AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından 10 Mayıs’ta açıklanan 0,99 ve 0,89 oranlı düşük faizli paket, konut sektörüne hareket getirmedi. Paketin açıklanmasıyla birlikte Hazine ve Maliye Bakanlığı’na göre 1 haftada 64 bin ilanda fiyat artışı gözlendi. Sektör temsilcilerine göre, geliştiricilerin ve mülk sahiplerinin yaptığı artışlar bazı noktalarda yüzde 100’ü geçerken, hareketliliğin ve satışların azaldığı belirtiliyor. Bazı emlakçılar da yeni paket sonrası telefonlarının artık hiç çalmadığını söyledi.

'Hareket azaldı, telefonlarımız çalmıyor'

Dünya'dan Leyla İlhan'ın haberine göre destek paketi için ölü doğmuş bebek tanımı kullanan İstanbul Emlak Brokerleri Kulübü (İSTEB) Başkanı Ulvi Özcan “0,99 faizli krediyle 1 milyon liralık birinci el konut aldığınızda aylık ödemeniz 14 bin TL. Aylık 14 bin TL ödeyecek birinin de aylık 25 bin TL geliri olması gerekir. Ayrıca 10 yıl boyunca hiçbir sağlık problemi olmadan bunu ödeme riskini de göze alması gerekir” dedi. Pakette en doğru kısmın yarım kalan arzlara verilen destek olduğunu kaydeden Özcan, şöyle konuştu: “Ancak burada ‘1 yıl boyunca hiç fiyat artırmayacağım’ demek iflasa imza atmak demektir. Çünkü maliyet artıyor. Ya da oradaki liste fiyatına yüzde 70 enflasyon öngörüp yansıtmak gerekir ki bu sefer de talebi düşürüyorsunuz. Dolayısıyla alım satım artmadı ama liste fiyatları yüzde 20 oranında arttı. Olan hareket de azaldı, telefonlarımız çalmıyor. Çünkü Türkiye’de üretimin satın alma gücüne hitap etme sorunu var.”

'Artışlar indirimin cazibesini yok etti'

Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği (GAPAS) Başkanı İsmail Özcan, konut kredi paketindeki faiz oranlarının her ne kadar uygun olsa da geliştiricilerin ve konut sahiplerinin anlık yaptığı artışların kazanılan cazibeyi hem birinci elde hem de ikinci elde yok ettiğini kaydetti. “Bu nedenle kaşıkla verilen kepçeyle alındı gibi bir durum oluştu” diyen Özcan, “Bu nedenle üyelerimiz arasında olumlu yansımasını duymadım. Dolayısıyla fiyat artışı olmasaydı bu kampanya çok olumlu olacaktı” değerlendirmesinde bulundu. Konut fiyatlarının artmasıyla birlikte aylık ödenmesi gereken kredi taksidinin yükseldiğini ifade eden Özcan, “Özellikle ilk kez konut sahibi olacak kişiler için de hane halkının geliriyle uyuşmayan kredi taksitleri oluşturdu. İstanbul’da 100 metrekarelik bir dairenin fiyatının 1 milyon ila 1,5 milyon lira arasında başladığı bir noktada, bu tür kredi maliyetlerini ödeyecek gelir seviyesine sahip kişiler pek olmadığı için gerekli talep de oluşmadı” dedi.

'Banliyö hatları oluşturulmalı'

Paketin bir günde fiyatları 2 misli artırarak sektöre bir kaos getirdiğini kaydeden İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizamettin Aşa, “Faizin düşmesi fırsatçıları harekete geçirdi. Zaten yüksek olan fiyatları daha da yükseltti. Bu da devletin sunduğu avantajı yok etti ve ev almak isteyenin önüne engel oldu. 2019’dan beri faiz indirimi sonrası fiyat artırma bir alışkanlık haline geldi” diye konuştu. Aşa, “Konut arzı yetersiz. Gerçekten mal sahibi olmak isteyenlerin talebi 1 milyon TL’yi geçmeyen evlerde yoğunlaşıyor. Dolayısıyla imkanı kısıtlı bu kişilere yönelik inşaat sektörü desteklenerek banliyö hatları oluşturulmalı. Kentsel dönüşüm hızlandırılmalı ve rezerv alanları kullanılmalı” dedi. 

300 bin ailenin evi dönüşümde

İstanbul’da 300 binden fazla ailenin kentsel dönüşümden dolayı kendi evleri dışında ikamet ettiğini belirten Nizamettin Aşa, “Sadece kentsel dönüşümle 300 bin ailenin kendi evine dönmesi 300 bin yeni kapasite demek. Bu da kiralık piyasası için ilk etapta önemli bir oran. Ayrıca ofislerle kamunun elinde atıl yapılar da meskene dönüşebilir. Çünkü kıtlık faktörünü aşmadığımız sürece bu iş böyle devam edecek” yorumunda bulundu.