Merkez Bankası ve BDDK eski başkan yardımcılarından, Türkiye Sigorta ve Türkiye Hayat Emeklilik Genel Müdürü Taha Çakmak görevinden istifa etti. Görevinden istifa eder etmez Çakmak'ın malvarlığına tedbir konuldu, hakkında yurtdışına çıkış yasağı getirildi. Belli ki istifaya zorlanmıştı. Hem de sadece “görevden affını isteme”nin mümkün olduğu bir kamu düzeninde!

Taha Çakmak adı adli işlerle anılan üçüncü Merkez Bankası Başkan yardımcısıydı. 200 TL’lik banknotlarda imzaları bulunan iki başkan yardımcısı Emrah Şener ve Erkan Kilimci tutukluydu.

Asıl soru ise sorulmayı bekliyor: Yardımcıları bunları yaparken başkanları ne yapıyordu? 

Suyun başındakiler

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan. Göreve 3 Şubat 2024’te başladı. Biyografisine göre önce Amazon Baş ekonomisti ve New York Merkez Bankası Ekonomisti. Amerika’dan ithal edildi. 

Amerika’dan ithal eski Merkez Bankası Başkanı Hafize Gaye Erkan şimdi Bodrum’daki milyonluk villasında gürültüden şikayetçi olan komşularını tehdit etmekle meşgul.

İkinci soru da böylece ortaya çıkıyor; Bunları kim, hangi “nitelikleri” nedeniyle bu çok önemli görevlere atadı?

Bu isimler fon vurgunundan üzerimize boca edildi. Vurgun ortaya çıkmasa tuttukları suyun başında gül gibi geçinip gidiyorlardı. Fonlar üzerinden, borsanın arkasına saklanarak halkı soyanlara işte bu bürokratlar yol verdi. İktidar ve iktidarın kamuda görevlendirdiği bürokratlar bu işin içinde olmasa bu denli büyük bir vurgun mümkün olamazdı. Fon vurgunu kamunun ve bürokrasinin çürüdüğünü, kurumlarda teknik kapasitenin kalmadığını ve iktidarın temizlenemeyecek düzeyde yozlaştığını ortaya çıkardı. 

Bürokraside tez kardeşliği

Türkiye Sigorta yöneticisi Taha Çakmak bu bürokrat tipinin ideal örneği. Yeni Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, Taha Çakmak'ın ilişkiler ağını gündeme getirdi. Şahap Kavcıoğlu’nun Merkez Bankası Başkanı olduğu dönemde başkan yardımcılığı yapmıştı. Bir diğer başkan yardımcısı ve sonrasında Tera yönetiminde yer alan Erkan Kilimci de fon soruşturması kapsamında tutuklandı. Özlale, fon soruşturmasında adı geçen eski bakan yardımcısı Bülent Aksu’nun da bulunduğu bu çevrenin Berat Albayrak dönemiyle bağlantılarına dikkat çekiyor. 

Bu isimlerin yolları Erişah Arıcan’da kesişiyordu. Berat Albayrak tezini Erişah Arıcan ile yazmıştı. Arıcan hem Borsa İstanbul Yönetim Kurulu Başkanı hem de Türkiye Varlık Fonu Yönetim Kurulu Başkan Vekiliydi. Tayyip Erdoğan’ın üniversite diplomasına şahitlik eden tek kişi olan Öğretim Üyesi Aydın Ayaydın’ın yeğeniydi. Erişah Arıcan’ın tez öğrencileri neredeyse ışık hızıyla yükseliyor, bürokrasinin tepesinde kendine yer buluyordu. Batık fonlardan Pusula’da genel müdürlük yaptığı belirtilen Ayşe Seher Aydın’ın doktora tez danışmanı Erişah Arıcan’dı. Bu tedrisattan geçen Taha Çakmak yönettiği Türkiye Sigorta’nın fonlarını Tera’ya yatırmış ve geri alamamıştı. Birikimlerin şaibeli fonlarda çarçur edilen Türkiye Sigorta’nın ana hissedarı, sermayesinin yüzde 76,1’ini elinde bulunduran Saray'a bağlı Türkiye Varlık Fonu’ydu. Kalan yüzde 23,9’luk pay Borsa İstanbul’da işlem görüyordu. 

