Meta, sosyal medya platformlarının "çocukların ruh sağlığına zarar verdiği" suçlamasıyla ABD'de açılan davada eyaletlerle uzlaşmaya gitti.

Şirket Facebook ve Instagram'ın çocuk güvenliği açısından risk oluşturduğu iddialarıyla ABD’de açılan davaları sonlandırmak adına 10 yıl içinde 18 milyar dolara kadar ödeme yapmayı ve platformlarında köklü değişikliklere gitmeyi kabul etti.

Şirket, kendisine yöneltilen suçlamaları reddetmekle birlikte davanın uzamaması adına eyaletlerin gençlerin çevrimiçi güvenliğine yönelik girişimlerini finanse etmek üzere bu rekor tutarı yıllık taksitler halinde ödeyecek.

Meta'dan yapılan açıklamada ABD'deki 52 başsavcıyla bir anlaşmaya imza atıldığı duyuruldu.

Anlaşmanın eyaletlere gençlerin çevrimiçi güvenliğine yönelik girişimleri finanse etmek için kullanılabilecek yaklaşık 18 milyar dolarlık bir ödemeyi kapsadığı belirtilen açıklamada, söz konusu tutarın 10 yıllık bir süre zarfında yıllık taksitler halinde ödeneceği bildirildi.

Koruma kalkanı sadece ABD'deki kullanıcılar için geçerli olacak

Anlaşma kapsamında Meta, 18 yaş altı kullanıcılar için günlük iki saatlik ekran sınırı, gece erişim kısıtlaması, gelişmiş yaş doğrulama önlemleri ve ebeveyn kontrol araçlarını "varsayılan" olarak devreye alacak. Ancak şirket, bu koruma kalkanının şimdilik sadece ABD'deki kullanıcılar için geçerli olacağını açıkladı.

Aralarında California, New York ve Colorado'nun da bulunduğu çok sayıda ABD eyaleti, Facebook ve Instagram'ın çatı şirketi Meta'ya karşı Ekim 2023'te dava açmıştı.

Davada, Meta'nın sırf daha fazla reklam geliri elde etmek amacıyla gençleri ve çocukları kasıtlı olarak platformlarına bağımlı hale getiren tasarımlar kullandığı ve bu durumun gençlerin ruhsal ve fiziksel sağlığına verdiği büyük zararı bilmesine rağmen halkı yanılttığı belirtilmişti.

Şirketin ana hedefinin, gençlerin platformda daha fazla zaman geçirmesi olduğu belirtilen davada, Meta'nın gelişmekte olan genç beyinlerin zayıflıklarını bilerek onları hedef alan özellikler geliştirdiği öne sürülmüştü.

Bunlar arasında dopamini tetikleyen öneri algoritmaları, sosyal kıyaslamaya ve dolayısıyla zarara yol açan "Beğen" butonları, gençleri uygulamaya çeken sürekli bildirimler, vücut algısı bozukluğuna yol açtığı bilinen görsel filtreler, uygulamadan çıkılmasını zorlaştıran "sonsuz kaydırma" formatı gibi özellikler sıralanmıştı.

Meta'nın kendi iç araştırmalarının, platformun gençlerde depresyon, anksiyete, uykusuzluk ve hayat düzeninin bozulması gibi ciddi sorunlara yol açtığını gösterdiği ancak şirketin bunu inkar ederek yanıltıcı raporlar yayımladığı savunulmuştu.

Şirketin çocukların çevrimiçi gizliliğini korumaya yönelik yasayı da ihlal ettiği belirtilerek, "ebeveynlerinden izin almadan 13 yaşından küçük çocukların kişisel verilerini topladığı" iddia edilmişti.

Davacı eyaletler, Meta'nın devam eden "hukuka aykırı" uygulamalarının durdurulmasını ve eyalet veya federal yasalar kapsamında öngörülen diğer yaptırımların uygulanmasını talep etmişti.

18 milyar dolarlık ABD uzlaşmasına dünyadan ‘ayrımcılık’ tepkisi

Meta'nın ABD eyaletleriyle 18 milyar dolarlık tarihi uzlaşması ve taahhüt ettiği önlemleri yalnızca ABD ile sınırlı tutulacağının açıklanması dünya genelinde tepkilere yol açtı.

Avustralya İletişim Bakanı Anika Wells, söz konusu hamlenin şirketlerin istedikleri takdirde gençleri koruyabileceğini ancak bunu bugüne kadar kasıtlı olarak tercih etmediklerini net bir şekilde gösterdiğini belirtti.

Avrupa Birliği (AB) Avrupa Komisyonu, Facebook ve Instagram'ın bağımlılık yapıcı tasarımı nedeniyle Mayıs 2024'te başlattığı Dijital Hizmetler Yasası ihlal soruşturmasına dikkati çekerek platform üzerindeki denetimlerin sıkılaşacağı sinyalini verdi.

İngiltere Çalışma ve Emeklilik Bakanı Pat McFadden, Meta'nın yargılanmak yerine uzlaşmayı seçmesinin dikkati çekici olduğunu belirterek, "ABD'deki çocukların buradaki çocuklardan daha yüksek düzeyde korunmasını kabul edemeyiz" dedi.

İngiltere'nin 16 yaş altı çocuklara sosyal medya yasağı ve dijital sokağa çıkma kısıtlamaları getirmeyi planladığı biliniyor.

Güney Kore Medya Denetleme Kurulu, Meta'nın taahhüt ettiği önlemlerin küresel olarak uygulanmasını talep etti. Filipinler Bilgi ve İletişim Teknolojileri Bakanı Henry Aguda ise bu uzlaşmanın şirketle yürüttükleri yerel görüşmelere büyük bir ivme kazandıracağını belirtti.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.