Gökhan Kazbek ile Gündem Programı'nın bu haftaki konukları Doç. Dr. İkbal Dürre ve TMMOB Makina Mühendisleri Odası Enerji Çalışma Grubu Başkanı Oğuz Türkyılmaz oluyor. 

Programda Ukrayna ve Rusya arasındaki durumun enerjide Türkiye'ye etkisi ne olacak? Doğalgaz tedariği ve Karadeniz'de gaz aramaları ile fiyatlar masaya yatırılıyor.

Program soL TV'de canlı yayında

Türkyılmaz ve Dürre'nin açıklamalarından öne çıkanlar şu şekilde:

Oğuz Türkyılmaz:

• Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışma bugün bir tezahürdür. Esas ABD olmak üzere emperyalist-kapitalist sistemin tekrar egemenliklerini perçinleme çabasıdır. ABD'nin bir yandan Rusya Federasyonu'nu bir yanda Çin'i kuşatmaya yönelik politikaları söz konusudur.
• NATO'nun liderliği yeniden ele geçirmek istemekle birlikte ve 'her şey benden sorulur' demek istemektedir. Rusya'nın etrafını NATO ülkeleriyle kuşatmaya çalışmaktadır. Kışkırtıcılık yapılmaktadır.
• Rusya'nın davranışlarında mutlaka eleştirilecek noktalar var. Ama bunu sıkıştırılmış bir canlının psikolojisine bağlamak gerekiyor. Dört tarafınızdan sıkıştırılırsanız sizin de birtakım tepkiler verme durumunuz söz konusu olabilir.
• Dünyaya emperyalizmin penceresinden bakmamak lazım. Emperyalist basın ajansları, emperyalist yayın organları, medya kanallarının yaydığı bir görüntü var. O görüntüyü kabul etmiyorum.
• Ukrayna'da renkli bir devrim yaptılar. Seçilmiş bir yönetimi uzaklaştırdılar. Ukrayna'daki yönetim NATO destekli bir yönetimdir.
• Savaş mutlaka sona ermeli. Bu savaş haklı bir savaş değil. Ancak emperyalizme karşı verilen savaşlar haklı savaş olabilir.
• Bu Türkiye'yi olumsuz etkiler. Ukrayna ve Rusya Türkiye'nin iki önemli ticaret partneridir. Ukrayna'dan büyük miktarda tarım ürünleri alınıyor. Rusya'dan ise hem enerjide dışa bağımlılık hem tarım yönünden bağımlılık söz konusu.
• Siz Rusya'nın ayağına basmadığınız sürece Rusya'nın gazı kesebilmesine ihtimal vermiyorum. Esas sorun fiyatların yükselmesi ve Türk lirasının döviz karşısında değer kaybetmesi.
• Türkiye aldığı tüm doğalgazı dövizle alıyor ve bunların yüzde 99,5'ini ithal ediyor. Rusya'nın fiyatlarını yükselmemesi hâlinde bile trend Avrupa'da yukarıda...
• Türkiye, spot direnci olarak alıyor doğalgazı. Spot direnci fiyatları ise Rusya'nın bu manevrasından sonra ileriye doğru gidecektir.
• Doğalgaz fiyatları konusunda, Rusya ihracat fiyatlarını arttırmasa bile döviz yukarı tırmandığından ödemeler dengesi bozulur. Ayrıca bu genel olarak dünyanın kullandığı doğalgaz fiyatlarını yukarı ittirdiği için Türkiye için bu da yeni zam anlamına gelecektir.
• 1 Mart tarihinde açıklanacağı söylenenler pansuman mahiyetinde şeyler olacak. Doğalgazdaki artışlar ile elektrik farklı. Elektrikteki artış özelleştirme politikaları. 

İkbal Dürre:

• Putin şunu demek istiyor: Eğer biz bu adımı atmasaydık Ukrayna orta ya da uzun vadede bütünlüğümüzü tehdit edecek ve Batı ve NATO yapılanmasının ana ayaklarından biri olacaktı. Dolayısıyla biz ulusal çıkarlarımız açısından en doğrusunu yaptık. Toprak bütünlüğümüz orta-uzun vadede riske girecekti.
• Rus halkı bu savaşı istemiyor. Putin de istemiyor. Ben istemediğine inanıyorum. Savaşın ne demek olduğunu en iyi Ruslar bilir. Bu savaş düşman bir ülkeyle olan bir savaş değil. Bu savaş kardeş bir ülkenin başına geçmiş düşman bir elite karşı yapılan savaş. Halka bu şekilde anlatılıyor.
• Rusya'da da ciddi bir muhalefet var. Belli kesimler buna tamamen karşı duruyor. Genelde Rusya halkı sanki Putin'in motivlerinde haklılık payı görüyor gibi. Bunu kendi inisiyatifleriyle mi yoksa basın yoluyla yapılan propagandanın mı etkisi var bu tartışmalı...
• Savaşın fazla uzamasını istemiyorlar ama uzarsa durum değişir. Sivillerin cenazeleri gelmeye başlarsa ya da Rusya'nın herhangi bir şehrine bomba düşerse Putin açısından bu durum ciddi siyasi sonuçlar doğurabilir.
• Belki de yeni dünya düzeni, güç dengesi başlıyor. Rusya yeni döneme girildiğinin farkında. Bunun olumsuz etkilerinin de olacağının farkında. Buna rağmen adım attı. Rusya, siz bu işi Yugoslavya'da, Afganistan'da, Irak'ta, Libya'da başlattınız diyor. Rusya bunu yapamaz zannettiler. 
• Rusya harekatını başlattı. Çin'de Tayvan'a askeri gemilerini gönderdi. Öyle görünüyor ki bundan bu global süreçler daha hızlı işleyecek.

Haber

Savaş kapıda, büyük insanlık nerede?