AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bugün yaptığı açıklamada, Türkiye’deki emekçi kesimlerin beklediği 2023 yılında geçerli olacak asgari ücreti net 8 bin 506 olarak açıkladı. 

Toplantıya, Erdoğan’ın yanında, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin ile Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) Yönetim Kurulu Başkanı Özgür Burak Akkol katılırken, işçi kesimini temsil eden Türk-İş ise yer almadı. Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay, Salı günü yaptığı açıklamada, asgari ücret için tekliflerinin 9 bin lira olduğunu bildirmiş eğer daha düşük bir seviyede asgari ücretin kabul edilmesi durumunda toplantıya katılmayacağını duyurmuştu.

Birleşik Metal-İş Başkanı Adnan Serdaroğlu Türkiye’de emekçilerin neredeyse tamamı ilgilendiren 2023 asgari ücreti hakkında görüşlerini soL’a aktardı.

'İktidar siyasi çıkarını maksimum seviyeye çıkarmayı çalışıyor'

Kocaeli’de devam eden Bekaert direnişinde bulunan Birleşik Metal-İş Başkanı Adnan Serdaroğlu, asgari ücret düzenlemesi hakkında “Asgari ücretin seçim manevrası olarak kullanılmaya devam etmesi söz konusu” yorumunda bulundu. 

Serdaroğlu, Erdoğan’ın konuşmasında yaptığı “gelecek düzenleme" sözlerini hatırlatarak, “Şu anda biraz daha yüksek verip de kendini o dönemde sıkıntıya sokmadan, seçimin Mayıs’ta olması halinde muhtemelen Nisan ayında düzenleme yaparak, buradaki siyasi çıkarını maksimum seviyeye çıkarmayı çalışıyorlar” ifadelerini kullandı.

'İşçiler harekete geçmeli'

Açıklanan asgari ücretin işçi sınıfı açısından kabul edilemeyeceğini söyleyen Birleşik Metal-İş Başkanı Serdaroğlu, Türk-İş’in tutumu “yanlışlar silsilesi” olarak değerlendirdi. Ancak buna rağmen Türk-İş, asgari ücret masasında poz vermemesinin doğru bir tutum olduğunu da belirtti.

Hükümetin patronların ve sermayenin taleplerini “bir bir kabul ettiğini” belirten Serdaroğlu, işçilerin harekete geçmesi gerektiğini ifade ederek, “İşçi sınıfı da karşıdaki siyasi iktidarın, ülkeyi yönetenlerin tavırlarını kendisi belirleyecek. Eğer işçilere bu kadar kötü seviyede bir asgari ücret veriliyorsa bu işçi sınıfının tutumunun biraz daha gözden geçirmesi gerektiğini gösteriyor” dedi.

'Dağ fare doğurdu'

Birleşik Metal-İş Başkanı Serdaroğlu’nun soL’a yaptığı açıklamalar şu şekilde:

Asgari ücrette belirlenen tutarı nasıl değerlendiriyorsunuz? İşçinin insanca yaşamasına yetecek bir ücret düzey olduğunu düşünüyor musunuz?

Bu meseleyi biraz da “Dağ fare doğurdu” gibi bir tanımlamayla görmek lazım; bu kadar tartıştırdılar. Gerçi beklenen rakamlar 8 bin ile 9 bin arasında bir yerdeydi. Biz işverenlerin, hükümete böyle bir tutarı kabul ettirmek için zorladıklarını biliyorduk. 

Birleşik Metal-İş olarak bizim tabii 13 bin 200 rakamı var. Tabii böyle bir rakamın kabul edilmesini beklemek mümkün değil. Ki Türk-İş bile, zaten toplantıya katılmadı, “9 bin liranın altında olursa kabul etmiyorum” diyerek. 

