Suudi Arabistan, Çin öncülüğünde geliştirilen ve sınır ötesi ödemelerde dolara ve SWIFT sistemine alternatif oluşturması hedeflenen mBridge dijital para platformundan çekildi. 

Riyad, çekilmenin önceden belirlenen plan doğrultusunda gerçekleştiğini savundu.

Çin öncülüğünde alternatif ödeme sistemi

Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri merkez bankalarının yer aldığı mBridge projesine Suudi Arabistan da 2024'te katılmıştı.

Platform, merkez bankalarının kendi dijital para birimleri üzerinden doğrudan işlem yapmasına olanak sağlayarak geleneksel uluslararası ödeme sistemlerinde doların aracı para olarak kullanılmasını azaltmayı amaçlıyor. Blockchain teknolojisine dayanan sistemle sınır ötesi işlemlerin daha hızlı ve düşük maliyetli hale getirilmesi hedefleniyor.

Suudi Arabistan projeden ayrıldı

Suudi Merkez Bankası (SAMA), Financial Times'a yaptığı açıklamada projeye ilk olarak 2023'te gözlemci üye olarak katıldığını, 2024'te ise platformun geliştirilmesi ve "minimum uygulanabilir ürün" aşamasındaki çalışmalara dahil olduğunu belirtti.

SAMA, platform üzerindeki kavram kanıtlama çalışmasını 13 Mayıs 2025'te tamamladığını ve bunun ardından mBridge'e katılımcı olarak devam etmediğini açıkladı.

ABD baskısı tartışması

FT'nin haberinde, Suudi Arabistan'ın projeden çekilmesinin ABD'nin baskısıyla bağlantılı olup olmadığı da ele alındı.

Habere konuşan ve konuya yakın bir kişi, Suudi Arabistan'ın projedeki başlangıçtaki rolünün sınırlı olduğunu belirterek çekilme kararından daha geniş bir siyasi sonuç çıkarılmasının doğru olmayacağını söyledi. Aynı kaynak, Suudi Merkez Bankası'nın projeyle daha düşük profilli biçimde temasını sürdürdüğünü ifade etti.

mBridge, ABD'de doların uluslararası finans sistemindeki ağırlığını azaltabilecek bir girişim olarak tartışılıyor. Eski ABD Ulusal Güvenlik Konseyi yetkililerinden Daleep Singh, Çin'in platform üzerinden finansal standartlar üzerinde önemli bir nüfuz kazanabileceği ve bunun ABD yaptırımlarının uygulanmasını zorlaştırabileceği uyarısında bulunmuştu.

Dolara alternatif arayışı

ABD Başkanı Donald Trump da dolara alternatif ödeme sistemlerini destekleyen BRICS ülkelerine yönelik yüksek gümrük vergileri uygulanabileceğini açıklamıştı.

Bu açıdan mBridge, yalnızca teknik bir dijital ödeme projesi değil, uluslararası finans sisteminde doların ağırlığına ilişkin daha geniş tartışmanın da bir parçası olarak değerlendiriliyor.

BIS de projeden ayrılmıştı

mBridge projesinin kurucu ortaklarından Bank for International Settlements (BIS) de Ekim 2024'te projeden ayrılmıştı.

BIS Genel Müdürü Agustín Carstens, ayrılmanın projenin başarısızlığı ya da siyasi nedenlerle gerçekleşmediğini, kurumun projedeki rolünü tamamladığını söylemişti.

Projenin geleceği

Suudi Arabistan'ın ayrılmasına rağmen mBridge'in geliştirilmesi sürüyor. Platformun ticari kullanıma açılması planlanırken, Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri merkez bankalarının yanı sıra başka katılımcıların da sistemin geliştirilmesine dahil olması öngörülüyor.

Suudi Arabistan'ın projeden çekilmesi, Çin'in dolar merkezli küresel ödeme sistemine alternatif oluşturma girişimlerinin karşılaştığı siyasi tartışmaları yeniden gündeme getirirken, Riyad'ın ABD ve Çin'le ilişkilerindeki dengeyi de tartışmaya açıyor.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.