2025 asgari ücret belli oldu. Enflasyonun 17 puan altında yapılan zamla asgari ücreti 22 bin 104 lira açıkladılar. Yoksulluk sınırının ancak üçte birinin reva görüldüğü bu miktarla ilgili gelen tepkiler sert oldu.

Asgari ücrete yüzde 30'da kalan zam ve enflasyonla beraber emekçilerin cebinden sermayeye kaynak aktarımı yeni yılda da büyümeye devam edecek. 

AKP'li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan bugün partisinin grup toplantısındaki konuşmasında asgari ücrete çok kısa değindi, oranlar tam tersini gösterdiği halde "çalışanları enflasyona ezdirmedikleri" iddiasını yineledi. Konuşmasını "Fetih suresi"ni okuyarak başladı.

Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay ise düzenlediği basın toplantısında Asgari Ücret Tespit Komisyonu'na "adil bir düzenleme" yapılmadığı sürece bir daha katılmayacaklarını açıkladı.

Erdoğan ‘Fetih suresi’yle, Atalay ‘artık yokuz’ diyerek sıyrılmaya çalışırken; sendikalar, siyasi partiler nasıl tepki verdi?

THTM: Ekonomik ve toplumsal bunalımın sorumlusu olan sermaye dokunulmaz değildir

Türkiye Halk Temsilcileri Meclisi, “Sefalet ücretine emekçiler mahkum değil” diyerek ses yükseltti. Sosyal medya aracılığıyla yapılan paylaşımda uzun bir değerlendirme yer aldı. Sermaye ve sermaye iktidarının emek düşmanlığında iyice saldırgan olacağının işareti olarak görülen bu zamma ilişkin, “İç ve dış sermayenin ve onun uygulama aygıtı olan siyasi iktidarın, bugünkü pervasız sınıf tahakkümünde sınır tanımayacağının, 2025’te 2024’ü bile aratacak sömürü koşullarını hazırladığının yeni bir kanıtıdır” denildi.

Ücretin, IMF’nin ne denli söz sahibi olduğunun tescili olduğu vurgulandı. Kamulaştırma çıkışının yinelendiği açıklamada örgütlenme ve ses çıkarma çağrısı yapıldı.

Açıklamanın bir kısmı şöyle:

“2025 yılı, sendikalı veya sendikasız tüm işçiler ve memurlar bakımından bir yoksullaştırma ve hatta açlıkla imtihan yılı yapılmak istenmektedir. Bu bir kader değildir. Emekçiler buna mahkum değildir. Açıklanan hiçbir karar değiştirilemez değildir. Ekonomik ve toplumsal bunalımın sorumlusu olan sermaye dokunulmaz değildir. İktidara geri adım attırmak olanaksız değildir. O nedenle şimdi sınıf çıkarlarımız etrafında örgütlenmek ve sesimizi yükseltmek zamanıdır. Türkiye Halk Temsilcileri Meclisi tüm kararlılığıyla bu mücadelenin arkasında ve içindedir.”

CHP MYK toplandı, ’30 altında yokuz’cu Özel sendikalara gitti

Asgari ücret gündemiyle toplanan CHP MYK’sında alınan kararları CHP Emek Büroları Genel Koordinatörü, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Gamze Taşcıer duyurdu.

“Asgari ücret 30 bunun altında yokuz” sloganını sahiplendiklerini söyledi. Vekillerin Meclis Genel Kurulu’na katılmayacaklarını, işçilerin çalıştığı yerlerde saha çalışmaları yapacaklarını açıkladı.

Taşçıer, “Bu sefalet ücretiyle olmaz diyen herkesi, sendikaları, STK’ları 28 Aralık Cumartesi günü saat 13.00’te, Ankara Tandoğan Meydanına Genel Başkanımız Sayın Özgür Özel’in de katılacağı ‘Yurttaş Birlikteliği’ne destek olmaya, ‘geçinemiyoruz’ diyenlerin sivil çağrısına ses olmaya çağırıyoruz” dedi.

CHP 27 Aralık Cuma günü MYK’yi ve Parti Meclisi’ni bir kez daha toplayacak. Erken seçim çağrılarını yineleyecekler ve yol haritası duyurulacak.

