Çuvallayanlar arasında büyük finans kuruluşlarının hikmetinden sual olunmaz analistleri de var. Biz sıradan fanilerin yaşamları boyunca birarada göremeyeceği paraları bir kaç saniyelik bilgisayar işlemiyle cebe indiren bu "dahi"lere (her halttan anlıyorlar ya) turnuva öncesinde hangi takımın şampiyon olacağı sorulmuş ve şu tahminler alınmıştı:

İsviçreli banka UBS, turnuvayı kazanma şansı en yüksek olan ülkelerin İtalya, İspanya ve Brezilya olduğunu söylemişti ki, üç vuruşundan ancak tekini gol yapabilmiş görünüyor o da İspanya şampiyon olur ise tabii. Futbol maçlarını koca zoruyla izlemek zorunda kalan hanımların da (32 takımdan 20'sinin şampiyonluğu büyük sürpriz sayılacağından) üç atıştan tekini tutturma ihtimalleri epey yüksek zaten.

Danimarkalı Danske Bank ve İngiliz Evolution Group'un yuppileri Brezilya'nın şampiyon olacağını tahmin etmişti. Ama bırak şampiyonluğu, Brezilya yarı finale bile kalamadı, antrenörü ise hemen kovuldu ki bu başarısızlığın "top Brezilya'yı sevmedi" yahut "ilahlar böyle istedi" türünden şans faktörleriyle açıklanması zor. Danske ile Evolution'ın çürük tahminlerini de topun yuvarlaklığına bağlama ihtimali bulunmuyor zira turnuva aynı kadrolarla on kez tekrarlansa, onunda da Brezilya'nın şampiyonluğuna para yatıran bulunmaz artık. Peki, Danske'nin ve Evolution'ın hisse senedi tahminlerine hala güvenen olur mu, bilemem, orası parababalarının sorunu.

CEO'sunu W. Bush'a ekonomi bakanı sıfatıyla ödünç verecek kadar güvenilir sayılan Goldman Sachs, ne olur ne olmaz karizmayı çizdirmeyelim deyip riskli şampiyon tahmininden feragat etmiş ama yarı finalistleri İngiltere, Arjantin, Brezilya ve İspanya olarak sallamış ki, dört toptan sadece birini (gol yapmıyor haa) altı pasa ortalayabilmiş oluyor. Yuh artık, topu sadece evinin camını kırdığında gören Ayşe Teyzelere "şu 32 ülkeden dördünü seç bakiim nineciğim" deyip kupon doldurtsanız, (şampiyonu değil) ilk dördün tekini onların bilme ihtimali bile (4 çarpı 1/32 hesabıyla) yüzde 12.5 zaten. Koskoca finans devinin tahmin-güvenilirlik-reytingi benim rahmetli babaanneminkiyle eşit yani.

JPMorgan'ın analiz ekibi ise en desteksiz sallayanı. Fibonacci eğrileri, parite grafikleri ve bilumum kantitatif matematik modellerle ölçmüşler biçmişler, laboratuar raporuna bakıp, hımm, İngiltere kesin şampiyon demişler. Hatta finalde İspanya'yı yeneceğini de eklemişler. (Gol dakikalarını ve skoru bile saptadıklarını, ama filmin sonu bilinirse işin heyecanı kalmaz gerekçesiyle o kısmı artık kendilerine sakladıklarını düşünebiliriz.) JPMorgan'ın bankosu ilk onaltıya zarzor girdi malumunuz ki, zenginlerin milyon dolarlarını gözü kapalı emanet ettiği bu şirket brokırlarından sevabına bir hisse tüyosu rica etseniz, o tüyonun tutma ihtimali nedir, siz hesabedin artık.

İki ihtimal var:

A. Ya tarikat şeyhi muamelesi gören bu Harvard'lı zibidiler aslında bir halttan anlamıyor ama bankacılıkta, en absürd tahminlerde bulunup en esaslı moraranlara (reklamın moru beyazı olmaz düşüncesiyle) ekstra prim veriliyor.

B. Ya da hakikaten cin gibiler ve doğru tahmini kendilerine saklayıp yanlışı millete kakalıyorlar ki, (yani elden çıkaracakları hisse için "yükselecek, hemen al", toplayacakları kağıt içinse "düştü düşecek, acilen sat" tavsiyesinde bulunuyorlar ki) vurgunları katlamalı, bayramları havai fişek kutlamalı olsun.

Zenginin parasından bana ne, ister artırır ister batırır diyebilirsiniz, lakin mevzunun bir diğer finans imparatoru Merrill Lynch dolayısıyla ülkemizi de ilgilendiren boyutları var. Her ne kadar İmparator Merrill bu tahmin yarışmasından uzak durduysa da, eski "atıcı" kadrolarından birini Yeni-Osmanlı İmparatorluğu'nun Ankara Beyliği'ne nazır olarak sürgüne yollamış bulunuyor ve bize de uzun uzun düşünmek kalıyor: Yarın bir gün şimşek kadar hızlı tahmin yapabilen bu finansçı nazırımız, misal, döviz tutanın eli yanar dese (yahut armut rekoltesi yüksek olacak buyursa) kendisine inanacak mıyız, inanmayacak mıyız?

Öyle ya, neticede, tahminleri yüzde sıfır oranında tutan, şampiyon dediği 16. olan, maşallah dediği üç gün yaşayan bir meslek erbabından söz etmiş oluyoruz.

Not: Lynch'in resmi şirket logosunda bir öküz var, bunu da unutmuyoruz!

Mustafa Adalı