Türkiye’nin en büyük perakende zincirlerinden biri olan Migros’ta, depo işçilerinin düşük zam dayatmasına karşı başlattığı direniş büyüyor. 

Asgari ücretin yüzde 1 üzerindeki zam teklifine boyun eğmeyen işçiler İstanbul, İzmir, Adana, Bursa, Kocaeli, Erzurum ve Diyarbakır’da bulunan toplam 12 depoda iş bıraktı.

Birçok kentte üretim ve sevkiyat faaliyetleri ciddi biçimde yavaşlarken, işçiler taleplerinin "uçuk değil, adil" olduğunun altını çiziyor.

'Hayvan barınağı gibi yerlerde oturuyoruz'

Depo işçilerinin direnişi 4. gününe ulaştı. Binlerce işçinin ortak talebi şöyle: Ücretlerin yüzde 50 artırılması, vergi kesintilerinin patron tarafından ödenmesi ve promosyonların kesintisiz yatırılması.

İşçiler, fiziksel olarak en ağır iş kollarından biri olan depo işçiliğinde, sadece düşük ücretlere değil, aynı zamanda insanlık dışı çalışma koşullarına da isyan ediyor. 

İzmir Torbalı’daki depoda çalışan bir işçi, maruz kaldıkları ortamı ve amir baskısını şu ifadelerle dile getiriyor:

"Ağır çalışma koşullarının, kullandığımız araç gereçlerin, oturduğumuz sosyal alanların iyileştirilmesini istiyoruz. Hayvan barınağı gibi yerlerde oturuyor insanlar. 

Yıllardan beri mobbing, baskı, taciz ve tehdide maruz kalıyoruz. Hatta dün amirlerden biri ‘Bu işlere kalkışan arkadaşların kafasını koparacağım’ dedi.

Çok konuşunca, hakkını arayınca kafalarına göre tutanak yazıyorlar, primleri kesmekle tehdit ediyorlar. Sürekli performans tutuyorlar. Mesela benim meyve sebzede benden günlük 9 ton ürün atmamı istiyorlardı. Prim sistemi amirlerin keyfine kalmış vaziyette.

Kadın arkadaşlarımızın gittikleri tuvaletlere kadar soruyorlar. 'Sürekli tuvalete gidiyorsunuz' diye baskı uyguluyorlar."

'Hiçbir ürün çıkarılmıyor, TIR'la indirilmiyor'

Depolarda uygulanan yüksek tempo ve vardiya baskısı, işçilerin sağlığını ve psikolojisini tehdit eder boyuta ulaştı. Torbalı’daki depo işçisi, sevkiyatın durduğunu ve performans sisteminin nasıl bir silaha dönüştürüldüğünü şu sözlerle anlatıyor:

"Kalan personelle, toplayabildikleri kadar malı, acil ürünleri göndermeye çalışıyorlar. Ama onlar da belli bir süre gider. Biz çünkü işin ağır bölümünde biz çalışıyoruz. Burası Türkiye'nin en büyük ikinci deposu. Donuk et ürünleri, süt ürünleri, meyve sebze, kuru gıda var. Hiçbirinde şu anda çıkış yapılmıyor. Hatta gelen TIR'lar şu anda dışarıda duruyor. Onlar indirilmiyor."

'Meyve-sebze deposu boş, sevkiyat durdu'

Depolardaki iş bırakma eylemi, mağaza raflarına ve satışlara doğrudan yansımış durumda. İzmir’de çalışan bir mağaza görevlisi, depoların boşalmasının yarattığı tabloyu şu sözlerle aktarıyor:

"Çalıştığım mağazanın deposunda çok az ürün kaldı. Şu an meyve sebze deposu boş. Birkaç gün daha sevkiyat gelmezse açacak bir mal kalmayacak. Çünkü birçok mağazada özellikle de küçüklerde stoklu çalışılmıyor.

Bir de ‘katalog haftası’ dediğimiz indirim dönemindeyiz. Bu dönemde bol sipariş yazılıyor, yüklü miktarda ürün geliyor. Yani o malların gelmemesi daha önemli şu an."

İşçilerden boş kalan reyonları kuru gıda gibi stoktaki ürünlerle doldurmaları isteniyor ancak bu durum mağaza cirolarının düşmesine engel olamıyor.

Migros'un hamlesi işçilerde karşılık bulmadı

Migros İnsan Kaynakları, tepkiler üzerine taşeron uygulamasına son verileceğini ve işçilerin 1 Şubat itibarıyla kadrolu yapılacağını duyurdu. 

Ancak işçiler, Nisan ayında yapılacak toplu iş sözleşmesi öncesinde zam oranının belirsizliğini koruduğunu ve kadrolu personelin de ağır vergi kesintileriyle boğuştuğunu belirterek bu adımı yetersiz buluyor. 

İşçiler ücretlerin yüzde 50 artırılması, vergi yükünün hafifletilmesi, promosyonların tam yatırılması, yan haklara yüzde 100 zam yapılması ve keyfi tutanaklara son verilmesi konularında kararlılıklarını sürdürüyor. 

Öte yandan, mağazalarda yetkili sendika Tez Koop-İş’in sürece dair sessizliği dikkat çekmeye devam ediyor.