Kamuoyu nezdinde güvenirliliği kalmayan ÖSYM’ye dair ortaya çıkan skandallara bir yenisi daha eklendi. DDK’nın 2009 yılında başlattığı, sınav skandalları patlak verince derinleştirdiği raporunda belirtilene göre kurumda çalışan bazı kişiler para karşılığında özel dershanelere soru hazırlıyor. Bu kişilerin arasında tüm gizli aşamalarda görev yapan ve sınav sorularının hazırlandığı Kapalı Dönem’e giren kişiler de var.

DDK’nin YÖK ve ÖSYM üzerine 2009 yılında başlattığı KPSS skandalının ardından derinleştirdiği inceleme sonucunda hazırlanan rapor, 24 Şubat 2010 tarihinde YÖK ve Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na iletildi. DDK adına “geçici uzman” olarak görev yapan Sayıştay Başdenetçisi Ferhat Gündüz’ün hazırladığı 60 sayfalık raporda çarpıcı ifadelere yer veriliyor.

Hem sınav sorusu hazırlıyor, hem dışarıya soru satıyor
Yeliz Ç.A, şifreleme skandalının yaşandığı son YGS için sınav sorularının hazırlanması amacıyla ÖSYM’nin kapalı döneme gönderdiği 14 isimden biri ve tüm gizli aşamalarda görev yaptı. DDK’nın raporu ise inanılmaz bir gerçeği ortaya çıkardı ve Yeliz Ç.A.’nın dışarıya soru sattığını ifade etti. Raporda şu ifadelere yer verildi:

"Tarafımıza gelen iddia, soru hazırlama biriminde çalışan bazı kişilerin ücret karşılığı dışarıya soru hazırladıklarıyla ilgilidir. ÖSYM’nin yaptığı tüm sınavların, sınav sorularını hazırlayan TAB biriminin test geliştirme uzmanlarından bazıları yayınevleri ile anlaşarak kitap yazmışlar ve yazmaktadırlar. Bu isimlerin başında matematik sorularını hazırlayan komisyonun koordinatörü Yeliz Ç.A. gelmektedir. Yeliz Ç.A’nın çeşitli yayınevlerine parayla kitap hazırlamakta olduğu kurumdaki çalışanlar tarafından da bilinmektedir. Her ne kadar soru bankası yazmadığını ders kitabı hazırladığını iddia ederek kendini savunmaya çalışsa da kendi anlattığı hususlar dışında neler yaptığı kontrol dışıdır. Kendi ifadesine göre ders kitabı hazırladığı kabul edilse bile bu kitaplarda bile örnek sorular yer almaktadır."

DDK iyimser yaklaşmış!
‘Soru hazırlama biriminde çalışan bir kişinin mesaisi dışında soru yazmaya vakit harcamayacağının düşünüldüğü’ ifade edilen raporda, “Mesaide uğraştığı kavramları mutlaka hazırladığı kitapta da ister istemez kullanmaktadır” denildi. Oysa ÖSYM tarafından yapılan tüm sınavlarda patlak veren skandallar, sonrasında ortaya çıkan ilişkiler ağı kamuoyunda sorunun bir kişinin sorumsuzluğu ya da kötü niyeti değil, organize bir suç şebekesi ile karşı karşıya olunduğu izlenimini yaratıyor.

Raporun devamında Yeliz Ç.A. dışında TAB biriminde görev yapan Evren D., Erkam D.’nin de belirli yayınevlerine kitap hazırladıkları belirtilirken, “Soru hazırlamakla görevli emekli öğretmen İsmail Gümüşel’in de Yeliz Ç.A’nın yayınevleri ile ilişkisini kurduğu bilinmektedir” ifadelerine yer verildi. KPSS soruşturması sırasında 8 kişi görevden alınmış, Erkam D. de bu listede yer almıştı. Ancak raporda adı geçen diğer isimlerle ilgili herhangi bir işlem yapılmamıştı.

