Ana içeriğe atla

Home

soL Haber'de reklam yok, sadece haber var. Bunu birlikte sürdürüyoruz. Abone olarak desteğinizi gösterin.

Yükleniyor...

Hawaii yangınları: Önlemler şirketlere teslim edilince sonuç hep vahim

Elektrik afet planı da, teçhizat bakımı da özel şirkete bırakılmış. Şirketse 'kamuyla çalışmak çok zor' diyor.

Ali Kuzulugil

Yayın Tarihi: 19.08.2023 , 08:34 Güncelleme Tarihi: 22.01.2025 , 10:54

ABD’nin Pasifik Okyanusu’nda bulunan eyaleti Hawaii’de 8 Ağustos’ta adaları vuran Dora kasırgası sebebiyle Maoi adasında başlayan yangında 10 gün geride kaldı. Yangın sebebiyle kıyı kentinin yüzde 80’inden fazlası kül oldu. En az 111 kişinin hayatını kaybettiği felakette en az bin kişi kayıp.

Yangının büyük ölçüde kontrol altına alındığı kentin yüzde 60’ından fazlasında arama faaliyetleri devam ediyor. 17 bin kişinin yaşadığı kentte, halkın bir kısmı evlerini kaybettiği için okullar ve hastanelerde barınıyor. Öte yandan turistler, adadan tahliye edildi. Bu felaketin oluşturduğu yıkımın altından kalkmanın yıllar süreceği söyleniyor.

Yangını tetikleyen kasırga, ancak bu defa yangının bunca yıkıma yol açması, doğal olmayan sebeplerden kaynaklanıyor.

Yangının vahim sonuçlarını ele alındığında ilk akla gelen, kentteki elektrik dağıtımında yüzde 95 pay sahibi olan Hawaiian Electric isimli şirket. Öyle ki, şirket yangının hemen ardından toplu dava ile karşı karşıya kaldı. 

Şirketin suçlanmasının en büyük sebeplerinden biri kasırgadan önce elektriği kesmemesi.

Kasırga, bir deprem ülkesi olan Türkiye’de pek bilinmeyen bir doğal afet. Kasırgaların ne yaşanacağı ve yaklaşık rotası, birkaç gün öncesinde meteorologlar tarafından tespit edilebiliyor. Ancak şiddeti öngörülemiyor, rotaysa sonradan değişebiliyor. Her durumda, elektrik gibi altyapılar açısından önlem almak konusunda yeteri kadar vakit sağlayan bir afet biçimi, kasırga.

Nitekim, California gibi kasırgaya maruz kalan başka ABD eyaletlerinde, elektrik dağıtım şirketleri yangın çıkmaması için elektriği kesme yolunu izliyor. Tabii, şirketlerin bunu yapmasının bir diğer sebebi, hukuken herhangi bir kaza veya yangın durumunda sorumlu tutulacakları bir durumun önüne geçmek. 

Şirketin yangın sonrasında dile getirilen suçlamaların odağında olmasının bir başka sebebi, teçhizatların yangına dayanıklı olmadığını gösteren emareler olması. Bölgedeki bir başka yangın sezonundan sonra, firma yangın ihtimaline karşı geniş önlemler alacağını söylese de bu konuya ilişkin 2019-2022 arasında 245 bin dolardan daha az harcama yaptı. 2022 yılına kadar neredeyse hiçbir adım atmayan şirket, elektrik faturalarında ekstra zam talep ederek tüm bu önlemleri halkın cebine yansıtmayı denedi fakat talep eyalet tarafından onay almadı. 

Tüm bu önlemsizlikler silsilesinin sonucunda çıkan bu felaket karşısında uzun süre sessizliğini koruyan şirket, genel müdürünün yaptığı açıklamalar dışında hâlâ sessizliğini koruyor. 

Yangına sebep oldukları yönündeki iddialara cevap vermeyen şirketin Genel Müdürü Shelee Kimura, elektriği kesme seçeneği için kamuyu suçladı. Kimura, elektrik kesintisinden müşterilerinin yani halkın memnun kalmayacağını öne sürdü ve “Kamuyla iş yapmanın çok zor olduğunu” öne sürdü. 

soL YZ Beta, soL’un geliştirdiği ve soL arşiviyle çalışan bir yapay zeka robotudur. Kullanımı, soL abonelerine açıktır.