Sayfa yolu
Karşı-Madde atomu yakalandı
Yayın Tarihi: 18.11.2010 , 15:15 Güncelleme Tarihi: 22.01.2025 , 10:54
Karşı madde atomları, İsviçre’nin Cenevre kentindeki CERN laboratuvarındaki ALPHA takımı tarafından yapılan bir deneyde ilk kez uzun bir süre yakalandı. Bu sayede biliminsanları temel madde-karşı madde simetrileri hakkında daha ayrıntılı deneyler yapabilecekler.
İlk kez Paul Dirac tarafından 1931 yılında öngörülen karşı madde, sıradan maddedekinden farklı olarak elektrik yükü zıt olan parçacıklardan oluşuyor. Yani bir karşı hidrojen atomu, yüklü bir “karşı proton” ve pozitif yüklü bir “karşı elektron”dan (pozitron) oluşmakta.
Büyük Patlama Kuramı’na göre, Evren yaklaşık 14 milyar yıl önce oluştuğunda eşit miktarda madde ve karşı madde içeriyor olmalıydı. Biliminsanlarının merak ettikleri ise neden günümüzde Evren’de maddenin, karşı maddeden çok daha fazla bulunuyor olması.
Büyük miktarda karşı hidrojen atomu, CERN’de 2002 yılından beri oluşturulmaktaydı, fakat deney odasının “sıradan madde”den oluşan duvarları ile temas ettiği anda enerjiye veya temel parçacıklara dönüşen yahut yok olan karşı madde, daha önce ancak saniyenin milyonda biri mertebesindeki zaman dilimlerinde gözlemlenebiliyordu.
ALPHA takımı, karşı hidrojeni yakalamayı bu iş için özel olarak tasarlanmış, “Minimum Manyetik Alan Tuzağı” [Minimum Magnetic Field Trap] olarak isimlendirilen bir “manyeik şişe” ile gerçekleştirdi. Bu şişenin ana bileşeni, karşı maddeyi, şişe duvarlarına temas etmekten alıkoyan bir sekiz kutuplu mıknatıs. Nature dergisinde yayımlanan makaleye göre şimdiye kadar 38 karşı madde atomu yakalanmış.
Karşı hidrojenin yakalanmasının, hidrojen atomları üzerinde yüz yılı aşkın süreden beri gerçekleştirilmekte olan deneylerin, karşı hidrojen üzerinde de tekrar edilmesine imkan tanıyacağı kaydediliyor.
(soL - Dış Haberler)
soL YZ Beta, soL’un geliştirdiği ve soL arşiviyle çalışan bir yapay zeka robotudur. Kullanımı, soL abonelerine açıktır.