Özel Türk-İş ve Hak-İş'e gitti

MYK’den çıkan bir diğer karar da Özel’in Ankara’da sendikaları ziyaret etmesi oldu.

Bu kapsamda, CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay'ı ziyaret etti. Özel, "Türk-İş'in bu dönem işçilerle beraber ilan ettiği talep de yeterli değil, ancak bizim talebimize yakın olması önemlidir" dedi.

“MYK toplantısında aldığımız karar gereğince bundan sonra sahadayız” diyen Özel “Geçim olmazsa seçim olur” çıkışı yaptı. Ziyaret sonrası açıklama yaptı ve şunları söyledi:

“Türk-İş asgari ücret komisyonun temsilcisi olarak yer alıyor. Dün apar topar gerçekleştirilen toplantıya katılmamalarını önemli buldum. Asgari ücrete verilen yüzde 30'luk zammın bir sefalet ücreti olduğunu ve reddettiğimizi duyurdum. Biz bu asgari ücretle mecliste olmadığımızı söyledik. 17 bin 2 liralık ücret verildiğinden bugüne 7 bin liralık gerilime görüldü. Beyefendiler yeni asgari ücrete 5 bin liralık artış yaptılar. İlk başta bu 7 bin lirayı telafi etsinler. 

Bu asgari ücretle geçim olmaz, geçim olmazsa seçim olur. Türkiye'de emekten yana, emekçiden yana bir iktidarın kurulması için mücadele edeceğiz. Bizim bu meseleye tahammüllü yaklaşmamız mümkün değil. Cumartesi günü Tandoğan'da yapılacak mitingde varız.”

Özel, TÜRK-İŞ'in ardından Hak-İş Genel Başkanı Mahmut Arslan ile görüştü. Görüşmede, “Asgari ücret tartışmaları sırasında Hak-İş'in ortaya koyduğu, tutuma, yaklaşıma ve açıklamalara teşekkür ediyorum” dedi. 

Cumartesi günü için 67 sivil toplum örgütünün çağrıları olduğunu söyledi ve  “Mitinge bütün emekçileri davet ediyorum” ifadelerini kullandı.

Faiz indirimi çıkışı

CHP Genel Başkan Yardımcısı Yalçın Karatepe de bir açıklama yaptı. Asgari ücrette düşük oranda yapılan zammın Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) faiz indirimine alan açtığını belirtti. 

Karatepe, "Merkez Bankası’nın yarınki toplantısında bir faiz indirimi kararının güçlendiği görülüyor. Muhtemelen 100-150 baz puan arasında bir indirim yapacakları tahmin ediliyor” dedi.

TKP sokağa çıktı: AKP'nin emekçilerle alay etmesine izin vermeyeceğiz

Türkiye Komünist Partisi, açıklanan yeni asgari ücretin emekçilerle alay etmekle aynı anlama geldiğini vurguladı. TKP'den paylaşılan ilk değerlendirmede ''İşçi sınıfının yarattığı zenginliği, bütün halka ait olan yurdumuzun kaynaklarını bir avuç holdingin iç etmesine izin vermeyeceğiz'' denilmişti.

“Asgari ücretin karşısına azami taleplerle çıkacağız” açıklaması yapan TKP bugün 3 büyük kentte sokaktaydı:

DEM Parti: Hani halkı enflasyona yedirmeyecektiniz?

DEM Parti Eş Genel Başkanları Tuncer Bakırhan ve Tülay Hatimoğulları, 2025 yılında uygulanacak asgari ücretin 22 bin 104 TL olarak belirlenmesine tepki gösterdi. Tülay Hatimoğulları, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a "Hani halkı enflasyona yedirmeyecektiniz? Bir gün olsun bir sözünüzde duramaz mısınız" diye sordu.

