AKP milletvekillerinin imzasını taşıyan ve Torba Kanun teklifi niteliğinde olan Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu. Bugün Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu’nda görüşmelerine başlanacak olan kanun teklifi, daha çok zeytinliklerin madenciliğe açılması düzenlemesi ile gündeme gelse de, enerji sektörünü ilgilendiren önemli değişiklikleri de öngörüyor. AKP, Torba Kanun tasarısında elektrik piyasasında özel enerji şirketlerine yeni kazanç kapıları açan maddelere yer verdi.

Enerjide özel şirketlere alan açılıyor

Teklifte yer alan pek çok değişikliğin arasında Elektrik Piyasası Kanunu'nda yapılan değişiklik dikkat çekici. Elektrik Piyasası Kanuna "toplayıcı" ve "toplayıcılık" tanımı ekleniyor ve “toplayıcıların” görevleri tarif ediliyor. Toplayıcılar denilen aslında yurttaşların tüketeceği elektriği toptan alıp yurttaşlara dağıtacak özel şirketler. Buna göre piyasada "toplayıcı” olarak bulunacak şirketler yurttaşlarla anlaşarak elektrik tedarikçilerden yüksek miktarda elektrik alımı yapabilecek.

Kanun teklifinin gerekçe metninde toplayıcılığın elektrik sektöründe talep tarafının katılımı için yapılan bir uygulama olduğu söylense de talep tarafının yani elektrik tüketicilerinin elektrik sektörüne katılımı “hak sahibi” olarak değil “tüketici” olarak mümkün kılınıyor. Bu bakış açısı küçük tüketicilerin katılımını ancak “toplayıcı” bir şirket vasıtası ile mümkün kılıyor. Oysa enerjiden faydalanmak tüketicilik bağlamında değil temel haklar bağlamında ele alınmalı. Ancak piyasa koşullarında yurttaşlar için “söz hakkı olmayan küçük ve mecbur tüketici” olmaktan ötesi mümkün değil.

AKP elektrik sektörüne yeni aracılar sokacak

Elektrik alanında üretimi, dağıtımı, perakende satışı, sayaç okuma hizmetleri gibi tüm faaliyetleri özelleştirip sektörü piyasalaştıran AKP şirketlere yeni bir kâr kapısı olarak toplayıcılık mekanizmasını elektrik piyasasında faal hale getirmek istiyor. Netice itibarıyla denklem oldukça basit: üretilen elektrik yurttaşların hanesine gelene kadar ne kadar çok el değiştirirse üzerine o kadar kâr payı ekleniyor.

Dolayısıyla toplayıcılık denen yeni mekanizmanın bu işten para kazanacak şirketler dışında kimseye bir faydasının olmayacağı açık. Elektrik faturalarını düşürmenin, yurttaşlara sürekli ve kesintisiz elektrik arz edebilmenin ve planlı bir tüketimin yegane yolu aradaki tüm aracıların ve piyasa oyuncularının devreden çıkarılması, piyasa mekanizmalarının dağıtılması ve elektrik sektöründe bir kamu tekeli oluşmasından geçiyor.