ABD Başkanı Donald Trump’ın Çarşamba günü İran'ı “Bir ülkeye karşı şimdiye dek yürütülen en ezici ekonomik operasyon” ile tehdit etmesinin ardından petrol fiyatları yükselişe geçti.

Trump'ın bu tehdidinin ardından seansın erken saatlerinde yüzde 3'ten fazla yükselen petrol fiyatlarındaki yükseliş, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in dünkü açıklaması sonrasında da devam etti.

'Abluka Küba'da işe yarıyor, İran'da da yarayacak' dedi

Bessent Perşembe günü yaptığı açıklamada, İran'a karşı "tarihin en ağır yaptırımlarını" uygulayacaklarını belirtti, İran’ın en büyük ticaret ortağı olan Çin’e de ABD ile işbirliği yapma çağrısında bulundu.

Bessent, Trump’ın konunun ayrıntılarına ilişkin Pazartesi günü bir basın toplantısı düzenleyeceğini duyurdu.

CNBC'ye konuşan Bessent, İran’a ikili bir darbe vuracaklarını belirterek "Ablukamız var ve tarihin en ağır yaptırımlarını uygulayacağız” dedi.

Ablukanın Venezuela’da işe yaradığını, Küba’da “işe yaramakta” olduğunu savunan Bessent “İran’da da işe yarayacak ve bu rejimi çökerteceğiz” dedi.

Petrol fiyatlarının niye yükseldiğine anlam verememiş

Petrol fiyatları dün üç haftadan uzun sürenin en yüksek seviyelerine tırmandı. Brent petrolün fiyatı gün içinde 94,71 dolara kadar yükseldi.

Bessent ise petrol fiyatlarındaki bu yükselişe anlam veremediğini söyledi.

”Petrol piyasalarının bu ekonomik baskının ne anlama geldiğini yanlış yorumladığını düşünüyorum" diyen ABD Hazine Bakanı, "Asimetrik bilgiye sahibiz ve petrolün bu gelişme üzerine neden yükseldiğinden emin değilim” ifadesini kullandı.

Bessent, "Eğer maksimum ekonomik baskı uyguluyorsak, bu durum büyük ölçekli bir askeri müdahalenin muhtemelen gerçekleşmeyeceği anlamına gelir” diye konuştu.

ABD İran'la ticaret yapan Çin'i hedef alacak mı?

ABD'nin İran’la iş yaptığı için Çin'i hedef alıp alamayacağı sorulduğunda ise Bessent, birçok görüşmenin özel olarak yürütülmesinin daha doğru olacağını söyledi.

Bessent, "Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını ve enerji fiyatlarının tekrar düşmesini herkesin istediğinden eminiz. Çinlilerin enerjilerinin yüzde 50'sini Körfez bölgesinden sağladığını unutmayın. Dolayısıyla bu programa dahil olmak onlara büyük bir fayda sağlayacaktır” dedi.

Çin'den 'yaptırımlar çözüm değil' açıklaması

Çin'in Washington Büyükelçiliği sözcüsü, Bessent'ın açıklamalarına yanıt olarak, "İran meselesine ilişkin olarak, yaptırımlar ve baskı sorunun çözümüne yardımcı olmaz. Çin, ilgili tarafları sorumlu adımlar atmaya ve meseleyi siyasi ile diplomatik yollarla çözmeye çağırıyor" ifadelerini kullandı.

Analiz firması Kpler'ın 2025 verilerine göre Çin, İran'ın deniz yoluyla ihraç ettiği petrolün yüzde 80'inden fazlasını satın alıyor. ABD'nin, aralarında hayati önem taşıyan nadir toprak elementlerinin de bulunduğu, ABD'ye büyük bir ihracatçı konumundaki Çin ile daha fazla ekonomik savaşa girmesi misilleme riskini doğuracak.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Irakçi, Trump'ın tehditlerini, rekor düzeydeki borç ve artan faiz oranları da dahil olmak üzere Amerikan kamuoyunun dikkatini iç ekonomik sorunlardan başka yöne çekme çabası olarak nitelendirmişti.

İran Meclis Başkanı Irak'ta patronlarla buluştu: 'Haksız yaptırımlara karşı planlama yapmalıyız'

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise yeni yaptırımlara karşı planlama yapma çağrısında bulundu ve ulusal para birimleriyle ticaret işlemleri yapılmasının mümkün olduğunu belirtti.

Bağdat’taki İran Büyükelçiliği'nde İranlı ve Iraklı “iş insanları”yla bir araya gelen Kalibaf, ABD'nin İran'a yönelik yeni yaptırımlarına dair şunları söyledi:

Müslüman ülkelerin kaynaklarına ve hammaddelerine dikkat ederseniz, düşmanlarımızın bunları yağmalamaya geldiğini fark edeceksiniz. Dolayısıyla bu şartlar altında, haksız yaptırımlara karşı planlama yapmalı ve bunların üstesinden gelebilmeliyiz. Bugün, ulusal para birimleriyle ticaret işlemleri yapmak ve Amerikan para birimine darbe vurmak mümkündür." 

İran'ın askeri gücünün yerinde olduğunu belirten Kalibaf, buna karşılık askeri gücün tek başına bir ülkenin devamının garantisi olamayacağı uyarıda bulundu.

Kalibaf, güvenlik ve ekonominin birbirini tamamladığına dikkati çekerek, "Eğer güvenliği sağlar ancak bunu ekonomiyle sürdürmezsek kalıcı olmaz. Ne kadar askeri güce sahip olursak olalım, eğer halk açsa ve finansal dolaşım, ekonomik büyüme ve iç üretim yoksa sürdürülebilir olmaz." dedi.

İran Meclis Başkanı, ABD'nin askeri yöntemlerle sonuç alamadığını gördüğünü ve yeniden ekonomik savaşa yöneldiğine vurgu yaparak, iş insanlarının "bu savaşın asker ve komutanları" olduğunu ifade etti.

soL Haber'i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.