“Açıklanan asgari ücret, 2025 yılına girmeden gelen açlık, yoksulluk müjdesidir. AKP iktidarı bir kez daha emekçi düşmanlığını ve yaşamla-toplumla arasında tek bir bağ kalmadığını göstermiştir" diyen Bakırhan, şunları kaydetti:

“Kiraların 20 bin TL üstü olduğu, yoksulluk sınırının 70 bin TL’yi aştığı, vergilere yüzde 43,93 zam yapıldığı bu düzende milyonlarca asgari ücretli için belirlenen bu ücret; iktidarın halka dayattığı yoksulluk ve açlık ısrarının en net mesajıdır. Halkın çiğneyecek kelimesi kalmadı, ödeyecek kirası, pazara uğrayacak mecali kalmadı. Bu ücret halkı göz göre göre sefalete kabul ettirme girişimidir. Savaşa, ranta geçit ücretidir. Belirlenen asgari ücreti reddediyoruz. Milyonlarca asgari ücretli ve emeğin-yaşamın yanında olan herkesle birlikte bu asgari ücrete karşı insan onuruna yaraşır bir ücret belirlenmesini talep ediyoruz.”

Hatimoğulları da AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın geçmiş açıklamalarını hatırlatarak, şu ifadeleri kullandı:

“Bir gün olsun bir sözünüzde duramaz mısınız? Yıllar önce, bir konuşmasında 'Evin kirasını kim ödeyecek? Elektrik, su parasını kim ödeyecek? Bu zalim yönetim, bu aziz millete bir bardak çayla simidi bile çok görüyor' diyen Erdoğan'a bugünkü Erdoğan çıkıp cevap versin. Zira kiraya bile yetmeyen asgari ücret belirlenmiştir.”

Müsavat Dervişoğlu: Sadaka bile değil

İYİP Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu, 22 bin 104 lira olarak açıklanan 2025 yılı asgari ücretine dair “Sadaka bile değil” dedi. Erdoğan'a seslenen Dervişoğlu, "Sarayın penceresinden halkın sofrası gözükmez" ifadesini kullandı.

Partisinin TBMM'deki grup toplantısında konuşan Dervişoğlu, “Dağ fare doğurdu. Saray'ın penceresinden halkın sofrası gözükmez” dedi. “Açlık sınırının 21 bin lira, yoksulluk sınırının ise 72 bin lira olduğu bir ülkede işçiye reva görülen 22.104 lira asgari ücret sadaka bile değildir” ifadelerini kullandı.

Dervişoğlu'nun açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

“Bakınız, Mehmet Şimşek, göreve başladığı günden itibaren Milletimiz iki kelime ile yatmakta ve uyanmaktadır: zam ve vergi! Elbette ki; zam, maaşlara değildir, vergiler de iktidarın zengin ettiklerine değildir. Gelir-gider dengesi tutmuyor ve çözüm yeni vergilerde aranıyorsa; bunun adı “ekonomik kriz” değil “Yönetim ve iktidar krizidir.”

Erbakan: İktidarı bu hatasından bir an evvel geri dönmeye davet ediyorum

Yeniden Refah Partisi Genel Başkanı Fatih Erbakan, 2025 yılında uygulanacak asgari ücretin 22 bin 104 TL olarak belirlenmesine ”İktidarı bu hatasından bir an evvel geri dönmeye davet ediyorum” diye tepki gösterdi. Erbakan'ın paylaşımı şöyle:

“Hükümetin milletimize reva gördüğü Asgari Ücret rakamı 22.104 TL! İktidarın ekonomideki başarısızlığının tüm faturası; ezilenlere, dar gelirli milyonlara, emeklilerimize ve sabit ücretlilere kesiliyor. Yönetenler şimdilik keyiflerini süredursunlar, ezilenler bu vurdumduymaz anlayışın hesabını elbette sandıkta soracak! TV programlarında, bu rakamın 'çok bile' olduğunu açıktan ya da bilinç altından savunan trol gazetecileri ibretle seyrettiğimiz bu kara gecede, 'Mazlumun ahı, indirir Şah’ı' diyor, iktidarı bu hatasından bir an evvel geri dönmeye davet ediyorum.”

