Bugünkü Resmi Gazete'de "Kur’anı Kerim Basma Kriterleri Yönetmeliği" adlı bir yönetmelik yayımlandı.

Yönetmelikle sansür benzeri kurallar öngörülüyor. Buna göre belirlenen ölçütlere uymayan yayınlar toplatılabilecek, erişim engellenebilecek. Hatta düşük kalite kağıt kullanılması bile yasaklanıyor.

Yönetmelik yasal dayanağını 633 Sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı (DİB) Örgüt Yasası'nın 6’ncı maddesi 10’uncu fıkrasından alıyor. 2 Temmuz 2018 tarihinde maddeye eklenen fıkrada, "Mushaflar, cüzler halindeki mushaflar, mealli mushaflar ile sesli, görüntülü ve elektronik ortamda hazırlanan Kur’anı Kerim basım ve yayım kriterleri yönetmelikle düzenlenir" yazıyor.

633 sayılı Yasa'nın 6’ncı maddesinde "Mushafları İnceleme ve Kıraat Kurulu" üyelerinde aranacak nitelikler ile görev ve yetkileri düzenleniyor. 1976 Yılında benzeri bir düzenlemeyi Anayasa Mahkemesi iptal etmiş, AKP 2010 yılında yeniden düzenlemişti.

"Mushafların, cüzlerin, mealli mushafların ve Kur’anı Kerim Metinlerinin hatasız ve eksiksiz basım ve yayımını sağlamak, hatalı ve noksan olarak basılan ve yayımlanan Mushaf ve cüzler ile sesli veya görüntülü Kur’an-ı Kerim yayınlarını tespit etmek" ile görevlendirilen kurul üyelerinde, başkanlıkta üç yıl görev yapmış olmak, dini yüksek öğrenim mezunu, hafız ya da tefsir alanında doktora yapmış olmak koşulları aranıyor.

Kurulun onay ve mührü bulunmayan mushaflar, cüzler, sesli görüntülü ve elektronik ortamda hazırlanan Kuran-ı Kerimlerin basılamayacağına, kurala uyulmadan basılanların toplatılmasına, elektronik ortamdakilerin yayımının durdurulmasına, imhasına ya da erişimin engellenmesine karar verilebiliyor.

Yönetmeliğin 5’nci maddesinde aranan ölçütler çok ayrıntılı düzenlenmiş.

Maddede şöyle ölçütler öngörülüyor:

"Sayfaları on beş satır olur. Cüz sonları 20 ve katları, son sayfa numarası 604 olacak şekilde düzenlenir. İhlas, Felak ve Nas sureleriyle bitirilir. Besmele ve sure başlıkları Mushaf hattının bulunduğu satıra uygun ve bu satırı dolduracak şekilde yazılır. Sure başlığı sayfa düzenine, hattın insicamına uygun ve iki satırı geçmeyecek şekilde düzenlenir. Secavend işaretleri, ayetlerdeki harflerle karıştırılmaması amacıyla ilgili kelimenin sonuna daha küçük karakterlerle ve satır üstüne uygun bir şekilde yazılır. Ayet gülleri mümkün mertebe satır başına gelmeyecek şekilde konulur. Mealsiz eserlerde çerçeve içinde Türkçe karakter yer almaz. Kur’anı Kerim’in mehabetine uygun düşmeyen, doğru okunmasına katkı sağlamayan ve renk karmaşasına yol açabilecek renklendirmeler yapılamaz. Kurul tarafından uygun görülen yazı tipi (font) kullanılır."

Eserleri basacak matbaa ve yayınevlerince uyulacak esaslar ise şöyle sıralanıyor:

"Saman kâğıdı veya düşük kalite kağıt kullanılamaz. Düşük kalitede, ağır bileşenler içeren ve kötü kokulu mürekkep kullanılamaz. Mühür/onay aşamasına kadar basım işleminin bütün aşamalarını takip etmek üzere matbaada Başkanlıkça belirlenecek kriterlere sahip bir hafız bulundurulur. Kontrol edilir; hatalı, çapaklı ve bozuk olan forma ve cüzler imha edilmek üzere ayrılır. Ayetlerin asıldığı kağıtlar ayakaltına ve uygun olmayan yerlere konulmaz. Formaların tamamında iplik dikişli tela ve sırt kağıdı bulunur." 

DİB’in belirleyeceği hafızın görevini ihmal edebilme ihtimalinin de dikkate alındığı anlaşılıyor. Maddenin son fıkrasında matbaa "Başkanlıkça belirlenecek bir komisyon eliyle denetlenebilir" yazıyor.