Monday, 27 December 2010 - 07:30

Çok dillilik istisna değil


Birden fazla dilin Türkiye'ye bölüp bölmeyeceği tartışılırken, dünyadaki çok dilli ülkelerin durumu ve konuşulan dillerin yasal statüsü de gündeme geliyor. Birden fazla dilin konuşulduğu ülkelerin bazılarında durum şöyle:

Kanada
Kanada çok dillilik konusunda yol katetmiş bir ülke olarak göze çarpıyor. 1969 yılında çıkartılan Resmi Diller Kanunu uyarınca Kanada İngilizce ve Fransızca'yı resmi dil olarak kabul etti. Kanuna göre, devlet tüm yurttaşlarına bu iki dilde hizmet vermek zorunda. Eyaletler düzeyinde New Brunswick resmi olarak çok dilli iken, Quebec'te Fransızca resmi dil olarak kabul ediliyor. Tek dilin kabul edildiği yerlerde bile, talep halinde başka dillerde hizmet verilmesi yasalarla güvence altına alınmış durumda. 2006 yapılan nüfus sayımında, sorular ve bilgiler 62 farklı dilde uluşılabilir kılınmıştı.

Bolivya
Bolivya'nın 2008 yılında kabul edilen anayasanın 2. maddesine göre İspanyolca'nın yanında 36 yerel dil resmi olarak tanındı ve güvence altına alındı.

Meksika
Meksika devleti, aralarında 1,5 milyon kişinin konuştuğu Nahuatl ve 27 kişinin konuştuğu Aquacatec de olmak üzere 62 tane dili İspanyolca'nın yanında resmi olarak tanıyor. Federal düzeyde herhangi bir resmi dilin bulunmadığı ülkede, devlet işlerinde fiili olarak İspanyolca kullanılıyor.

Amerika Birleşik Devletleri
ABD'de federal düzeyde herhangi bir resmi dil bulunmuyor. Fakat fiili olarak çift dilli eyaletler mevcut. Örneğin Louisana eyaleti de facto olarak İngilizce ve Fransızca'yı tanıyor. Hawai eyaleti Hawaice ve İngilizce'yi fiili olarak tanırken, Kaliforniya, Teksas ve Florida'da, yoğun Latin nüfusu dolayısıyla belediye hizmetleri İngilizce'nin yanında İspanyolca'da da veriliyor.

Hindistan
Hindistan'da İngilizce ve Hindi'nin da dahil olduğu 23 dil resmi olarak tanınıyor. Ortaöğretimdeki bir Hintli, kendi yerel dilinin yanında İngilizce'yi de öğreniyor. Puducherry bölgesinde ise resmi dil Fransızca.

Avusturya
Avusturya resmi dil olarak Almanca'yı kabul ediyor. Bununla birlikte, ülkede yaşayan Hırvat, Macar ve Sloven azınlıkların dilleri federal yasalar tarafından güvence altına alınmış durumda.

Belçika
"Bölünme" tartışmalarının yaşandığı ve uzun süredir hükümetin kurulamadığı Belçika'da üç tane resmi dil bulunuyor: Flamanca, Fransızca ve Almanca. Başkent Brüksel'de hem Flamanca hem de Fransızca resmi dil olarak kullanılıyor.

Finlandiya
Finlandiya'da Fince ve İsveççe resmi dil olarak kabul edilirken devlet Samice ve Çingenece'yi de anayasal olarak tanıyor.

Lüksemburg
Lüksemburg'da üç dil resmi olarak kabul ediliyor: Lüksemburgca, Fransızca ve Almanca. Eğitimin ilk dört yılında Lüsemburgca öğretilirken, daha sonra Almanca ve Fransızca öğretiliyor. Bunun yanında eğitim çağındaki çocuklar, bu üç dilden ayrı olarak İngilizce ve başka bir Avrupa dili daha öğreniyorlar.

Hollanda
Hollanda'da Flamanca ve Frizce resmi dil olarak kabul ediliyor. Frizce'yi ülkede 300 ila 700 bin kişi konuşuyor.

İsveç
İsveç'te 2009 yılından bu yana resmi dil bulunmuyor. Genel olarak konuşulan dil İsveççe iken, Fince, Çingenece ve Yidişçe gibi diller anayasal güvence altında bulunuyor.

(soL - Dış Haberler)

Ekler

İletişim: habermerkezi@sol.org.tr - sol@sol.org.tr