Hollanda, bir asırdan fazla bir süre önce yağmalanan 119 tarihi eseri Nijerya'ya iade etti. İade edilen eserler arasında insan ve hayvan figürleri, plakalar, kraliyet kıyafetleri ve tarihi bir çan yer alıyor.

Benin Bronzları olarak bilinen eşyalar, Cumartesi günü Nijerya'nın en büyük şehri olan Lagos'taki Ulusal Müze'de düzenlenen resmi bir törenle teslim edildi.

Eserler, 19. yüzyılın sonlarında sömürgeci İngiliz kuvvetlerinin şu anda güney Nijerya olan Benin Krallığı'na baskın düzenleyip kraliyet saraylarını talan etmesi ve Kral Ovonramwen Nogbaisi'yi sürgüne göndermesiyle yağmalandı. Hükümdar, artan İngiliz baskısı altında krallığının bağımsızlığını ve palmiye yağı, kauçuk ve fildişi ticareti üzerindeki kontrolünü savunmaya çalışmıştı.

Hollanda hükümeti: Asla bize ulaşmaması gerektiğini kabul ediyoruz

Hollanda hükümeti konuya ilişkin yayınladığı basın açıklamasında, "İade koşulsuzdur ve nesnelerin 1897'de Benin Şehri'ne yapılan İngiliz saldırısı sırasında yağmalandığını ve asla Hollanda'ya ulaşmaması gerektiğini kabul etmektedir" dedi.

Açıklamada, "Hollanda'nın bu iadesi, Benin eserlerinin Nijerya'ya bugüne kadarki en büyük geri teslimi oldu" ifadeleri yer aldı.

Nijerya iade için baskı yapıyordu

Nijerya, 2022'de Ulusal Müzeler ve Anıtlar Komisyonu'nun (NCMM) dünya çapındaki kurumlara yağmalanan eserleri geri vermeleri çağrısında bulunmuş ve Benin Bronzlarının iadesi için taleplerini yoğunlaştırmıştı.

2022 yılının Ağustos ayında, Londra'daki Horniman Müzesi ve Bahçeleri, koleksiyonundan 72 Benin Bronzunun Afrika'nın en kalabalık ülkesine iade edileceğini duyurmuştu. Bundan aylar sonra da, Rhode Island Tasarım Okulu Müzesi, "Kralın Başı" olarak bilinen bir parça da dahil olmak üzere 31 parçayı Nijerya Ulusal Koleksiyonlarına iade etmişti.

Geçtiğimiz Cumartesi günü Hollanda hükümetinin devir teslim etkinliğinde konuşan NCMM Genel Müdürü Olugbile Holloway, eserleri "ellerinden alındıkları insanların ruhunun ve kimliğinin somutlaşmış hali" olarak tanımladı.

Holloway, "Dünyadan tek isteğimiz bize adalet, onur ve saygıyla davranılması" dedi.

Afrika ülkeleri son zamanlarda iade taleplerini artırmıştı

Diğer Afrika ülkeleri de, sömürge döneminde yağmalanan eserleri iade etmeleri için son dönemde Batılı müzelere baskıyı artırmıştı. Ocak 2024'te, British Museum ve Victoria ve Albert Müzesi, Manhyia Sarayı Müzesi ile yapılan bir kredi anlaşmasının ardından 30'dan fazla kraliyet hazinesinin Gana'ya iade edildiğini duyurmuştu. Eserler, 19. yüzyılda Ashanti Krallığı'ndan çalınmıştı.

Temmuz 2023'te de Oxford Üniversitesi, bir asırdan fazla bir süre önce yağmalanan ve İngiltere'ye ihraç edilen eserler için tazminat olarak Kenya ve Tanzanya'daki Maasai ailelerine 196 inek teklif etmişti.

Filistin yanlısı grubun baskısı sonuç verdi: Nakliye devi, İsrail yerleşimleriyle bağlantılı şirketlerle ilişiğini kesiyor