Babacan: Fukaranın ahını alarak ekonomiyi abat edemezsiniz

DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın asgari ücret paylaşımını alıntılayarak, şunları kaydetti:

“Sayın Erdoğan, milletten toplayacağınız vergiyi 2025 bütçesinde yüzde 46 artırdınız. Bütçenin mürekkebi kurumamışken, asgari ücreti yüzde 30 artırmak kul hakkına girmektir. Fukaranın ahını alarak ekonomiyi âbâd edemezsiniz.”

AKP'li Tayyar: AKP'nin sosyal politikalarıyla örtüşmedi, üzgünüm

AKP eski vekil Tayyar, asgari ücretin yüzde 30 zamla 22 bin 104 lira olarak açıklanmasına tepki gösterdi.

Tayyar sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda şu sözlere yer verdi:

“Yeni asgari ücret yüzde 30 artışla 22 bin 104 lira olarak açıklandı. Yeni yılda tüm vergi, harç ve cezalar için yeniden değerleme oranı yüzde 43.93 olarak belirlenirken, 2024 yılı enflasyonu yüzde 45 civarındayken, asgari ücretteki artışın yüzde 30’la sınırlandırılması, olmadı. AK Parti’nin 22 yıllık sosyal politikalarıyla örtüşmedi. Üzgünüm.”

Ticaret Bakanlığı'ndan işletmelere 'asgari ücret' uyarısı

Asgari ücretin açıklanmasının ardından Ticaret Bakanlığı'ndan uyarı geldi. Ticaret Bakanlığı, asgari ücretin artış oranı üzerinden fahiş fiyat uygulayanlara yeni ceza tutarları üzerinden yaptırım yapılacağını açıkladı.

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, “2025 yılı asgari ücreti, dün Asgari Ücret Tespit Komisyonu tarafından belirlenmiş ve açıklanmıştır. Yüzde 30'luk artış öngören ve 2025 yılı için 22 bin 104 lira net ücret olarak uygulanacak olan asgari ücretin tüm çalışanlarımız ve ülkemiz için hayırlı olmasını dileriz. Bu çerçevede özellikle asgari ücretteki artış oranını sanki tüm maliyet işçilikmiş gibi fiyatları da aynı asgari ücret artış oranında arttırmaya çalışacak olan mal ve hizmet satıcılarını bir kez daha uyarmak istiyoruz. İlk olarak, asgari ücret 2025 yılı Ocak ayının sonunda ödenecektir. İkinci olarak da işçilik maliyeti toplam maliyetin içinde sadece bir bölümü oluşturmaktadır. Bu nedenle asgari ücretin artış oranını büyük bir tamahkarlıkla fiyatların artış oranına çevirmeye çalışmak isteyenleri uyarıyoruz” denildi.

Açıklamada, “İl Ticaret Müdürlükleri, İl Tarım Müdürlükleri, İlçe Tarım Müdürlükleri ekipleri sıkı bir denetim için sahada birlikte çalışmaktadırlar. Ayrıca Ticaret Bakanlığı'na bağlı İç Ticaret Genel Müdürlüğü ve Tüketici Korunması ve Piyasa Genel Müdürlüğü ekipleri de sahada yoğun bir şekilde denetim çalışması yürütmektedirler. Vatandaşlarımızın da tamahkarlık, aç gözlülük yapan işletmelerle ilgili şikayetleri olduğunda, Ticaret Bakanlığımıza bildirmelerini hassaten rica ediyoruz. 2025 yılı başında yeniden değerleme oranı olan yüzde 43,93 oranında bütün denetim cezaları arttırılarak uygulanacaktır. Bu konuda vatandaşlarımızla tüketicilerimizi mağdur etmeyi amaçlayan fahiş fiyat uygulamaları yeni ceza tutarları üzerinden en ağır bir şekilde cezalandırılacaktır” ifadelerine yer verildi.

KESK'ten asgari ücret tepkisi: Sefalet artışını kabul etmiyoruz

KESK Eş Başkanı Ahmet Karagöz, KESK Genel Merkezi’nde asgari ücrete ilişkin basın toplantısı düzenledi. “Ücret artışlarının enflasyonu körüklediği iddiası koskoca bir yalandan ibarettir” diyen Karagöz “Emek karşıtı şer ittifakı, iktidar-IMF-işveren konfederasyonları ittifakı”nın verdiği kararla 16 milyon emeklinin, 5 milyon kamu emekçisinin maaşlarında yapılacak artışa ilişkin tutumunun sinyalinin verildiğini söyledi.

