İngiltere’nin ülkenin en büyük çelik üreticilerinden British Steel’i kamu mülkiyetine geçirmesi, Londra ile Pekin arasında yeni bir gerilim başlığına dönüştü.

Çin Dışişleri Bakanlığı, İngiliz hükümetinin aldığı kamulaştırma kararını yakından takip ettiklerini belirterek, Çinli şirketlerin “meşru ve yasal haklarını” korumak için gerekli önlemleri alacaklarını açıkladı.

Bakanlık, İngiltere’ye Çinli yatırımcılar için adil ve ayrımcı olmayan bir iş ortamı sağlama çağrısında bulundu. Pekin yönetimi, British Steel’in eski sahibi Jingye Group’un zararlarının karşılanması gerektiğini de savundu.

Şirket uluslararası tahkime hazırlanıyor

Çinli çelik üreticisi Jingye Group, İngiliz hükümetinden British Steel’e yaptığı yatırımlar nedeniyle uğradığı kayıpların “hızlı, yeterli ve etkili” biçimde tazmin edilmesini talep ediyor.

Şirket, Çin ile İngiltere arasındaki ikili yatırım anlaşması kapsamında İngiliz hükümetiyle resmi istişare süreci başlattığını duyurdu. Görüşmelerden sonuç alınamaması durumunda anlaşmazlığın uluslararası tahkime taşınabileceği belirtiliyor.

Jingye, British Steel’i 2020 yılında satın almasından bu yana şirkete 1,2 milyar sterlinden fazla yatırım yaptığını söylüyor. Çinli şirket, İngiliz hükümetinin müdahalesinin yatırımlarını fiilen kamulaştırdığı ve şirketin mali kayba uğramasına yol açtığı görüşünde.

İngiliz hükümeti ise Jingye’ye ödenecek olası tazminatın bağımsız bir değerleme sürecinin ardından belirleneceğini açıkladı.

Hükümet geçen yıl yönetime el koymuştu

İngiliz hükümeti, British Steel’in Scunthorpe’taki yüksek fırınlarının kapatılmasını önlemek amacıyla Nisan 2025’te şirketin yönetimini fiilen devralmıştı.

Scunthorpe tesisi, İngiltere’de demir cevherinden çelik üretebilen son tesis olma özelliğini taşıyor. Hükümet, fabrikanın kapanmasının ülkenin çelik üretim kapasitesini, altyapı projelerini ve ulusal güvenliğini tehlikeye atacağını savunmuştu.

İngiliz parlamentosunda kabul edilen yeni düzenlemeyle British Steel 16 Temmuz’da tamamen kamu mülkiyetine geçirildi. Böylece şirket, 1988’den bu yana ilk kez yeniden kamunun kontrolüne girmiş oldu.

İngiliz hükümeti kararın binlerce işçinin istihdamını ve ülkenin stratejik çelik üretim kapasitesini korumak amacıyla alındığını ileri sürüyor.

İngiltere-Çin ilişkilerinde yeni gerilim

Çin Ticaret Bakanlığı da kamulaştırma kararına tepki göstererek İngiltere’yi uluslararası yükümlülüklerine uymaya çağırdı.

Bakanlık, kararın Çinli şirketlerin İngiltere’de yatırım yapma konusundaki güvenini zedeleyebileceğini belirtti. Pekin’den yapılan açıklamalarda, İngiliz hükümetinin konuyu “nesnel ve adil” biçimde ele alması ve Jingye ile karşılıklı kabul edilebilir bir çözüme ulaşması istendi.

British Steel tartışması, İngiltere’nin enerji, telekomünikasyon ve ağır sanayi gibi stratejik sektörlerde Çin sermayesinin ağırlığını azaltmaya yöneldiği bir dönemde yaşanıyor.

Kamulaştırmanın ardından şirketin işletme zararlarının, teknolojik dönüşüm maliyetlerinin ve Jingye’ye ödenmesi muhtemel tazminatın kamu bütçesine ne kadar yük getireceği ise henüz netlik kazanmadı.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.