Festival ilk defa 3 Aralık 1979 tarihinde gerçekleştirildi. Küba Sinematografik Endüstri ve Sanatlar Enstitüsü (ICAIC) tarafından başlatılan festivalin ilk buluşmasına 600’ün üzerinde Latin Amerikalı yönetmen katılmıştı.

Bu yıl 33.’sü düzenlenen festival sadece Havana’nın bilinen salonlarında gerçekleşmiyor. 10 gün boyunca sayısız etkinlik adanın 14 bölgesinde sinemaseverlerle buluşuyor.

Bizim Amerika’nın Sineması
120 yıl önce José Martí “Bizim Amerika’nın” halklarını egemen sömürü kültürüne karşı en kısa sürede buluşmaya çağırmıştı. Latin Amerika kendi kültürünü yaşatmalı ve her alanda var etmeliydi.
Festivalin eksenini, Latin Amerika ve Karayip sinemasının tanınması, önemi ve sanatsal değerlerinin yaşatılması, Latin Amerika ve Karayiplerin kültürel kimliğinin zenginleştirilmesi ve bu zenginliklere katkıda bulunulması oluşturuyor.

33. festival programı birçok alt kategoriden oluşuyor. Dikkat çeken başlıklar arasında yarışma seçkisinin yanı sıra “Perspektifte Latin Amerika” ve “Diğer Enlemler” bulunuyor. Perspektifte Latin Amerika başlığında kıtanın tüm ülkelerinden uzun ve kısa metraj filmler izleyiciyle buluşuyor. Bunun yanında yapımcılar deneysel film başlığında orijinal biçimsel ve tematik yaklaşımlarını sergileyecekler, Latin Amerika’da hayatı belgesel filmin ayırt edici gücüyle anlatacaklar. “Küba’da Üretildi” başlığında Kübalı ve yabancı yönetmenler Küba’da yaşamı filme aktarmaya çalışacak ve Küba’nın gerçekliğini beyaz perdeye yansıtacaklar.

Diğer Enlemler başlığında ulusal sinemaların eğilimleri, farklı sinema okullarının ve enstitülerin bakış açıları aktarılacak ve fikir alışverişinde bulunulacak. Çağdaş Dünya Sineması’ndan öne çıkan ve temsil gücü yüksek filmler gösterilecek.(1)

Türkiye’den 2 Yönetmen
Festival programında Türkiye’den Semih Kaplanoğlu’nun Bal, Süt ve Yumurta isimli filmleri de yer alıyor. Belgesel dalında Adam Isenberg’in yönetmenliğini yaptığı Türkiye, Nikaragua ve İspanya ortak yapımı Dilsiz Bir Hayat ülkemizi temsil edecek.

Çocuklar da Unutulmadı
Festival bünyesinde bu yıl 25.’si gerçekleştirilen “Latin Amerikalı Çocuğun Görsel İşitsel Evreni” 6-10 Aralık tarihleri arasında gerçekleşecek. Program kapsamında, görsel işitsel malzemenin çocuk ve genç bireyler üzerindeki etkisi, çocuk hakları, iletişim sürecine çocuk ve gençlerin aktif katılımı gibi başlıklarda panel, açık oturum ve konferanslar verilecek. Etkinliklere paralel olarak jürinin çocuklardan oluştuğu, dünyanın her yerinden ve her yaşa uygun çocuk filmlerinin gösterileceği bir yarışma seçkisi bulunuyor.(2)

Büyük Ödül Karayip Mercanı
Festivalin merakla beklenen anlarından biri geleneksel festival büyük ödülü olan Mercan’ı hangi filmin kazanacağı oluyor.

Ödülü ilk defa 1979 yılında Brezilyalı yönetmen Geraldo Sarno “Coronel Delmiro Gouveia” adlı yapıtı ile kazanmıştı. Geçtiğimiz yılın büyük ödülü 30. İstanbul Film Festivali Jüri Özel Ödülünü de kazanan Uruguaylı yönetmen Federico Veiroj’un “Faydalı Hayat” adlı filmine verildi.

Bizim Amerika İlk Kopya Ödülü İçin 7 Finalist
Festivalin bir ayağını da 30. Festival kapsamında başlatılan sinema endüstrisine dönük projeler oluşturuyor. Üretim, geliştirme, dağıtım gibi başlıklarda profesyoneller yetiştirmeyi hedefleyen seminerler, toplantılar, atölye çalışmaları yapılıyor. Latin Amerika’nın Bolivarcı Alternatifi (ALBA) olarak bilinen Karayip ve Latin Amerika Ülkeleri Birliği, çekimleri tamamlanmış ancak yapım sonrası için finansman ihtiyacı olan projeler için oluşturulan “Bizim Amerika İlk Kopya” isimli yarışmada birincilik ödülü olarak filmin tamamlanması için finansman sağlıyor.(3) Finalist projeler festival sayfasında duyurulmuş durumda.

Festival bünyesinde Latin Amerika’nın ünlü isimlerine övgü programları da yer alıyor. Gabriel Garcia Marquéz, Roberto Matta ve Humberto Solas çeşitli film seçkileriyle anılıyor.
7’den 70’e Herkes İçin Sinema

Festivalin biletleri 14 Kasım 2011 tarihinden itibaren satışa çıkmış durumda. Bilet satışları Acapulco, Payret, Ramp, Yara, Riviera, Chaplin, 23 ve 12, ve Infanta isimli tiyatroların gişelerinden, Festival Binasından ve Küba Postanesi Ticaret Ofislerinden gerçekleştiriliyor.

15 girişi kapsayan Festival pasaportu şeklinde hazırlanan biletler 20 Küba Ulusal Peso’su (CUP) ederinde yani 1,40TL. Bilet fiyatı Küba’da sanatın toplumsal yaşamın bir parçası haline nasıl geldiğine gösterilebilecek küçük bir ayrıntı. Halkın festivale katılımı devlet politikası olarak sanatsal alanın yaygınlaştırılması çerçevesinde teşvik ediliyor.(4)

Darısı güzel ülkemizde alışveriş merkezlerine sıkışmış film festivallerinin ve iyimser bir yaklaşımla festival filmlerinin birine bile ücretini ödemeyi hesaplamak zorunda kalan emekçi sınıfımızın başına. Sahi emekçilerimiz en son ne zaman festival kuyruğuna girdi?

Mehmet Onur ÇUVALCI

Referanslar
(1) Festival Resmi Web Sayfası: www.habanafilmfestival.com
(2) Ulusal Ekvador Sinematografi Konseyi Resmi Web sayfası: www.cncine.gob.ec
(3) ALBA Kültür Portali: www.albacultural.com
(4) http://cuba.cu/noticia.php?actualidad&id=9599