Bingöl'de şehir merkezine en yakın köylerin tam ortasına çöplerin dökülmesi köylüler tarafından tepkiyle karşılanıyor. Önceleri sadece "vahşi çöp depolama" adı verilen işlem uygulanırken yıllar içinde bu süreç bir firma ile anlaştıkları ve metan gazı üretmek için çevre ilçelerden de çöplerin getirildiği bir sürece evrildi. 

İmza kampanyası başlattılar

Bundan yaklaşık 10 yıl kadar önce AKP'li Bingöl Belediyesi'nin çöp toplama ve biriktirme alanı değiştirilmişti. Bugün merkeze bağlı Kardeşler Köyü, Kantar Mahallesi ve Beyaz Toprak Köyü'nün tam ortasına inşa edilen çöp toplama alanı zaman içinde bir çöp dağına dönüştü ve hem tarım arazilerini hem bölgedeki canlılığı hem de köylüleri etkilemeye başladı. Yöre halkı çöp kokusundan geçilmediğini belirtirken konu hakkında çöplük alanın taşınmasını talep eden yurttaşlar imza kampanyası başlattılar. 

#Bingöl'deHizmetÇöp etiketiyle sosyal medyada kampanya başlatan köylüler hakkında açıklama yapan belediye ise "yapılanların kabul edilemeyeceğini, bu tür organizasyonların belediyenin hizmetlerini kötülemek için yapıldığını" öne sürerek, muhtarları da "provoktörlükle" suçladı. 

'Çöpler sulama kanalına karışıyor'

Köylerinin çöplük alandan kurtulması için mücadele eden köylülerden Muhammed Beldek, yaşanan sorunları ve süreci soL okurları için anlattı. 

Öncelikle bize kısaca sorundan söz eder misiniz? Neler oluyor Bingöl'de?

Bingöl'ün şehir merkezine ait çöpler 5 köyün yerleşim alanına döküyor. Zaman ilerledikçe de kapasite arttırıldı ve bu çöplerden metan gazı üretimine başladılar. Yerleşim yerlerine yakın olması, yayılan koku ve enfeksiyon halkın sağlık sorunlara yaşamasına neden oluyor.

Devlet Su İşleri'nin tarım sulama kanalı 30 metre çöpün aşağısında kalıyor. Yağmur sularıyla beraber çöp sularıyla karışmasından doğan sorunları da beraberinde getiriyor. Bölge Bingöl'ün en yeşil piknik alanlarındandı eskiden. İnsanlar buraya piknik yapmaya gelirdi. Şu an ise yaşanılabilir bir yer değil.

Doğamız her geçen gün katlediliyor. Hayvanlarımız çöpün olduğu bölgede otlatılmak zorunda kalınıyor. Bu durum hayvanlar için ne kadar sağlıklı bilmiyoruz. Endişemiz onlar için de devam ediyor. Çöple ilgili ihale ise 29 yıl uzatıldı. Bizleri sorunla baş başa bıraktı belediye. 

Belediyeden cevap: Sorunu çözmek çok maliyetli

Yetkililere yaptığınız başvurular nasıl karşılandı?

Yetkililer sorunun düzeltilmesinin büyük bir maddi külfetinin olduğunu belirttiler.

Yani çözüm çok maliyetli diye sizleri sorunla baş başa mı bıraktılar?

Evet, bunun için sorunu çözmek yerin çöplerin üzerine toprak dökme işlemi yapılarak koku ve zararı aşağı çekmeye çalışıyorlar. Ancak bunun bir işe yaramadığı 9 yıllık acı bir tecrübe ile sabittir. Maddi imkanlar bahane edilerek sorunu görmezden gelmeyi alışkanlık haline getirdiler.

Sosyal medyada yaptığınız kampanya karşılık buldu mu, ne düşünüyorsunuz?

Sosyal medyada yaptığımız #bingöldehizmetçöp etiketi ilgili kurumları maalesef rahatsız etti. Cevap olarak da "tüm projelerimiz çöp olarak yansıtılıyor" denildi. Bizlerin böyle bir maksadı asla olmadı ancak kendileri bu argümanı kullanmaya devam ettiler.

Bölge halkı sosyal medya da etkin olmadığı için ulusal gündeme giremedik ama yerel anlamda belediyenin basın açıklaması yaptıracak kadar yankı uyandırdı. Bölgenin desteği büyüyerek devam ediyor.