Meteksan ÖSYM ilişkisinde de skandallar
Raporda, ÖSYM-Meteksan ilişkisine dair çarpıcı saptamalarda bulunuldu. ÖSYM’nin Meteksan’a bağımlı hale geldiği, haksız menfaat sağlandığı vurgulandı. Meteksan dışında firmaların ihaleye yeterlilik verilmediği için giremediği ifade edilen raporda, Meteksan’a haksız kazanç sağlandığı 2008 yılı KPSS örneği verilerek, şöyle anlatıldı:

"Sınavın sözleşme bedeli 59.294 bin TL, yaklaşık maliyet 60 milyon TL ve görev alacak kişilere ödemeler 36 milyon TL’dir. 36 milyonluk ödemenin idare hesaplarına göre 24.857.672’si kişilere ödenmekte aradaki fark firmaya kâr olarak aktarılmaktadır. Bu rakam ise yaklaşık 11 milyon liradır. Böyle bir kâr oranı önemli hiçbir hizmet yapmayan, maliyeti bulunmayan Meteksan için yüksek bir rakamdır. İdare tarafından haksız menfaat sağlanmıştır. Ödenen paraların yaklaşık maliyet hesaplamalarına göre yaklaşık yüzde 41.82’lik bölümü kamu zararıdır ve firmaya sağlanmış haksız kazançtır. Bu oran 2010 yılı ihalesinde yüzde 38’dir."

Raporda bazı ÖSYM çalışanlarının çocuklarının da Meteksan’da çalıştığı vurgulanırken, ÖSYM’de personelin malvarlıklarının soruşturulmasının ve ilgili kişiler ile akrabalarının sınav başarılarının analiz edilmesi de istendi.

ÖSYM Başkanı Prof. Dr. Ali Demir, “Meteksan güvenilir işini iyi yapan bir firma. Çok fazla yatırım yaptı” demiş, ancak soruların kurgulanması sırasında da Meteksan’ın hata yaptığı belirlenmişti.

Çocuklar şifre arayacaklar
YGS’deki şifre skandalı ile ilgili bir basın açıklaması yapan TÖDER Yönetim Kurulu Başkanı Enver Yücel, 2011 YGS'sinde şifre kullandılıdğı iddiasıyla öğrencilerin, velilerin, kamuoyunun bir telaşa düştüğünü belirterek, "ÖSYM Başkanımızın açıklamalarıyla bu şüpheler, düşünceler yerini sakinliğe değil, daha fazla kafaları karıştırmaya sevketmiştir" dedi. Töder açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

“Bundan sonraki sınavlarda öğrencilerimiz, maalesef sınavlara girdiklerinde şifre arayacaklardır. 'Acaba burada bir algoritmayı ben bulabilir miyim?', 'Acaba hangi şifreye göre cevaplar sırlanmıştır?' şeklinde bir düşünceye sahip olacaklardır. Öğrencilerimiz buna tevessül etmesinler, böyle bir düşünce içerisinde olmasınlar. Zaten o algoritmayı bulana kadar herhalde sınav yetmez, bir gün yetmez, iki gün de yetmez. O konu kriptocuların işidir. O da günler alır ve ancak öyle çözülebilir”

Harem selamlık sorumlusu bulunsun
Yücel, kız öğrencilerin bazı okullarda bir arada sınava girmelerine de üzüldüklerini söyleyerek, "Bu yazılımı yapan hangi teknik elemansa, bu bulunmalıdır ve idari soruşturmaya tabi olmalıdır. Çünkü yanlış anlaşılmıştır, yanlış anlaşılmalara sebep olmuştur. Kötü niyetle belki yapmamıştır ama acemilik yapmıştır. Çünkü kamuoyunda 'Neden kız öğrenciler biraraya getirilerek, sınavlara girmiştir' şeklinde haklı olarak gündeme gelen konuyu ÖSYM çözmelidir. Acemilik midir, başka maksat mı vardır? Bu bulunmalıdır, gereken işlemler yapılmalıdır" diye konuştu.

(soL -Haber Merkezi)