'Kıbrıs, İsrail-Türkiye yakınlaşması için kilit önemde'

ABD'nin etkili düşünce kuruluşlarından Foreign Affairs, İsrail ile Türkiye arasındaki yakınlaşmanın kilit unsurunun Kıbrıs olduğunu yazdı.
Dış Haberler
Perşembe, 14 Ocak 2016 12:59

Türkiye ile İsrail arasındaki yakınlaşmanın yankıları sürerken, Doğu Akdeniz'deki yeni ittifaklara ilişkin kurgular da ortaya çıkıyor.

ABD'nin etkili dış polita düşünce kuruluşu Council on Foreign Relations'ın (CFR) çıkarttığı Foreign Affairs dergisinde yazan Jonathan Gorvett, İsrail-Türkiye yakınlaşmasındaki kilit unsurun Kıbrıs olduğunu belirtti.

Kıbrıs'ın bir kez daha bölgesel çatışmaların ve bilmecelerin "Gordiyon düğümü" haline geldiğini savunan yazar, ada ve etrafındaki askeri hareketliliğin arttığına vurgu yaptı.

Gorvett'e göre, Kıbrıs sorununun çözümü, tam da bu nedenle bölgesel ikilemlerin aşılmasında kritik bir önem arz ediyor.

İsrail ile Türkiye arasındaki olası bir gaz anlaşmasının Kıbrıs'ı doğrudan ilgilendirdiğini söyleyen CFR yazarı, İsrail'in, Kıbrıs'ın ve Mısır'ın yeni bulduğu gaz sahalarının birbirleri ile bağlantılı olduğunu belirtiyor.

İsrail ile türkiye arasındaki olası bir boru hattının ya Lübnan-Suriye, ya da Kıbrıs münhasır ekonomik bölgesinden (EEZ) geçmek zorunda olduğuna dikkat çeken Gorvett, ilk alternatifin pek mümkün olmadığını söylüyor.

Bu olasılığın dışlanması yalnızca Suriye'deki çatışmalarla ilgili değil. İsrail ile Lübnan arasındaki karasuları sınır bölgeleri hala ihtilaflı.

İkinci olasılık da, Türkiye ile Kıbrıs arasındaki onyıllara dayanan gerginlik nedeniyle sorunlar barındırıyor. Dünyaca tanınmayan KKTC'nin Türkiye ile birlikte adada gaz ve petrol arayışında olması da Kıbrıs Cumhuriyeti ile bir başka gerginlik sebebi.

Kıbrıs'ın İsrail-Türkiye arasındaki bir boru hattına bu nedenle izin vermeyeceği, ancak öte yandan kendi münhasır ekonomik bölgesinde gaz ve petrol aramak için de İsrail'le anlaşması gerektiği söyleniyor.

Kıbrıs'ın gaz aradığı Afrodit sahası ile İsrail'in Leviathan sahasının birleştirilmesinin, Kıbrıs için ekonomik olarak daha verilmli olacağı da yazarın söyledikleri arasında. Buna, Mısır'ın da dahil edilebileceği konuşuluyor.

Tam bu noktada, Kıbrıs sorununda çözüm büyük önem taşıyor. ABD, Fransa, İngiltere ve Çin'in adada bir ortak çözüm için bastırdığı biliniyor.

Kıbrıs'ın iki kesiminde de "çözüm" yanlısı liderlerin bulunması nedeniyle, anlaşmazlığa son vermenin eskiden olmadığı kadar olası olduğu iddia ediliyor.

"Çözüm" konusunda, 2016'nın bahar aylarında bir referanduma dahi gidilebileceği konuşuluyor.