Haberli çıkışlar nasıl finanse edildi?

Tera, bütün bu işler olurken son haftaya kadar elindeki kıymetleri Takasbank’a teminat gösterip piyasadan devasa boyutta likidite çekmeye devam etti. Takasbank'ın likidite kapısını son ana kadar açık tutması, tasfiyeye giden bir yapının likit varlıklar karşılığında sıcak nakit elde etmesine ve haberli çıkışların finanse edilmesine zemin hazırladı. Takasbank'ın sağladığı bu likidite imkanı sayesinde, içerideki dev aktörlerin alıcısız piyasada malını satıp zararsızca tüymesi finanse edildi. “Foncu Fatma” lakaplı Fatma Betül Sayan Kaya'nın da 2 milyar liranın üzerinde bir rakamı bu şekilde piyasadan çekmiş olması ihtimal dahilinde.

Şirket yüksek kredi notuyla borçlanmaya erişiyor; tahvilini Türkiye Sigorta gibi kurumsal yatırımcılara satıyor; elde ettiği parayı yüksek getiri beklentisiyle fonlara yönlendiriyor. Mekanizma böyle işliyor.

Denetçiler de aynı tedrisattan

Bütün bunlar olurken Borsa İstanbul’da manipülasyon şüphesi taşıyan işlemleri rapor etmekle görevli birimler ne yapıyor? Cevabı şurada: Borsa İstanbul’un genel müdür yardımcılarından biri olan Güzhan Gülay, Erişah Arıcan’ın doktora öğrencisi. Borsa İstanbul’da en önemli birimlerden biri olan Denetim ve Gözetim Kurulu’nun Başkanı Filiz Demirkıran, Erişah Arıcan’ın eski özel kalem müdürü… 

Yani Taha Çakmak, açıklığa kavuşturulması gereken büyük bir ilişki ağının yalnızca küçük bir halkası. Organizasyon büyük, çalınan paralar inanılmaz.

Mızrak çuvala sığmıyor

Ancak artık işler kontrollerinden çıkıyor. Borsayı toparlayamadılar. Yaptıkları manipülasyonlar artık saklanamıyor. 

Bu nedenlerle yabancı sermayeyi temsil eden MSCI, Türkiye hisse senedi piyasasına ilişkin endeks değişikliklerinin bir bölümünü geçici olarak dondurduğunu açıkladı. Açıklamaya göre karar, derhal yürürlüğe girdi ve ikinci bir duyuruya kadar geçerli olacak.

Fon krizinde ilk fişeği çakanlardan biri olan MSCI, Haziran 2027’ye kadar yeterli ilerleme sağlandığına ilişkin somut bulgular elde edilememesi durumunda ek önlemleri değerlendireceğini açıkladı. Bu önlemler arasında borsanın küme düşürülmesi de var.  

Bu arada Tasfiye sürecindeki yatırım fonlarının portföyündeki hisselerde 15 Eylül'den itibaren yaşanan yüzde 90'a varan ağır kayıpların ardından, Ekim ayıyla birlikte bazı hisselerde sert tavan serileri görüldü. Yani şebeke çalışıyor, oyun devam ediyor.

O oyunun ayaklarından biri de soru soran araştıran gazetecilerin her ne yolla olursa olsun susturulması. Murat Ağırel ev hapsindeyken gözaltına alındı. Bahadır Özgür’e ise asrın soygunu hakkındaki haberleri soruluyor…

soL'un dört kez sansürlenen X hesabını takip ederek yaygınlaştırabilirsiniz.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.