Anladığım kadarıyla bu tabloda, asgari ücretin seçim manevrası olarak kullanılmaya devam etmesi söz konusu. Çünkü Erdoğan’ın yıl içerisinde enflasyona göre asgari ücreti yeniden gündemimize alırız demesi, seçim öncesinde bunu biraz daha yükselteceği anlamına geliyor. Şu anda biraz daha yüksek verip de kendini o dönemde sıkıntıya sokmadan, seçimin Mayıs’ta olması halinde muhtemelen Nisan ayında düzenleme yaparak, buradaki siyasi çıkarını maksimum seviyeye çıkarmayı çalışıyorlar.

'Açıklanan asgari ücret açlık sınırının altında kalacak'

Bu yapılan düzenleme, o zamana kadar yeterli mi olacak?

İddia ediyorum ki 8 bin 500 lira rakamı, bir-iki ay sonra açlık sınırının altında kalacaktır. Zaten şu anda açlık sınırı 7 bin 800 lirayı geçmiş durumda. O tarihe kadar asgari ücret ya açlık sınırının altında kalacak ya da yakın kalacak diye düşünüyoruz. Bu da işçilerin daha asgari ücret almadan, açlık sınırının altında kalması anlamına geliyor. Bunu kabul etmek mümkün değil. 

Her şeyin 3 misli pahalandığı, açıkladıkları "sahte enflasyon" verilerinin "gerçek enflasyon"un yarısında olduğu bir dönemde siz, sadece geçmişteki enflasyon farkını vereyim, kayıpları telafi edeyim diyerek hükümetin getirmiş olduğu rakam, kesinlikle işçileri memnun etmez. Hatta öfkelendirir. Çünkü beklenti daha yüksekti. Hele hele son Türk-İş’in 9 bin çıkışı bile, bu 8 bin 500’ü biraz törpüledi.

'Asgari ücret seçim malzemesi olacak'

Seçim manevrası haline gelecek demiştiniz.

Bu nedenle biz, asgari ücretin esas yükseltilme planlamasının seçimden önce olacağını tahmin ediyoruz. EYT’lilere benzer şekilde, asgari ücret, kamudaki sözleşmeli işçi, kadro meselesi… Bunların hepsi tam bir seçim malzemesi olarak bundan sonraki süreçte önümüze gelecek diye düşünüyorum.

Asgari ücretli sayısı şu anda, 8 bin 500 lira düzenlemesiyle birlikte, Türkiye’nin yüzde 70’ine dayanacak. Toplu sözleşme yapılan yerlerde dahi, alttaki ücretlerin, baz alınan ücretlerin seviyesine geldi. Bu nedenle de şu anda asgari ücretle çalışanların sayısı yüzde 70’e ulaşmış durumda. Bu da Türkiye Cumhuriyeti’ni yönetenlerin ayıbıdır. Bu kadar fazla asgari ücretle çalışanın olması, bu meseleyi önemsiz hale getirmek gerekirken Cumhurbaşkanı’nın çıkıp açıklaması, aylarca asgari ücretin tartışılması, bu kadar fazla insanın asgari ücretli grubunun içinde olması, Türkiye’yi yönetenlerin düzeltmesi gereken ayıplardır. Bunları dile getirmeye devam edeceğiz.

'Türk-İş çırpındıkça batan bir bataklık içerisinde oldukları izlenimi yarattı'

Türk-İş’in asgari ücret komisyonundaki tavrı hakkındaki görüşünüz nedir? Bugün de toplantıya katılmadılar.

Türk-İş’le ilgili söylenecek bir şey yok. Baştan sona yanlışlıklar silsilesi içerisinde davrandılar. Başta başka rakam söylendi. Onu telafi etmek için başka rakam söylendi. Çırpındıkça batan bir bataklık içerisinde oldukları izlenimi yarattılar.

9 bin lira rakamının açıklanması bile, en son eklenen yanlıştır. Siz neden 9 bin açıklıyorsunuz, bilimsel bir açıklaması var mı bunun? İş olsun diye bir rakam söyleyeyim, diyerek açıklama yapılmaz. Pazarlıklar üstlerden başlanır. 9 bin rakamı hiçbir tarife uymuyor, bilimsel bir karşılığı yok. Aklıma geldi söyledim, diye davranılan ve geçmişte söylenen rakamların unutulması için dile getirilen bir şey.