'Belediye yaptığı basın açıklamasını sitesinden kaldırmalı'

Belediye yaptığı basın açıklamasında köylüleri provokatör olarak nitelendirdi. Ne düşünüyorsunuz bu açıklama hakkında? Provokatörlük yaptığınızı düşünüyor musunuz?

(Bir yandan gülüyor cevap verirken) Belediye bizim sosyal medya çalışmanızdan sonra basın duyurusu yayınlandı. Hem kendi sayfalarında hem de yerel gazetelerde "provokatör olduğumuzun belli olduğunu" ifade etti. Amacımızın da "hizmetleri gölgeleyip baltalamak" olduğunu söyledi.

Bizler buna karşın bir basın toplantısı düzenleyip bu durumu kesin bir dille reddettik. Nitekim basın açıklamasından sonra bir görüşme planlandı ve belediye başkanı 2 yardımcısıyla köy halkından büyüklerimiz olduğu bir görüşmeye katıldık. Bu toplantıda daha çöp konusundan önce ilk itirazımızı provokatör suçlamasına yaptık. Bunun ne demek olduğunu sorduk görevlilere. Belediye başkanı da "açıklamanın bize yönelik olmadığını o gün bize Tweet atarak destek veren kimselere olduğunu" söyledi.

Ancak bu cevap da kabul edilemez. Bizler, bize destek veren herkese yeri gelmişken çok teşekkür ediyoruz. Bizlere her kesimden her siyasi görüşten insanlar destek verdi. Çünkü bu olay insanlığımızın ortak paydası olan sağlık hakkı için büyük bir birlik beraberlik gerektiren bir konu. Bizler elbette siyasi görüşleri olan bir topluluğuz bu toplulukta her kesimin ayrı görüş mensubiyeti var. Bunların tek bir payda da buluşması insanı öncelemesi bizi rahatsız etmek yerine mutlu etmiştir.

Belediye başkanımız Erdal Arıkan provokatör iması için güzel bir duruş sergileyerek özür dilemiş toplantı sırasında. Bizler de özrü için teşekkür ettik ama maalesef belediyenin 15 Ağustos 2022 tarihli basın açıklaması hâlâ orada toplumu ve basını yanıltmaya devam ediyor. Kendilerinden basın açıklamasının da bir an önce kaldırılmasını sizlerin aracılığıyla talep etmiş olalım.

Sorunun çözülmesi için yaptığınız imza kampanyasına halk nasıl tepki verdi? Bingöl halkı konuya ilgi gösteriyor mu?

İmza kampanyamıza halkımız yoğun bir teveccüh gösterdi. Bingöl halkı birbirlerini tanıyan taziye ve düğün kültürü yoğun olan bir halk. Elbette taziye ve düğün sebebiyle bölgeye gelenler bizlerin nasıl bir zorlukla karşılaştığımızı da gördüler. Sağ olsunlar halkımız imza kampanyasına yoğun bir şekilde destek veriyor. Örnek gösterilecek bir kardeşlik bilinciyle hareket ediyorlar bizler sizlerin aracılığıyla halkımıza sonsuz teşekkürlerimizi iletiyoruz.

'Çöplerin bizden alınıp başka bir köye zarar vermesini de istemiyoruz'

Tam olarak talebiniz nedir? Çöpleri köyünüzden uzağa alınması mı?

Talebimiz tartışmaya açık değildir. Net bir duruşla tesisin kaldırılmasını talep ediyor ve ekliyoruz, lütfen çöp tesisini insan yaşam alanının olmadığı bir yere taşısınlar. Bizim yaşam alanımızdan alınıp başka yaşam alanlarına taşınmasın. Lütfen bu konu bir ömür konuşulmasın. Bingöl'ün yüz ölçümü İstanbul'la eş değer. Uygun bir yerleşimde insan yaşamından uzak bir yere taşınması tek talebimiz.

Son olarak da şunları söylemek isterim;

Her insan bir dünyadır. Yaşamımız sadece bir defa olacak kim bilir belki 60 yıl belki daha az belki daha fazla. Ama bir defa geldiğimiz şu dünyada insan her "amanın" sonunda gelmeli önünde değil. Sebep ne olursa olsun hiç kimsenin hiçbir insanın yaşamını olumsuz etkileme hakkı yoktur. Yetkisi ve makamı ne olursa olsun bunun dışında bir tutum ve davranış sergilememeli.