Asgari ücretin Türkiye'de ortalama ücret olmaktan çıkıp temel ücret haline geldiğine dikkat çeken Karagöz, şunları söyledi:

“Dün 22 bin 104 TL olarak açıklanan asgari ücret;  çarşıda, pazarda, mutfakta yaşadığımız gerçek enflasyonun en az yarısını yutan TÜİK enflasyonuna göre artışın bile 2 bin 496 TL, yani yüzde 15 altında kalmıştır. Tekrar altını çiziyoruz. Bugün Türkiye tüm çalışanlar için bir asgari ücretliler ülkesine çevrilmiş, asgari ücret geldiğimiz noktada bırakalım ortalama ücreti temel ücrete dönüştürülmüştür. Asgari ücret artış oranı tüm ücret, maaş artışlarında temel bir kriter haline getirilmiştir. Dolayısıyla ister kamu işçisi olsun ister kamu emekçisi ister emekli olsun ister özel sektör çalışanı hiçbir kişinin 'asgari ücret artışı beni ilgilendirmiyor. Ben asgari ücretli değilim' deme lüksü yoktur. Asgari ücreti bile sahte enflasyon oranlarının altında arttıranların niyeti gayet açıktır. Hedef tüm çalışanları sefalete, 19. yüzyıl kölelik koşullarına mahkum etmektir.”

DİSK, Vergi Dairesi Müdürlüğü önünde: Asgari ücret, emek hırsızlığı aracına dönüştü

DİSK, asgari ücrete tepki göstermek için bugün İstanbul Vergi Dairesi Müdürlüğü önünde basın açıklaması gerçekleştirdi. Çerkezoğlu, “Asgari ücret en büyük yolsuzluk, emek hırsızlığıdır” dedi.

İstanbul Fatih Vergi Dairesi önünde yaptığı açıklamada, Çerkezoğlu, 2025 yılı için açıklanan 22 bin 104 TL’lik asgari ücretin, işçilerin geçim şartlarını iyileştirmek bir yana, daha da zorlaştıracağını vurguladı.

Çerkezoğlu, asgari ücretin açıklanan rakamla, işçilerin cebinden patronlara aktarıldığını belirtti.

 “Yıl içinde işçilerin cebinden 7 bin 500 TL patronlara aktarılıyor. Ancak hükümet, asgari ücrete yalnızca 5 bin 100 TL zam artışı yapmayı uygun gördü. Bu, işçilerin gerçek kayıplarını telafi etmekten çok uzak bir artış” diye konuştu.

Çerkezoğlu, asgari ücretin sadece bir sembol ücret olmasının ötesine geçmesi gerektiğini vurguladı:

“Bu ülkede asgari ücret, en büyük yolsuzluk ve emek hırsızlığı aracına dönüşmüş durumda. Her bir asgari ücretlinin cebindeki para, patronlara aktarılmaya devam ediyor. Beyaz yakalısından mavi yakalısına, atölyelerde çalışan emekçilerden plazalarda çalışanlara kadar, asgari ücretli milyonlarca emekçi daha fazla yoksulluğa mahkum ediliyor.”

‘Bu ücret, yerli ve yabancı sermaye tarafından belirlenmiş bir ücret’

Çerkezoğlu, asgari ücretin belirlenme sürecini de eleştirerek, “Bu ücret, komisyon müzakereleri olmadan, 50 yıldır ilk defa akşam saatlerinde toplanarak, akşamdan sabaha bir kararla belirlendi. Biz, asgari ücretin işçi ve devlet arasında, gerçek bir toplu sözleşme olarak belirlenmesini istiyoruz. Bu süreç, tüm konfederasyonların masada olacağı ve grev hakkının da tanınacağı gerçek bir pazarlıkla olmalıdır” dedi.

