“Türkiye Tiyatro Kurultayı” İstanbul’da gerçekleşti. 8 sivil toplum kuruluşu, 9 tiyatro örgütü, 32 kültür-sanat kurumu, 85 tiyatro topluluğunun destek verdiği kurultaya Türkiye’nin değişik illerinden toplam 180 sanatçı katıldı.

7 saat süren kurultayın ilk bölümünde bir panel gerçekleşirken ikinci bölümde tüm katılımcıların söz aldığı bir forum yapıldı.

Uzun bir süreden sonra ilk kez amatör ve profesyonel, üniversite ve azınlık tiyatrolarını bir araya getiren kurultayın açış konuşmasını tiyatro sanatçısı Nedim Saban yaptı.

Seller altında boğulan kültür başkenti İstanbul’da bir tiyatro kurultayı toplandığını belirterek sözlerine başlayan Saban, sanat dünyasında da olası bir deprem ve sel felaketine karşı şimdiden tedbir alabilmek için bu toplantının örgütlendiğini söyledi. Saban sözlerini şöyle sürdürdü: “Bugün 12 Eylül Tiyatro Kurultayı’nın sonunda örgütlenmeyi başaralım ki, karşımıza çıkacak büyük afetlerde kahramanlara gerek duymadan, sadece beyin gücümüz ve insanoğlunun dayanışma bilinci sayesinde karşı duracak gücümüz olsun”

Saban’ın konuşmasının ardından yazar, düşünür Temel Demirer ve tiyatro sanatçısı Ersan Uysal, kurultaya katılanları selamladı. Demirer ülkenin içinden geçtiği traji-komik ortamda sanatçıların örgütlenme perspektifi ile bir araya gelmelerinin önemine değindi. Ersan Uysal ise örgütlenme konusunda 60’lı yıllarda üç sanatçının bir tiyatro sendikası var etmek için verdikleri büyük mücadeleyi anlattı.

Konuşmaların ardından başlayan panelde ise 9 sanatçı örgütü ve koordinasyon komitesi adına konuşmalar yapıldı.

Moderatörlüğünü Ömer Faruk Kurhan’ın yaptığı panelde Tiyatro Oyuncuları Derneği’nden Ali Yaylı, İstanbul Alternatif Tiyatrolar Platformu Girişimi’nden Fırat Güllü, Türkiye Tiyatrolar Birliği Dönem Sözcüsü Zafer Gecegörür, Uluslararası Çocuk ve Gençlik Tiyatroları Birliği Türkiye Temsilciliği’nden Nurkut İlhan, İstanbul Amatör Tiyatrolar Çevresi’nden Mehmet Esatoğlu, Tiyatro Oyuncuları Meslek Birliği’nden Orhan Kurtuldu, Tiyatro Eleştirmenleri Birliği’nden Metin Boran Tiyatro Yayıncıları Birliği’nden Mustafa Demirkanlı, Tiyatro İşçileri Sendikası Girişimi’nden Orçun Masatçı, Nazım Hikmet Kültür Merkezi Tiyatro Topluluğu’ndan Orhan Aydın, Manisa Manşet Oyuncuları’ndan Turgay Tanülkü ve Tiyatro Kare’den Nedim Saban kurultayın baş gündemi olan çatı örgütlenmesi konusunda düşüncelerini ortaya koydular.

Toplam 12 sanatçının söz aldığı panelde örgüt temsilcileri konuşmalarda ülkemizde sanat örgütlenmelerinin içinde bulunduğu konuma dikkat çekerek sanat alanının içinde bulunduğu sahipsizlikten çıkmasının yolunun tüm örgütleri kucaklayacak bir çatı örgütlenmesi olduğunu belirttiler.

Kurultayın ikinci bölümünde ise moderatörlüğünü Zafer Gecegörür’ün yaptığı bir forum gerçekleşti. Toplam 35 sanatçının söz aldığı forum 4 saat sürdü.

Bakü, İzmir, Ankara, Bartın, Trabzon, Kocaeli, Bursa, Bulancak, Siirt ve İstanbul’dan kurultaya katılan sanatçıların söz aldığı forumda ülke tiyatrosunun içinde bulunduğu durum ve gerçekleştirilmek istenen çatı örgütlenmesine ilişkin görüşler ortaya kondu.

Kurumları adına konuşan konuşmacılar öncelikle temel gereksinimlerden birinin tiyatro yasası olduğuna vurgu yaparken öte yandan da sonuç alıcı örgütlenme modellerinin oluşturulması gerektiğine dikkat çektiler. Devlet yardımının paylaşımı, salon ve izleyici yaratma konusunda acil girişimlerde bulunulması, değişik birimlerdeki toplulukların yapılandırma çalışmalarının hızlandırılması hedefiyle çalıştayların örgütlenmesi önerileri foruma katılan değişik tiyatro alanlarından konuşmacılarca dillendirildi.

Kürt, Ermeni tiyatrosundan da konuşmacıların söz aldığı forumda çok dilli ülke tiyatrosunun içinde bulunduğu durum da konuşuldu. Ermeni tiyatrocular ülke tiyatrosu tarafından görmezliğe gelindiklerini belirtirken Kürt tiyatrosu temsilcileri ise yaşadıkları yoğun baskı ortamından şikayetçi oldular.

Kurulması düşünülen çatı örgütlenmesi için daha yoğun tartışmaların yapılması ve ilkelerin belirginleşmesi için diğer illerde de toplantıların yapılması talebi üzerine Kasım ayında Ankara’da gerçekleşecek 14. Ankara Tiyatro Festivali’nde de bir toplantı düzenlemeyi kararlaştıran kurultay katılımcıları İstanbul Buluşması için yayınlanacak sonuç bildirgesi için de öneriler yaptılar.

Kurultayın kapanışında söz alan Orhan Aydın ise tüm tiyatroları sel felaketinde büyük bir yıkıma uğrayan Aziz Nesin Vakfı ile dayanışmaya çağırdı. Bu çağrı üzerine yapılan önerilerle bir komite kurularak önümüzdeki günlerde etkinlikler örgütlenmesine karar verildi.

Kurultay katılımcıları önümüzdeki Kasım ayında Ankara toplantısını örgütlemek üzere hazırlıklara başlıyor.