Türkiye genelinde üniversite öğrencileri fahiş kira artışları, yetersiz yurt kapasiteleri ve KYK yurtlarındaki niteliksiz yemeklerle boğuşurken; Gençlik ve Spor Bakanlığı (GSB) önceliğini yine "manevi dönüşüme" verdi.

Diyanet İşleri Başkanlığı ile yürütülen protokoller kapsamında yurtlara yerleştirilen "Manevi Danışmanlar" aracılığıyla sürdürülen faaliyetlere bir yenisi daha eklendi. Bakanlığa bağlı yurtların sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlar, "Dua Kardeşliği" adı verilen uygulamanın ülke geneline yayıldığını gösteriyor.

32 ilde eş zamanlı gericilik dalgası

Özellikle son aylarda hız kazanan bu tür uygulamalar, yerel dini kurumların istisnai örneklerinden ziyade merkezi bir yönlendirmeyle planlanan etkinliklerden oluşuyor, Türkiye’nin dört bir yanındaki devlet yurtlarında uygulanıyor. Bakanlığa bağlı kurumsal hesaplardan yapılan paylaşımlara göre Adana’dan Zonguldak’a, İzmir’den Kars’a kadar toplam 32 ilde bu etkinliklerin düzenlendiği görülüyor.

Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı resmi sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlarda yer alan iller listesi (Adana, Ankara, İzmir, Bursa, Diyarbakır, Erzurum vb.) uygulamanın sadece belirli bölgelerle sınırlı kalmadığını, yurtların topyekûn bir "dini eğitim merkezi"ne dönüştürülmek istendiğini gösteriyor. Etkinliklerde öğrencilerin yemekhanelerde veya etüt salonlarında toplanarak toplu dualar ettirildiği, "manevi sohbet" adı altında laik eğitimle bağdaşmayan uygulamaların dayatıldığı görülüyor.

Öğrencinin derdi yemek ve barınma, Bakanlığın derdi 'maneviyat'

KYK yurtlarında son dönemde artan asansör kazaları, yemeklerden çıkan böcekler ve hijyen sorunları öğrencilerin sağlığını tehdit ederken, idarecilerin gündemi farklı.

Bilimsel, laik ve kamusal eğitim ve barınma hakkı talep eden öğrenciler, karşılarında sorun çözücü bir yönetim yerine ellerine tesbih ve seccade tutuşturan bir anlayışı buluyor. Kamu kaynaklarının yurtların fiziki koşullarını iyileştirmek yerine, bu tip dini organizasyonlara ve manevi danışman kadrolarına aktarılması ise öğrencilerin tepkisini çekiyor.

'Burası tarikat yurdu mu, devlet yurdu mu?'

Karabük'te KYK'ya bağlı yurtlarda kalan öğrenciler, "Dua Kardeşliği" ve benzeri uygulamaların gönüllülük esasından çıkıp bir tür "mahalle baskısına" dönüştüğünü belirtiyor. soL'a konuşan ve ismini vermek istemeyen öğrenciler, yurtlardaki atmosferi şu sözlerle anlattı:

"Yemekhaneye iniyoruz, yemekler kötü, porsiyonlar küçücük. 'Doymuyoruz' diyoruz, bize şükretmeyi ve dua etmeyi öğütlüyorlar. Etüt odasında ders çalışmamız gerekirken manevi danışmanlar gelip sohbet halkası kuruyor. Katılmayanlara 'siz neden gelmiyorsunuz' diye soruluyor, fişlenme korkusuyla gitmek zorunda kalan arkadaşlarımız var."

'Kendimizi medresede gibi hissediyoruz'

Yine Sinop'ta KYK'ya bağlı bir yurtta kalan öğrenci yaşadıklarını şu sözlerle aktarıyor:

"Yurtta bir tane bile bilimsel panel, sanat etkinliği veya tiyatro gösterimi yapılmazken, haftanın her günü kandil programı, sabah namazı buluşması veya dua kardeşliği etkinliği var. Biz buraya üniversite okumaya geldik ama kendimizi medresede gibi hissediyoruz."

Milli Eğitim Bakanlığı'nın okullarda uyguladığı ÇEDES projesinin bir benzeri olarak yurtlarda hayata geçirilen bu uygulamalar, iktidarın "dindar ve kindar nesil" projesinin yükseköğretim ayağı olarak yorumlanıyor. Yurt müdürlüklerinin resmi hesaplarından bu etkinlikleri "örnek davranış" olarak paylaşması ise kamu kurumlarının laiklik ilkesini nasıl yok saydığının en somut kanıtı.