmenlerin anonimliği değil; öğretmenleri fikirlerine göre profilleyen, etiketleyen ve teşhir eden yöntemdir. Bu, tarihte hiçbir zaman iyi sonuç vermemiştir” ifadelerini kullandı.

İktidar savunmada

Eğitim ve Liyakat Bakanı Paola Frassinetti, konunun incelendiğini söylerken, “şu aşamada bağımsız bir girişim gibi görünüyor” demekle yetindi.

Öte yandan, Azione Studentesca’nın iktidar partisinin gençlik örgütü Gioventù Nazionale ile organik bağı nedeniyle muhalefet, hükümeti açıkça tavır almaya çağırdı.

İtalya Kardeşleri milletvekili Giovanni Donzelli ise tepkileri “öğrencileri susturma girişimi” ve “solun agresif sansürü” iddialarıyla hedef aldı.

'Anti-faşizm bu ülkenin temeli'

İtalyan Okul ve Üniversitelerin Askerileştirilmesine Karşı Gözlem Merkezi, uygulamanın İtalyan Anayasası’nda güvence altına alınan eğitim özgürlüğü ve çoğulculuğa ağır bir saldırı olduğunu vurguladı. Açıklamada, “İtalya, anti-faşizm üzerine kurulmuştur. Bugün ‘solculuk’ diye hedef alınan değerler, bu ülkenin anayasal temelidir” denildi.

Son dönemde İtalya’da faşist propaganda artarken, basın özgürlüğüne yönelik saldırılar da sıklaşıyor. Ocak ayında Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini’nin aşırı sağcı İngiliz "aktivist" Tommy Robinson’ı makamında ağırlaması bu kaygıları daha da artırmıştı.