ABD Meclisi, 2002 tarihli Irak'a saldırı yetkisini kaldırdı

Irak İşgali'ne yasal zemin hazırlayan yasa iptal edildi. Söz konusu yasa son yıllarda ABD'nin başka askeri eylemlerine zemin olarak kullanılıyordu.

Dış Haberler

ABD Temsilciler Meclisi, 2002 yılında Irak'a karşı Askeri Güç Kullanma İzni'ni (Authorization for Use of Military Force, AUMF) yürürlükten kaldırmak için Perşembe günü oy kullandı. Yasa, Irak'a karşı 2003'ten beri devam eden tarihin en kanlı işgallerinden biri için yasal yaptırım sağlamak adına kullanılmıştı. Söz konusu yasa son yıllarda ABD'nin başka askeri eylemlerine zemin olarak kullanılıyordu.

ABD Kongresi'nin alt organı Perşembe günü yasayı yürürlükten kaldırma kararını 268 oyla kabul etti. Yasanın kaldırılmaması için 161 oy kullanıldı.

2002 tarihli yasa Ekim 2002'de Cumhuriyetçilerin önderlik ettiği bir Meclis'te daha geniş bir farkla kabul edilmiş ve o zamanki Başkan George W. Bush tarafından yasalaştırılarak imzalanmıştı.

2001 AUMF üzerine inşa edilen 2002 AUMF, 'Teröre Karşı Savaş' adı altında yürütülen emperyalist savaş kampanyasının temelini oluşturan 11 Eylül saldırılarından sonraki günlerde geçti ve ilan edilmemiş savaş bölgelerinde bile askeri harekata izin verdi.

Bununla birlikte, 2002 yasası özellikle Irak'ı hedef aldı ve dönemin Irak lideri Saddam Hüseyin'in ABD'ye veya İsrail gibi başka bir hedefe karşı kitle imha silahları kullanabileceği üzerinden yaratılan histeriyi temel alan "önleyici" saldırının yasal temelini oluşturdu.

Irak'ın herhangi bir kitle imha silahı yoktu, ABD istihbaratı da bunun bilincindeydi, ancak yine de ABD Mart 2003'te Irak'ın topyekün işgalini başlattı. 2013'te yapılan bir araştırmaya göre işgalin başlangıcından 2011'e kadar ABD'nin ülkedeki işgali sırasında tahminen 461.000 Iraklı katledildi. Söz konusu araştırma Washington Üniversitesi, Johns Hopkins Üniversitesi, Simon Fraser Üniversitesi ve Mustansiriya Üniversitesi tarafından yürütüldü.

Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'ne başkanlık eden Gregory Meeks, Perşembe günü yaptığı açıklamada, AUMF'nin, özellikle Saddam Hüseyin'in uzun zaman önce devrildiği için "suistimal edilmeye açık" olduğunu söyledi. "Yürütme organının 2002 AUMF'nin yasal yetkisini esnetme geçmişine sahip olması nedeniyle iptal çok önemli" diyen milletvekili, yasanın "Saddam Hüseyin'in Baas diktatörlüğüyle hiçbir ilgisi olmayan oluşumlara karşı askeri eylemlerin gerekçesi olarak" kullanıldığını söyledi.

Biden dönemi yapılan saldırılar hedefte değil

ABD Başkanı Joe Biden, Şubat ayında Irak Ordusu'na bağlı milisler tarafından kullanılan Suriye'deki bir depoya yönelik bir hava saldırısı emri verdiğinde, eylemin geçmişteki benzer hava saldırılarında kullanıldığı gibi "Terörle Savaş" dönemi yasalarına göre değil, meşru müdafaa amacıyla düzenlendiğini iddia etti. .

Senato'da Demokrat çoğunluğa liderlik eden Senatör Chuck Schumer'se 3 Ocak 2020'de Bağdat havaalanının dışındaki hava saldırısını örnek verdi. ABD'ye ait bir İHA tarafından gerçekleştirilen saldırıyla, İran'ın Kudüs Gücü komutanı Tümgeneral Kasım Süleymani'nin yanı sıra Iraklı Halk Seferberlik Kuvvetleri komutanı Ebu Mehdi el-Mühendis'e bu kapsamda suikast düzenlemişti.

Saldırıya misilleme olarak İran, Irak'taki iki ABD üssüne balistik füze saldırısıyla karşılık verdi ve Irak parlamentosu ABD güçlerinin ülkeyi terk etmesini talep etti.

Öte yandan Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'nin en üst düzey Cumhuriyetçi mensubu Michael McCaul yasanın iptaline karşı çıktı. McCaul, iptalin “Irak'ı istikrarsızlaştırabilecek, İran'ı cesaretlendirebilecek ve El Kaide'yi güçlendirebilecek tehlikeli bir geri çekilme mesajı gönderdiğini” söyledi.

Senato tasarısı ayrıca, Irak İşgali için yetki görevi gören 1991 AUMF'unu da iptal etmeyi amaçlıyor.