TÜİK, 2025 yılının ikinci çeyreğine ilişkin gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verilerini açıkladı. Ekonomi yıllık bazda yüzde 4,8 büyüdü, çeyreklik bazda yüzde 1,6 ile son iki yılın en hızlı artışı kaydedildi. Ancak rakamların arkasında işçilerin aleyhine işleyen bir tablo var. Kârların payı büyürken, emeğin milli gelirden aldığı pay geriledi.

“Net işletme artığı/karma gelir” adıyla kaydedilen sermaye gelirleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 46,3 artış gösterdi. Buna karşılık ücretler ve sosyal güvenlik harcamalarını içeren işgücü ödemeleri yüzde 42 yükseldi.

Bu farklılık, milli gelir içinde emeğin payının küçülmesine yol açtı. 2024’ün ikinci çeyreğine kıyasla emeğin payı 0,4 puan, 2025’in ilk üç ayına kıyasla ise 4,5 puan geriledi. Sermaye gelirlerinin payı aynı dönemde 0,7 puan artarken yılın ilk çeyreğine göre 4,2 puan yükseldi.

Başka bir ifadeyle, ikinci çeyrekte üretilen toplam değer artarken, işçilere düşen pay küçüldü.

İç talep büyümeyi sürükledi, dış ticaret frene bastı

GSYH büyümesi esas olarak iç talep üzerinden gerçekleşti. Hanehalkı tüketimi yüzde 5,1 arttı ve büyümeye 3,4 puan katkı yaptı. Dayanıklı tüketim mallarındaki (otomobil, beyaz eşya vb.) harcamalar yüzde 10,4, dayanıksız mallarda (gıda, temizlik ürünleri vb.) yüzde 6,2 artarken; giysi ve ayakkabı gibi yarı dayanıklı mallarda yüzde 3,5 daralma yaşandı.

Yatırımlar yüzde 8,8 ile son yılların en güçlü artışını gösterdi, özellikle inşaat ve makine-teçhizat yatırımları öne çıktı. Kamu harcamaları ise küçüldü ve büyümeyi aşağı çekti.

İhracat reel olarak yüzde 1,7 artarken, ithalat yüzde 8,8 yükseldi. Böylece net dış talep büyümeyi 1,4 puan aşağı çekti. Yani ekonomi büyürken dış ticaret açığı daha da genişledi.

Sektörler bazında en büyük artış yüzde 10,9 ile inşaatta görüldü. Sanayi yüzde 6,1, hizmetler yüzde 5,6 büyüdü. Buna karşılık tarım yüzde 3,5 küçüldü; kamu yönetimi, eğitim ve sağlıkta da yüzde 1,2 daralma yaşandı.

Emekli mühendis çalıştığı fabrikanın müdürü tarafından katledilmişti: 'Hırsızlıklarına göz yumamam' demiş