Kendileri zaten açlık sınırını 'kırmızı çizgimiz' olarak lanse etmişti.

Yanlışı düzeltmek için daha fazla yanlış yapma olarak değerlendiriyorum.

Lakin tutumlarını da doğru buluyorum. Böyle bir kötü rakamla gidip de Cumhurbaşkanı’yla poz vererek kabul etme görüntüsü vermek, bir işçi konfederasyonunu daha çok yıpratırdı. Protesto etmelerini de takdirle karşılıyoruz.

'Patronlara teşvikler daha da genişletilecek'

TİSK hakkında görüşlerinizi soracağım. Asgari ücret tespit komisyonunda patronları TİSK temsil ediyor. Asgari ücret pazarlıklarında patronların yaklaşımı, özel sektörde sözleşme süreçlerine ilişkin ipucu veriyor mu? 

Şu an için bir ipucu veriyor. Şu anda yaşadığımız bütün sözleşme görüşmelerinde sorunlar yaşıyoruz. Kartonsan’da bugün greve çıkıldı, biz de zaten Bekaert’te grevdeyiz. An itibariyle 15 tane iş yerinde uyuşmazlık tutuldu, grev aşamasına gelindi.

Patronlar “sahte enflasyon” üzerinden bize zam verme çabasında. Biz yaşadığımız enflasyonu ve kayıplarımızı telafi etmek için uğraşıyoruz. Uzlaşma noktaları iyice derinleşiyor, açı genişliyor. 

TİSK’in bu dönemde asgari ücretin belirlenmesinde önemli bir aktör olduğunu düşünüyorum. Her halükarda onların 100 liralık katkı payını 5 liraya düşürme talepleri vardı. Biliyorsunuz SGK primlerinde onlara yüzde 5’lik bir indirim sağlanıyor. Patronlara bu teşviklerin ve indirimlerin daha da genişletileceğini düşünüyorum.

'İşçi sınıfı gereken cevabı vermeli'

Emekçilerin cevabı ne olacak?

Şu anda patronlar, meselenin işverenler açısından daha az yük olması için çaba içindeler. Hükümet de sermayeye yakın olduğu için patronların taleplerini bir bir kabul ediyor. Ama işçilerin mağduriyetlerini giderecek bir çaba içerisinde gözükmüyor.

Dediğim gibi, işçi sınıfı da karşıdaki siyasi iktidarın, ülkeyi yönetenlerin tavırlarını kendisi belirleyecek. Eğer işçilere bu kadar kötü seviyede bir asgari ücret veriliyorsa bu işçi sınıfının tutumunun biraz daha gözden geçirmesi gerektiğini gösteriyor. 

İşçi sınıfı tutumunu gözden geçirmeli ve kendisine değer vermeyen iktidara da gereken cevabı vermeli, diye düşünüyorum.

'Grevlerin yasaklanamayacağı bir Türkiye yaratmak gerekiyor'

Sizin bu konudaki tavrınız nedir?

Çalışma hayatının daha da karmaşık bir düzene girdiğini düşünüyorum. Asgari ücret meselesinin tamamen ortadan kalkması, işçilerin hükümetlerin veya cumhurbaşkanının iki dudağı arasında bir rakama mahkum edilmesinin ortadan kalkması gerekiyor.

Örgütlenerek, toplu sözleşme düzenini genişletmek ve her kesimin asgari ücretin üzerinde çalışmasını sağlayacak bir sendikalaşma düzeninin kurulmasını sağlayacak bir çaba olmak gerekiyor. 

Grevlerin yasaklanamayacağı bir Türkiye yaratmak gerekiyor. İşçi sınıfının silahının elinizden alınmayacağı bir ülke yaratmak zorundayız. 

Haber

Yeni asgari ücrete sert tepki: 'Bu adaletsizlik ortadan kalkmalı'