Asgari ücrete yüzde 30'luk artış yapılmasını daha önce sermaye örgütleri tarafından dile geldiğini söyleyen Çerkezoğlu, "Bu ücret, yerli ve yabancı sermaye tarafından belirlenmiş bir ücret. Biz bunu kabul etmiyoruz" diye konuştu.

Çerkezoğlu DİSK'in taleplerini şöyle sıraladı:

• Gelir vergisi ilk dilim oranı yüzde 10’a düşürülmeli.
• Vergi dilimleri en az yeniden değerleme oranı kadar artırılmalı ve geriye dönük düzenlemeler yapılmalı.
• Asgari ücret vergi dışında tutulmalı.

Birleşik Metal-İş: Açıklanan ücret bizim için yok hükmünde

Birleşik Metal-İş Genel Başkanı Özkan Atar, asgari ücretin, emek karşıtı politikalarla belirlendiğini söyledi.

Atar, “Asgari ücret yerli ve yabancı kuruluşların talepleri doğrultusunda emek karşıtı politikaları hat safalara getiren AKP iktidarı tarafından ne yazık ki açlık ve sefalet ücreti olarak yeniden belirendi. Bu asgari ücret şu anda ilan edildiği andan itibaren meşruluğu hiçbir şekilde tartışılmayacak düzeyde. Milyonlarca emekçinin yaşamını zindan edecek fakat sermayenin karlarına kar katacak” ifadelerini kullandı.

Atar konuşmasına şu şekilde devam etti:

"Emekçilerin yapması gereken, akp iktidarının politikalarına karşı birleşik mücadele yürütmek zorunda. Bu koşulların emeğin lehine değiştirilmesi açısından asgari ücretin yeniden belirlenmesi konusunda mücadele başlatılması lazım. İşçiler sendikalaşarak hak arama mücadelelerini sürmesi gerekiyor. Asgari ücret bizim için yok hükmündedir."

Birleşik Kamu-İş: Daha uygulanmadan açlık sınırının altında kaldı

Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu, aralık ayı açlık-yoksulluk araştırması raporunu açıkladı. Açlık sınırının 23 bin 256, yoksulluk sınırı da 71 bin 48 liraya yükseldiği belirtilen raporda, “Ocak ayından itibaren uygulanmaya başlanacak olan 22 bin 104 liralık yeni asgari ücret ise daha uygulanmadan açlık sınırının bin 152 lira altında kaldı. Diğer bir ifadeyle asgari ücret dört kişilik bir ailenin sadece 28 günlük beslenme harcamalarına yetecek. Yeni asgari ücret yoksulluk sınırının ise üçte birini bile karşılamıyor” denildi.

Açlık sınırı

Ankara’da en fazla alışveriş yapılan marketlerden derlenen fiyatlara göre, dengeli beslenebilmek için et- balık- yumurta için aylık olarak yapılması gereken harcanmanın tutarı aralıkta bir önceki aya göre 131 lira, yıllık olarak ise 2 bin 94 lira artarak 6 bin 631 lira oldu.

Yoksulluk sınırı

Dört kişilik bir ailenin insan onuruna yaraşır şekilde yoksunluk hissi duymadan yaşayabilmesi için yapması gereken gıda ile gıda dışı harcamaların toplam tutarını gösteren yoksulluk sınırı ise 2024 yılı sonunda 71 bin 48 liraya tırmandı. Yoksulluk sınırında yılın tamamındaki artış 24 bin 211 lira olarak hesaplanıyor.

YOKSULLUK SINIRI (TL)
	2023	2024		Değişim (TL)
	Aralık	Kasım	Aralık	Aylık	Yıllık
AÇLIK SINIRI	16.483	22.565	23.256	691	6.773
-Yetişkin Erkek	4.813	6.588	6.790	202	1.977
-Yetişkin Kadın	3.778	5.172	5.330	158	1.552
-Çocuk	2.743	3.755	3.870	115	1.127
-Genç	5.149	7.050	7.265	215	2.116
GIDA DIŞI HARAMALAR	30.354	47.115	47.792	677	17.438
YOKSULLUK SINIRI	46.837	69.681	71.048	1.367	24.211